Xe bus Việt Nam bước vào sân chơi Thái Lan: không chỉ là một thương vụ xuất khẩu
Xe bus Việt Nam của Kim Long Motor là dòng xe thương mại được nghiên cứu, thiết kế và sản xuất tại Huế với tỷ lệ nội địa hóa cao, hiện diện tại thị trường vận tải Thái Lan thông qua đối tác địa phương, kết hợp cả xe diesel và xe buýt điện để phục vụ nhiều phân khúc vận tải hành khách khác nhau.
Điểm mấu chốt của câu chuyện Kim Long Motor Thái Lan là: đây không phải cuộc “mang hàng đi bán” đơn thuần, mà là nỗ lực định vị xe bus Việt Nam như một lựa chọn nghiêm túc trong trung tâm công nghiệp ô tô hàng đầu khu vực. Chiều 15/9/2026 tại Bangkok, Kim Long Motor cùng KIJSETTHI Mobility tổ chức lễ ra mắt các mẫu xe bus Kim Long tại thị trường Thái Lan. Vài ngày sau, ngày 18/9, lô 9 xe buýt điện đầu tiên trong hợp đồng 113 xe được xuất khẩu từ Huế sang Thái Lan, phục vụ vận tải hành khách tại thị trường này. Hai sự kiện liên tiếp cho thấy hãng không muốn “thử nghiệm cho vui”, mà đang mở một mặt trận chiến lược tại thị trường vận tải Thái Lan.
Chiến lược nội địa hóa 90%: vũ khí cạnh tranh về giá và công nghệ
Trong cuộc cạnh tranh với các nhà sản xuất khu vực, lựa chọn của Kim Long Motor là đi ngược xu hướng phụ thuộc nhập khẩu linh kiện: đẩy nội địa hóa ô tô lên mức tối đa. Theo giới thiệu, các mẫu xe bus động cơ diesel của hãng đã đạt tỷ lệ nội địa hóa 90%, trong khi dòng xe buýt điện đạt trên 60% và đặt mục tiêu chạm 90% vào cuối năm 2026. Đây không chỉ là con số đẹp để marketing, mà là “lá chắn” giúp hãng kiểm soát chi phí, chủ động linh kiện và ít bị tổn thương khi chuỗi cung ứng toàn cầu biến động.
Cốt lõi của chiến lược này là hệ sinh thái sản xuất ô tô tại Huế. Kim Long Motor đang từng bước hoàn thiện chuỗi từ khung gầm, thân xe, động cơ, pin đến hệ thống điện và linh kiện hỗ trợ tại Khu kinh tế Chân Mây – Lăng Cô. Điều đó cho phép hãng cấu hình sản phẩm phù hợp yêu cầu Thái Lan mà không bị trói buộc bởi ràng buộc kỹ thuật từ nhà cung cấp nước ngoài. Khi các đối thủ trong khu vực còn phải cân đo giữa giá linh kiện nhập khẩu và tỷ giá, lợi thế chi phí theo chiều sâu này là đòn bẩy thực sự để xe bus Việt Nam cạnh tranh.
Sản phẩm “may đo” cho thị trường vận tải Thái Lan: từ động cơ YUCHAI K11 đến cấu hình ghế ngồi
Thay vì đem nguyên mẫu trong nước sang, Kim Long Motor chọn cách “may đo” cho thị trường vận tải Thái Lan. Các mẫu xe ghế ngồi 12m KIMLONG99-N42, KIMLONG99-N43 và KIMLONG99-N44 có sức chứa lần lượt 42, 43 và 44 hành khách, trong khi dòng 7,9m KIMLONG19-N21 có 21 chỗ ngồi, phù hợp giao thông đô thị. Xe trang bị hệ thống camera giám sát trong – ngoài xe và cửa thoát hiểm đạt chuẩn an toàn quốc tế, đặt trải nghiệm vận hành và an toàn ngang hàng với hiệu quả kinh tế.
