Tăng 64% xuất nhập khẩu: Lào Cai bước lên nấc thang mới
Xuất nhập khẩu Lào Cai là tổng giá trị hàng hóa được làm thủ tục xuất, nhập và trao đổi qua hệ thống cửa khẩu đường bộ, đường sắt và các lối mở biên giới của tỉnh, phản ánh vai trò trung chuyển hàng hóa, kết nối sản xuất – tiêu dùng nội địa với dòng chảy thương mại biên giới khu vực và đóng góp trực tiếp vào tăng trưởng kinh tế địa phương thông qua ngân sách, dịch vụ logistics và việc làm liên quan. Trong 9 tháng, tổng giá trị hàng hóa xuất nhập khẩu qua các cửa khẩu trên địa bàn đạt 2,403 tỷ USD, tăng 64% so với cùng kỳ. Con số này không chỉ nói về quy mô giao dịch, mà còn cho thấy Lào Cai đã chuyển vị thế, từ một cửa ngõ miền núi sang điểm đến ưu tiên của doanh nghiệp xuất nhập khẩu. Động lực đến từ việc tỉnh kiên trì phát huy lợi thế cửa khẩu, cải cách thủ tục và gắn thương mại biên giới với thị trường nội địa đang tăng sức mua.
Sức mua nội địa và du lịch: bệ phóng cho thương mại cửa khẩu
Tăng trưởng mạnh của xuất nhập khẩu Lào Cai không phải là hiện tượng tách rời, mà phản ánh nền tảng thị trường nội địa đang “khỏe” hơn rõ rệt. Trong 8 tháng, tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng trên địa bàn tăng 26% so với cùng kỳ, trong đó bán lẻ hàng hóa tăng trên 13% cho thấy sức mua của người dân đang cải thiện, hệ thống phân phối vận hành hiệu quả hơn. Theo ông Phạm Quốc Vượng, kết quả này chứng minh “sức mua trên địa bàn đang gia tăng, trong khi hệ thống phân phối từng bước đáp ứng tốt hơn nhu cầu tiêu dùng và sản xuất”. Sự bùng nổ của du lịch với Sa Pa, Bắc Hà, Y Tý… cũng lan tỏa sang thương mại dịch vụ, giúp doanh nghiệp tự tin mở rộng quy mô, đầu tư kho bãi, vận tải. Khi thị trường nội địa ổn định, thương mại biên giới và hoạt động tại cửa khẩu quốc tế có điều kiện duy trì tăng trưởng bền, thay vì phụ thuộc ngắn hạn vào biến động đơn hàng.
Cửa khẩu quốc tế: nơi thương mại biên giới thành chuỗi dịch vụ
Điểm đáng chú ý trong bức tranh thương mại biên giới Lào Cai là vai trò phân tầng giữa các cửa khẩu quốc tế. Cửa khẩu quốc tế đường sắt tiếp tục giữ vai trò chính với tổng giá trị hàng hóa làm thủ tục đạt 335,72 triệu USD trong 9 tháng, chủ yếu là các mặt hàng công nghiệp như phôt pho vàng, phốt pho đỏ, axit phôtphoric. Trong khi đó, cửa khẩu quốc tế đường bộ đạt tới 2,06 tỷ USD với cơ cấu hàng hóa nông sản truyền thống như gỗ ván bóc, thanh long, dưa hấu, sầu riêng, mít, chuối, chôm chôm, xoài, sắn cùng dòng nhập khẩu hoa, cây cảnh, rau củ tươi, than cốc, phân bón, máy móc, năng lượng điện. Đáng chú ý, cửa khẩu Mường Khương và các lối mở khác vẫn duy trì nhịp trao đổi hàng hóa của cư dân biên giới diễn ra ổn định. Điều này cho thấy thương mại biên giới không chỉ là kim ngạch, mà là mạng lưới dịch vụ, vận tải, kho bãi, kiểm định hàng hóa gắn với đời sống cư dân vùng biên.
Cải cách thủ tục, kiểm soát hàng hóa: lợi ích thực tế cho doanh nghiệp và người dân
Động lực tăng trưởng 64% sẽ khó bền nếu thủ tục trì trệ và quản lý lỏng lẻo. Lào Cai đã chọn cách đi ngược lại: cải cách mạnh hành chính ở cửa khẩu quốc tế, tối ưu hóa cấp Giấy chứng nhận xuất xứ (C/O), bố trí lực lượng trực giải quyết hồ sơ nhanh và phối hợp chặt giữa các cơ quan để tháo gỡ vướng mắc kịp thời. Đối với doanh nghiệp, cải cách này có tác động rất thực: “giảm thời gian lưu kho, chi phí logistics và nâng cao khả năng đáp ứng đơn hàng”. Khi thủ tục được giải quyết nhanh, hàng hóa thông quan kịp thời, doanh nghiệp có điều kiện giảm chi phí, chủ động kế hoạch kinh doanh và mở rộng quy mô xuất nhập khẩu. Song song, công tác kiểm tra tập trung vào an toàn thực phẩm, thuốc lá, hàng giả, hàng không rõ nguồn gốc, hàng cấm, xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ và vi phạm về giá, qua đó bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng và tạo môi trường kinh doanh lành mạnh.
Từ kết quả 9 tháng đến chiến lược mở rộng không gian giao thương
Tổng giá trị xuất nhập khẩu tăng 64%, xuất khẩu tăng tới 123% trong 9 tháng không chỉ là thành tích ngắn hạn, mà là tín hiệu cho thấy chiến lược “phát huy lợi thế thị trường, mở rộng không gian giao thương” đang phát huy tác dụng. Hoạt động cửa khẩu tạo nguồn thu quan trọng cho ngân sách với mức tăng 44,3% trong 9 tháng, qua đó củng cố nguồn lực đầu tư trở lại cho hạ tầng và logistics. Thương mại nội địa, sức mua, du lịch và lưu thông hàng hóa đang trở thành những động lực đồng pha, giúp Lào Cai xây nền tăng trưởng không phụ thuộc một trục duy nhất. Những tháng cuối năm, tỉnh định hướng tiếp tục gắn phát triển du lịch với thương mại, bảo đảm nguồn cung và ổn định thị trường, đồng thời đẩy mạnh cải cách hành chính, nâng cao năng lực logistics, tăng cường phối hợp tại cửa khẩu, tạo điều kiện thuận lợi hơn nữa cho hoạt động xuất nhập khẩu. Nếu giữ được nhịp này, Lào Cai có cơ hội khẳng định vị thế một cực giao thương biên giới năng động trong khu vực.
