Từ chuẩn bị sang thi công đồng loạt
Đường sắt Bến Thành – Cần Giờ là tuyến đường sắt tốc độ cao dài khoảng 54 km, được thiết kế để kết nối trung tâm Thành phố Hồ Chí Minh với khu vực Cần Giờ. Sáng 30/10, VinSpeed cùng liên danh tổng thầu Vinhomes – SGC phát lệnh triển khai đồng loạt các hạng mục trọng điểm, đánh dấu dự án chuyển từ giai đoạn chuẩn bị sang thi công trên diện rộng. Đây là bước chuyển đáng chú ý, nhưng lễ khởi động nhiều mũi thi công chỉ có ý nghĩa nếu các hạng mục liên kết được tổ chức nhịp nhàng, mặt bằng được bàn giao đúng hạn và chất lượng không bị đánh đổi lấy tốc độ. Dự án được động thổ từ tháng 12/2025; các công việc khảo sát địa chất, đường công vụ và một số cấu kiện, móng cầu đã tạo nền tảng cho đợt tăng tốc hiện nay. Vì vậy, thước đo của tiến độ tuyến đường sắt không nằm ở quy mô buổi lễ, mà ở khả năng duy trì thi công liên tục trên toàn tuyến.
Mười nghìn người và những hạng mục then chốt
Trong các giai đoạn cao điểm, nhà thầu dự kiến huy động tới 10.000 công nhân, kỹ sư và nhân lực kỹ thuật làm việc đồng thời trên công trường. Quy mô nhân lực ấy cho thấy dự án đang chuyển sang cách triển khai nhiều mũi, tập trung vào những phần việc có thể quyết định đường găng: ga ngầm Bến Thành, khu vực cảng Sài Gòn phục vụ đào hầm bằng máy TBM, các cầu vượt sông và hệ thống cầu dẫn Cần Giờ. Máy móc siêu trường, siêu trọng cùng dây chuyền đúc dầm đã được đưa vào phục vụ thi công; ba bãi đúc dầm chuẩn bị sản xuất khoảng 1.300 dầm hộp bê tông dự ứng lực đúc sẵn nguyên nhịp trong khoảng 15 tháng. Đây là hướng đi có thể rút ngắn thời gian lắp dựng tại công trường, nhưng cũng đòi hỏi kiểm soát nghiêm ngặt chất lượng cấu kiện, vận chuyển và an toàn. Huy động đông người chỉ đem lại hiệu quả khi thiết bị, mặt bằng và trình tự thi công cùng sẵn sàng.
Mốc 2028–2029 và lợi ích người đi lại
Mục tiêu được công bố là hoàn thành công trình và tiến hành chạy thử đường sắt trong quý IV/2028, sau đó khai thác thương mại trong năm 2029. Các địa phương dự kiến bàn giao toàn bộ mặt bằng còn lại trong quý IV/2026; đây là mốc cần được theo dõi sát, bởi chậm giải phóng mặt bằng có thể làm gián đoạn các mũi thi công và kéo theo áp lực lên kế hoạch thử nghiệm. Nếu vận hành đúng phương án được nêu, tàu có tần suất khoảng 5 phút mỗi chuyến và hành trình từ trung tâm thành phố đến Cần Giờ dự kiến mất khoảng 13 phút. Lợi ích ấy sẽ rất thiết thực với người dân, nhưng chỉ trở thành giá trị thật khi dự án vượt qua các khâu kiểm định, chạy thử và tổ chức vận hành an toàn. Mốc khai thác năm 2029 vì thế là cam kết cần được chứng minh bằng tiến độ thực địa, chứ không chỉ bằng kế hoạch.
Tốc độ phải đi cùng kỷ luật thực hiện
Đợt thi công đồng loạt tạo tín hiệu tích cực: dự án đã bước qua giai đoạn chuẩn bị và bắt đầu tập trung nguồn lực vào các hạng mục lớn, phức tạp. Tuy nhiên, mục tiêu chạy thử vào cuối năm 2028 vẫn phụ thuộc vào nhiều mắt xích cùng lúc — bàn giao mặt bằng, tiến độ công trình ngầm và cầu, năng lực sản xuất dầm, cùng sự phối hợp giữa chủ đầu tư, nhà thầu và địa phương. Với tuyến dài khoảng 54 km, không thể đánh giá thành công chỉ bằng số lượng nhân lực hay thiết bị được huy động. Điều quan trọng hơn là các hạng mục có nối tiếp đúng kế hoạch, đạt chuẩn kỹ thuật và bảo đảm an toàn hay không. Nếu những điều kiện ấy được giữ vững, kế hoạch khai thác thương mại trong năm 2029 có cơ sở tiến gần hơn đến hiện thực. Nếu không, quy mô huy động lớn vẫn chưa đủ để bảo đảm đúng hẹn.