Trái tim của các mẫu xe diesel là động cơ YUCHAI K11, được nhấn mạnh với mức tiêu hao nhiên liệu khoảng 19–21 lít/100 km, hướng tới tối ưu chi phí vận hành cho doanh nghiệp vận tải. Còn với xe buýt điện, lô city bus 8 m xuất khẩu sử dụng pin BYD, cho quãng đường gần 300 km sau mỗi lần sạc, sức chứa 30 hành khách. Ở một thị trường nhạy cảm với chi phí nhiên liệu và xu hướng xanh hóa đội xe, việc Kim Long Motor kết hợp cả động cơ tiết kiệm nhiên liệu và xe buýt điện là cách trả lời trực diện nhu cầu đa dạng của Thái Lan.
Từ CBU tới CKD: tham vọng biến Thái Lan thành cứ điểm ASEAN
Kim Long Motor không dừng ở xuất khẩu xe nguyên chiếc (CBU). Giai đoạn 1, hãng cùng KIJSETTHI Mobility đưa các dòng xe thương mại Kim Long – gồm xe động cơ đốt trong đạt chuẩn khí thải EURO 5 và xe thuần điện – vào Thái Lan, đồng thời xây dựng hệ thống phân phối và dịch vụ trên toàn quốc, lắng nghe phản hồi để hoàn thiện sản phẩm. Giai đoạn 2, kế hoạch được nâng cấp: chuyển dần sang sản xuất, lắp ráp CKD ngay tại Thái Lan với tỷ lệ nội địa hóa từ 50% trở lên, và mục tiêu 2027–2030 là biến Thái Lan thành trung tâm sản xuất, xuất khẩu chiến lược của Kim Long Motor tại ASEAN.
Việc đã ký hợp đồng cung cấp 113 xe buýt điện cho INNOPOWER, trong đó 9 xe đầu tiên đã được xuất khẩu, là phép thử quan trọng cho khả năng duy trì đơn hàng quy mô lớn trên một thị trường khắt khe. Nếu duy trì được chất lượng và dịch vụ, Kim Long Motor không chỉ bán được xe bus Việt Nam, mà còn mở đường cho chuỗi công nghiệp hỗ trợ đi theo, từ linh kiện cơ khí đến pin. Khi đó, cạnh tranh của hãng với các ông lớn khu vực không chỉ nằm ở một vài dòng sản phẩm, mà ở cả cấu trúc chuỗi cung ứng.
Kết luận: cơ hội để xe bus Việt Nam bước ra khu vực – nhưng không có chỗ cho sai lầm
Nhìn từ những bước đi tại Thái Lan, Kim Long Motor đang chọn con đường khó nhưng nhiều phần thưởng: nội địa hóa sâu, tập trung vào hệ sinh thái Huế, thiết kế sản phẩm theo nhu cầu sở tại và chủ động kế hoạch CKD. Chiến lược này giúp xe bus Việt Nam có cơ hội chen chân vào thị trường vận tải Thái Lan – nơi các nhà sản xuất lâu năm đang nắm lợi thế.
Tuy vậy, tham vọng biến Thái Lan thành trung tâm sản xuất và xuất khẩu ASEAN đồng nghĩa với việc mọi lỗi về chất lượng, dịch vụ hay hậu mãi đều sẽ bị phóng đại. Cơ hội là có thật, hợp đồng 113 xe buýt điện và những đơn hàng đầu tiên đã chứng minh sức hút ban đầu của Kim Long Motor tại Thái Lan. Nhưng để duy trì vị thế, hãng phải chứng minh rằng tỷ lệ nội địa hóa cao và hệ sinh thái Huế không chỉ tạo ra sản phẩm giá cạnh tranh, mà còn đủ bền bỉ và đáng tin để vận hành trên một trong những thị trường vận tải bận rộn nhất khu vực.
