Kỳ thi tuyển sinh lớp 10 đang thay đổi theo hướng nào?
Phương án tuyển sinh lớp 10 là toàn bộ quy định về hình thức thi tuyển hoặc xét tuyển, số môn thi, chỉ tiêu và thời gian tổ chức kỳ thi tuyển sinh vào các trường THPT công lập và chuyên, qua đó định hướng trực tiếp cách ôn tập lớp 9 và kế hoạch chuẩn bị của học sinh cùng gia đình. Năm nay, bức tranh thi lớp 10 năm 2027 bắt đầu rõ nét hơn khi một số địa phương chủ động công bố sớm định hướng, thay vì chờ đến sát năm học mới. Điều đó phản ánh nỗ lực giảm áp lực và tăng tính dự đoán cho thí sinh, nhưng cũng đặt ra yêu cầu học sinh phải bám sát phương án của từng tỉnh, không trông chờ vào một mẫu hình chung. Nếu lơ là giai đoạn này, các em rất dễ ôn sai trọng tâm khi cấu trúc kỳ thi thay đổi.
Hải Phòng đi trước với thi tuyển toàn diện, tăng mạnh chỉ tiêu chuyên
Việc Hải Phòng trở thành địa phương đầu tiên chốt phương án tuyển sinh lớp 10 cho năm học 2027-2028 là tín hiệu rõ ràng cho thấy cuộc đua chuẩn bị đang bắt đầu. Ngày 16/9, Sở GD&ĐT Hải Phòng ban hành văn bản 5952, khẳng định cả hệ THPT công lập không chuyên và hai trường chuyên đều tiếp tục tuyển sinh bằng hình thức thi tuyển. Đáng chú ý, tổng chỉ tiêu lớp 10 chuyên của Trần Phú và Nguyễn Trãi lên tới 1.155 học sinh với 33 lớp, cho thấy định hướng mở rộng cơ hội vào hệ chuyên thay vì thắt chặt. Một câu nói đáng trích là: “Trường THPT chuyên Nguyễn Trãi tuyển 14 lớp với 490 học sinh, tăng một lớp so với năm học trước”. Cách phân chia chỉ tiêu lớp chuyên Tin học (tối đa 75% thi Tin, còn lại thi Toán) cho thấy tư duy linh hoạt, nhưng đồng thời yêu cầu thí sinh phải có chiến lược ôn song song hai môn nếu muốn tối đa khả năng trúng tuyển.
| Trường chuyên | Số lớp | Số học sinh |
|---|---|---|
| Nguyễn Trãi | 14 | 490 |
| Trần Phú | 19 | 665 |
Quảng Ninh chốt lịch sớm, TP.HCM và Hà Nội thiên về linh hoạt
Không mạnh dạn công bố trọn vẹn phương án như Hải Phòng, Quảng Ninh chọn cách “đóng đinh” yếu tố nhạy cảm nhất: thời gian thi. Theo quyết định 2961 về kế hoạch năm học 2026-2027, kỳ thi tuyển sinh vào lớp 10 THPT của tỉnh này dự kiến diễn ra từ ngày 20 đến 22/5, sớm hơn khoảng một tháng so với kỳ thi năm trước. Đây là thay đổi không nhỏ, buộc học sinh lớp 9 phải rút ngắn nhịp ôn tập, tránh tâm lý “nước đến chân mới nhảy”. Trong khi đó, TP.HCM tuyên bố xây dựng phương án tuyển sinh lớp 10 theo hướng linh hoạt, kết hợp xét tuyển và thi tuyển tùy thực tế địa phương. Hà Nội lại đặt ưu tiên vào giảm áp lực, chỉ chốt rằng mọi phương án đều phải đảm bảo khách quan, công bằng và có độ tin cậy, trong bối cảnh kỳ thi có quy mô rất lớn và tạo sức ép không nhỏ lên gia đình. Những định hướng ban đầu này cảnh báo một điều: mỗi thành phố đang đi một con đường khác nhau, học sinh không thể dùng kinh nghiệm tỉnh bạn để đoán đề cho mình.
Dự thảo của Bộ và bài toán chiến lược ôn tập lớp 9
Ở tầm quốc gia, Bộ GD&ĐT đang lấy ý kiến về khả năng giảm số môn thi trong kỳ thi tuyển sinh lớp 10 công lập từ ba xuống còn hai: Toán và Ngữ văn. Điều này, nếu được thông qua, sẽ làm lại toàn bộ kế hoạch ôn tập lớp 9 của nhiều học sinh vốn quen với một môn thứ ba do sở lựa chọn. Tuy nhiên, đây mới là nội dung trong dự thảo, chưa phải quy định chính thức và có thể tiếp tục điều chỉnh sau khi Bộ tiếp thu góp ý các địa phương. Điểm đáng nói là phương án nào cũng đặt nặng yêu cầu xây dựng hệ thống kiểm tra, đánh giá trong quá trình học một cách khách quan, có độ tin cậy, nếu không việc giảm môn chỉ khiến áp lực dồn vào hai bài thi dài hơn. Nhìn dưới góc độ người học, thay đổi này không khiến kỳ thi nhẹ đi; nó chỉ chuyển sức nặng sang kỹ năng nền tảng ở Toán và Văn. Vì thế, học sinh cần coi đây là hai trục chính của lộ trình ôn tập, chứ không phải lý do để bỏ bê các môn khác trên lớp.
Kết luận: Theo sát phương án địa phương, không ôn thi “mơ hồ”
Bức tranh kỳ thi tuyển sinh lớp 10 năm 2027 đang dần định hình: Hải Phòng chốt sớm và tăng mạnh chỉ tiêu chuyên, Quảng Ninh đẩy lịch thi lên tháng 5, TP.HCM hướng đến kết hợp xét tuyển – thi tuyển, Hà Nội cân nhắc mọi thay đổi trên nền tảng giảm áp lực. Những động thái này không phải thông tin để đọc cho biết, mà là kim chỉ nam để mỗi học sinh lớp 9 tự vẽ lại kế hoạch ôn tập của mình. Thực tế, kỳ thi ngày càng phân hóa theo từng địa phương; sẽ không có một “bí kíp quốc gia” áp dụng chung cho tất cả. Cách chuẩn bị khôn ngoan là liên tục cập nhật phương án tuyển sinh lớp 10 của nơi mình sống, nắm chắc số môn thi, hình thức tuyển sinh và mốc thời gian, rồi từ đó xây dựng lộ trình ôn tập rõ ràng. Chỉ khi coi thông tin tuyển sinh là một phần của chiến lược học tập, thí sinh mới tránh được cảnh học lệch, học vội và đánh mất cơ hội vào trường mong muốn.
