Chuyến thăm mang tính bước ngoặt trong quan hệ Việt Nam-Myanmar
Chuyến thăm chính thức của Tổng thống Myanmar Min Aung Hlaing tới Việt Nam là sự kiện nổi bật trong quan hệ song phương, đánh dấu bước chuyển quan trọng khi hai nước cùng khẳng định quyết tâm đưa khuôn khổ Đối tác hợp tác toàn diện vào giai đoạn phát triển mới, sâu rộng và thực chất hơn, với trọng tâm là gia tăng tin cậy chính trị, mở rộng hợp tác kinh tế, quốc phòng – an ninh và phối hợp chặt chẽ trong các cơ chế khu vực Đông Nam Á. Sáng 5/9 tại Hà Nội, sau Lễ đón chính thức, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã hội đàm với Tổng thống Min Aung Hlaing trong không khí hữu nghị, cởi mở. Điều đáng chú ý không chỉ là nghi thức ngoại giao, mà là thông điệp: Việt Nam coi Myanmar là đối tác lâu dài, còn Myanmar xem Việt Nam như hình mẫu phát triển và đối tác tin cậy trong khu vực. Việc lãnh đạo hai bên trực tiếp trao đổi về định hướng hợp tác thể hiện rõ quan hệ Việt Nam Myanmar đang được nâng lên tầm cao mới, không dừng ở biểu tượng hữu nghị mà hướng tới lợi ích cụ thể cho người dân hai nước.
Từ hữu nghị truyền thống đến đối tác hợp tác toàn diện
Điểm nổi bật của Tổng thống Myanmar thăm Việt Nam lần này là việc hai bên nhìn lại nền tảng lịch sử để làm mới cách hợp tác. Quan hệ hữu nghị Việt Nam Myanmar có từ thời Chủ tịch Hồ Chí Minh và Anh hùng Aung San, được nhiều thế hệ lãnh đạo và nhân dân hai nước gìn giữ, tạo nên vốn chính trị – tình cảm hiếm có trong hợp tác song phương Đông Nam Á. Trên nền tảng đó, Việt Nam và Myanmar đã thiết lập quan hệ Đối tác hợp tác toàn diện từ năm 2017, và nay cùng tuyên bố đưa khuôn khổ này bước vào giai đoạn phát triển mới. Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh việc tăng cường trao đổi đoàn, tiếp xúc cấp cao trên các kênh Đảng, Nhà nước, Chính phủ, Quốc hội và giao lưu nhân dân, coi đây là cách củng cố tin cậy chính trị và tạo cơ sở cho hợp tác thực chất. Về phía Myanmar, các đảng phái lớn đánh giá cao lập trường và cách tiếp cận của Việt Nam, bày tỏ mong muốn tăng cường quan hệ, cho thấy chiều sâu chính trị của đối tác toàn diện không chỉ dừng ở Chính phủ mà đã lan rộng trong đời sống chính trị nội bộ Myanmar.
Kinh tế – đầu tư: Thêm động lực để đạt tầm cao mới
Nếu chính trị là cái nền thì kinh tế là thước đo thực chất của đối tác toàn diện. Hai nhà lãnh đạo cùng nhất trí kinh tế, thương mại, đầu tư vẫn còn nhiều dư địa phát triển và cần được đưa thành trụ cột hợp tác song phương. Trong 6 tháng đầu năm 2026, kim ngạch thương mại hai chiều đạt 336 triệu USD, tăng 26% so với cùng kỳ năm trước – một con số cho thấy tiềm năng khi thị trường Myanmar vẫn được đánh giá là hấp dẫn với doanh nghiệp Việt Nam. Đây là một câu chuyện rõ ràng: khung hợp tác đã có, nhưng mức độ khai thác chưa tương xứng. Theo Đại sứ Việt Nam tại Myanmar Nguyễn Anh Đức, Myanmar vẫn là thị trường tiềm năng về thương mại và đầu tư cho các doanh nghiệp Việt Nam. Những dự án như Mytel trong viễn thông, HAGL Myanmar Center/Thaco trong bất động sản và dịch vụ tại Yangon cho thấy nếu môi trường ổn định, doanh nghiệp Việt có thể đóng vai trò đáng kể trong phát triển của Myanmar. Việc Tổng thống Min Aung Hlaing cam kết tạo điều kiện thuận lợi, tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp Việt Nam đầu tư lâu dài tại Myanmar là tín hiệu tích cực, nhưng cũng đặt ra yêu cầu Việt Nam phải có chiến lược rõ ràng để tránh bỏ lỡ cơ hội.
