Một sân khấu, nhiều ký ức âm nhạc
Liên hoan Âm nhạc dân tộc quốc tế TP. Hồ Chí Minh là cuộc gặp gỡ nghệ thuật, nơi các nghệ sĩ từ nhiều quốc gia chia sẻ di sản âm nhạc truyền thống và kết nối qua những giai điệu mang bản sắc riêng. Với chủ đề “Giai điệu phương Đông”, kỳ liên hoan năm 2026 đặt âm nhạc Việt Nam cạnh những truyền thống khác trong khu vực, biến sân khấu thành không gian đối thoại thay vì một chuỗi tiết mục rời rạc. Đó là lựa chọn đáng giá: khi khán giả nghe các sắc thái khác nhau nối tiếp nhau, sự đa dạng của âm nhạc truyền thống châu Á hiện lên bằng âm sắc, kỹ thuật diễn tấu và cảm xúc, không chỉ qua lời giới thiệu. Liên hoan do Nhạc viện TP. Hồ Chí Minh tổ chức, hướng đến giới thiệu bản sắc văn hóa và khơi mở sự trân trọng đối với di sản.
Bốn nền âm nhạc cùng cất tiếng
Phần trình diễn của Việt Nam mở đầu bằng “Giao mùa”, tác phẩm của Bùi Thiên Hoàng Quân do Dàn nhạc Khoa Âm nhạc Truyền thống, Nhạc viện TP. Hồ Chí Minh thể hiện. Tiếp đó, đoàn Khoa Âm nhạc Truyền thống Thái Lan và Phương Đông thuộc Đại học Âm nhạc Mahidol giới thiệu các tiết mục như “Saen Kham Nueng”, “Deaw Sud Sa-ngaun”, “Sam Chan” và “Song Chan”. Đại diện Philippines, nhóm UP AbeRon Rondalla của Đại học Philippines, đưa lên sân khấu dân vũ “Tinikling”, các làn điệu “Aruy”, “Lulay” cùng những tác phẩm hòa tấu khác. Hàn Quốc góp mặt qua đoàn Deobureo Sup; sự kết hợp với dàn nhạc Nhạc viện trong tác phẩm “Phong Năng” của Trần Đĩnh Lăng là điểm nhấn cho thấy truyền thống có thể gặp gỡ mà không đánh mất cá tính. Dàn nghệ sĩ này khiến liên hoan âm nhạc dân tộc trở thành một bức tranh khu vực giàu tương phản.
Từ biểu diễn đến trao đổi tri thức
Giá trị của liên hoan không dừng ở những gì khán giả nghe trên sân khấu. Ngày 22-10, chương trình có các hội thảo về cấu tạo Jangdan trong âm nhạc truyền thống Hàn Quốc, nghệ thuật Rondalla của Philippines và cách âm nhạc truyền thống Thái Lan được gìn giữ, truyền dạy, chuyển hóa. Những chủ đề ấy đặt ra câu hỏi thiết thực: làm sao để di sản tiếp tục sống trong đời sống hôm nay, thay vì chỉ được lưu giữ như một dấu tích? Việc nghệ sĩ và nhà nghiên cứu cùng chia sẻ kinh nghiệm bảo tồn, phát triển âm nhạc dân tộc là một phần quan trọng của câu trả lời. Đêm bế mạc và hòa tấu chung Việt Nam – Hàn Quốc diễn ra tại Nhạc viện TP. Hồ Chí Minh vào tối 23-10, khép lại chương trình bằng chính tinh thần giao lưu mà chủ đề “Giai điệu phương Đông” theo đuổi.
Di sản chỉ bền khi được tiếp nối
Điều đáng nhớ nhất ở festival âm nhạc 2026 này không chỉ là việc đưa nhiều quốc gia lên cùng một sân khấu, mà là cách chương trình biến khác biệt thành cơ hội lắng nghe. Âm nhạc truyền thống lưu giữ ký ức cộng đồng; khi nghệ sĩ giới thiệu và cùng thử nghiệm, di sản có thêm đường đến với khán giả mới. Liên hoan cũng tạo dịp để công chúng, chuyên gia và bạn bè quốc tế tiếp cận các sắc màu âm nhạc trong một không gian chung. Chương trình hướng đến kỷ niệm 70 năm thành lập Nhạc viện TP. Hồ Chí Minh, nối hoạt động biểu diễn với hành trình đào tạo và gìn giữ âm nhạc. Muốn giai điệu phương đông tiếp tục vang xa, cần nhiều hơn những đêm diễn đơn lẻ: cần trao đổi đều đặn, hợp tác lâu dài và sự quan tâm của người nghe. Liên hoan đã đưa ra một khởi đầu thuyết phục cho hướng đi ấy.
