Lừa đảo VNeID bắt đầu bằng nỗi sợ bị khóa tài khoản
Lừa đảo VNeID là thủ đoạn kẻ gian giả danh cán bộ công an để ép người dân cập nhật hoặc xác thực thông tin căn cước, rồi dụ họ mở liên kết hay cài ứng dụng nhằm lấy dữ liệu và chiếm đoạt tài sản. Đây không phải nguy cơ xa vời: Công an tỉnh Lâm Đồng cho biết đã tiếp nhận hơn 200 đơn trình báo về các vụ lừa đảo chiếm đoạt tài sản trên không gian mạng từ năm 2024 đến nay.
Kịch bản thường mở đầu bằng cuộc gọi từ số cá nhân. Người gọi tự xưng là cán bộ công an, nói thông tin căn cước hoặc cư trú bị sai, chưa đồng bộ, hay tài khoản định danh chưa kích hoạt mức 2. Tiếp đó là lời thúc ép phải xử lý ngay để tránh bị khóa VNeID hoặc gặp trở ngại khi làm thủ tục. Việc họ đọc đúng một vài thông tin cá nhân không chứng minh danh tính là thật; dữ liệu đó có thể được dùng để dựng lòng tin. Đừng để sự hối thúc biến một cuộc gọi đáng ngờ thành quyền truy cập vào điện thoại và tài khoản của bạn.

App giả mạo VNeID có thể kiểm soát điện thoại
Sau khi tạo áp lực, kẻ gian có thể gửi liên kết qua tin nhắn, Zalo, Facebook hoặc hướng dẫn kết bạn trên ứng dụng nhắn tin, gọi video rồi tải ứng dụng từ đường dẫn, mã QR hay tệp bên ngoài kho ứng dụng chính thức. Trang web và app giả mạo VNeID thường bắt chước giao diện dịch vụ thật, sau đó yêu cầu nhập thông tin cá nhân, mật khẩu, mã OTP, chụp ảnh căn cước hoặc ảnh khuôn mặt để “xác minh”.
Nguy hiểm nằm ở những quyền mà ứng dụng đòi hỏi. App giả mạo có thể xin quyền Trợ năng, đọc tin nhắn hoặc quyền điều khiển thiết bị; nếu người dùng chấp thuận, kẻ gian có thể tiếp cận OTP, chiếm quyền kiểm soát điện thoại và lấy thông tin đăng nhập ngân hàng, ví điện tử để thực hiện giao dịch trái phép. Vì thế, yêu cầu cài app ngoài kho chính thức hoặc cấp quyền nhạy cảm không phải bước cập nhật bình thường mà là dấu hiệu cần dừng lại.

Những việc tuyệt đối không làm theo cuộc gọi lạ
Muốn bảo vệ tài khoản VNeID, hãy coi mọi yêu cầu cập nhật qua cuộc gọi chưa xác minh là đáng ngờ. Không bấm liên kết lạ, quét mã QR hay cài tệp APK do người khác gửi; chỉ tải VNeID từ Google Play hoặc App Store. Không đọc hoặc gửi mã OTP, mật khẩu, mã PIN, thông tin ngân hàng hay ảnh khuôn mặt cho người gọi. Cũng không cấp quyền Trợ năng, đọc tin nhắn hoặc điều khiển điện thoại cho ứng dụng không rõ nguồn gốc, và không chuyển tiền dưới bất kỳ lý do “xác minh” nào.
Tài khoản định danh điện tử mức 2 được cấp trực tiếp tại công an cấp xã; vì vậy, nếu lo thông tin có vấn đề, hãy tự liên hệ hoặc đến Công an xã, phường để hỏi, thay vì làm theo hướng dẫn từ số lạ. Công an không yêu cầu cung cấp OTP, chuyển tiền hay cài ứng dụng lạ để xử lý qua điện thoại. Dù người gọi biết một phần thông tin của bạn, hãy kết thúc cuộc gọi và tự tìm kênh liên hệ đáng tin cậy.

Nếu đã cài ứng dụng đáng ngờ, xử lý ngay
Nếu đã cài ứng dụng lạ hoặc cấp quyền nhạy cảm, đừng tiếp tục thao tác trên điện thoại như thể thiết bị vẫn an toàn. Hãy ngắt kết nối Internet, liên hệ ngay ngân hàng để khóa tài khoản, đổi mật khẩu và trình báo cơ quan công an. Nếu đã cung cấp OTP hoặc thông tin đăng nhập, hãy báo rõ điều đó với ngân hàng để họ có thể hỗ trợ xử lý giao dịch đáng ngờ.
Kết luận rất đơn giản: không cập nhật VNeID theo đường dẫn do người lạ gửi, không cài app ngoài kho chính thức và không cung cấp OTP hay dữ liệu khuôn mặt qua điện thoại. Một yêu cầu có vẻ khẩn cấp không đáng để đánh đổi quyền kiểm soát thiết bị và tài khoản. Khi phân vân, hãy dừng lại và xác minh trực tiếp với công an địa phương.