Quốc phòng, an ninh và hợp tác khu vực: bảo vệ lợi ích chung
Một điểm đáng chú ý trong chuyến Tổng thống Myanmar thăm Việt Nam là sự nhấn mạnh của hai bên rằng hợp tác quốc phòng, an ninh phải trở thành trụ cột trong quan hệ song phương. Hai lãnh đạo thống nhất mở rộng hợp tác đào tạo, giao lưu sĩ quan trẻ, cứu hộ, cứu nạn, khắc phục hậu quả thiên tai và tăng cường phối hợp phòng, chống tội phạm xuyên quốc gia, ma túy, mua bán người, tội phạm công nghệ cao, lừa đảo trực tuyến. Cam kết không cho bất cứ cá nhân, tổ chức nào sử dụng lãnh thổ nước này chống lại nước kia không chỉ là lời khẳng định hữu nghị mà còn là thông điệp răn đe với các thế lực muốn lợi dụng bất ổn khu vực. Ở tầm Đông Nam Á, hai nước nhất trí tăng cường trao đổi trong các cơ chế khu vực, đặc biệt là ASEAN và hợp tác tiểu vùng sông Mekong. Hai bên nhấn mạnh tầm quan trọng của duy trì hòa bình, ổn định, an ninh, an toàn, tự do hàng hải và hàng không ở Biển Đông, đồng thời khẳng định việc giải quyết bất đồng phải dựa trên biện pháp hòa bình, phù hợp luật pháp quốc tế, trong đó có UNCLOS 1982. Đây chính là cách Việt Nam và Myanmar biến hợp tác song phương Đông Nam Á thành công cụ bảo vệ lợi ích chiến lược chung, không tách rời môi trường an ninh khu vực.
Hướng tới giai đoạn mới của đối tác toàn diện
Điểm then chốt của chuyến thăm không phải là số lượng văn kiện, mà là sự thống nhất ý chí: đưa quan hệ Đối tác hợp tác toàn diện Việt Nam-Myanmar vào giai đoạn phát triển mới, sâu rộng và hiệu quả hơn. Tại kỳ họp lần thứ 10 Ủy ban Hỗn hợp về hợp tác song phương Việt Nam-Myanmar, hai bên đã xác định nhiều định hướng hợp tác trọng tâm như hạ tầng, công nghệ thông tin, sản xuất hàng tiêu dùng, nông nghiệp và chuyển đổi số – đúng vào những lĩnh vực đang định hình tương lai phát triển của mỗi nước. Tổng thống Min Aung Hlaing bày tỏ mong muốn học tập kinh nghiệm phát triển của Việt Nam, kể cả trong chính phủ số, kinh tế số và quản lý kinh tế – xã hội. Về phía Việt Nam, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm khẳng định sẵn sàng chia sẻ kinh nghiệm bảo đảm an ninh kinh tế, ổn định kinh tế vĩ mô, lấy người dân làm trung tâm, phát huy nội lực gắn với hội nhập quốc tế. Khi hai bên cùng hướng tới kỷ niệm 10 năm thiết lập đối tác toàn diện (2017-2027), câu hỏi không còn là “có hợp tác hay không” mà là “hợp tác sâu đến mức nào, mang lại lợi ích ra sao cho người dân và hòa bình, ổn định ở Đông Nam Á”. Đây chính là thước đo thành công thật sự sau chuyến thăm lần này.
