Cây cầu 1,170m trên sông nội địa dài nhất: không chỉ là chuyện rút ngắn quãng đường
Cầu dây văng sông Đồng Nai là công trình cầu 1.170m bắc qua con sông nội địa dài gần 600km, nằm trên tuyến đường động lực Gia Nghĩa - Bảo Lâm, được tỉnh Lâm Đồng phê duyệt với tổng mức đầu tư 2.850 tỷ đồng, hướng tới vừa rút ngắn quãng đường di chuyển từ 41km xuống 15km, vừa tạo một điểm nhấn cảnh quan mới trong không gian hạ tầng vùng Đông Nam và Tây Nguyên. Đây không phải là một dự án giao thông thông thường. Khi tỉnh có diện tích lớn nhất cả nước muốn bứt phá kết nối, họ không chọn thêm một tuyến quốc lộ vòng vèo mà quyết định “đi thẳng” qua sông Đồng Nai bằng một cầu dây văng quy mô lớn. Quyết định này cho thấy tư duy coi hạ tầng là công cụ tái cấu trúc không gian phát triển, chứ không chỉ là giải pháp chữa cháy cho tình trạng ách tắc hay sạt lở hiện hữu. Cuối tháng 8, UBND tỉnh Lâm Đồng đã phê duyệt dự án xây dựng tuyến đường động lực Gia Nghĩa - Bảo Lâm với tổng mức đầu tư 2.850 tỷ đồng từ ngân sách Trung ương và ngân sách tỉnh. Đây là động thái thể hiện rõ ưu tiên dành cho hạ tầng kết nối vùng, trong bối cảnh tuyến Quốc lộ 28 hiện tại vừa dài, vừa tiềm ẩn rủi ro địa chất và sạt lở.
Ý nghĩa kỹ thuật của cầu dây văng sông Đồng Nai: một bước tự tin của kỹ sư trong nước
Cầu dây văng sông Đồng Nai có cấu trúc không quá cầu kỳ về mặt công nghệ nhưng lại mang ý nghĩa tâm thế: hạ tầng Việt Nam đã đủ tự tin để xây những công trình lớn dựa trên năng lực kỹ sư trong nước. Phần cầu chính sử dụng kết cấu dây văng một mặt phẳng dây, nhịp chính dài 350m với dầm hộp bê tông cốt thép dự ứng lực, các nhịp cầu dẫn dùng dầm super T – những dạng kết cấu đã trở nên quen thuộc với ngành cầu đường. Tại vị trí trụ tháp, mặt cắt ngang cầu rộng 25,3m, bố trí 4 làn xe cơ giới và 2 làn xe máy, xe thô sơ. Thay vì thêm những chi tiết tạo hình “trang trí”, thiết kế tận dụng chính hệ thống trụ tháp, dây văng, dầm hộp để tạo diện mạo hiện đại, thanh thoát mà vẫn thể hiện quy mô của một tuyến giao thông động lực. Điều này quan trọng: một cầu dây văng đẹp không nhất thiết phải cầu kỳ, mà nên để cấu trúc kỹ thuật tự kể câu chuyện về sức bật của hạ tầng địa phương. Một câu nói có thể trích dẫn từ dự án là: "Cầu dây văng vượt sông Đồng Nai dài 1,17km, góp phần rút ngắn kết nối giữa hai khu vực từ 41km xuống còn 15km".
Từ 41km xuống 15km: khi hạ tầng tái vẽ bản đồ di chuyển của người dân
Điểm thuyết phục nhất của cầu dây văng sông Đồng Nai nằm ở thay đổi rất cụ thể: quãng đường từ Gia Nghĩa đến Bảo Lâm từ khoảng 41km sẽ còn 15km, giảm tới 26km. Trong đời sống thường ngày, đó là chênh lệch giữa một chuyến đi nặng nề, qua nhiều đèo dốc, điểm sạt lở, và một hành trình thẳng, nhanh, an toàn hơn trên tuyến đường cấp III đồng bằng với vận tốc thiết kế 80km/h. Hiện nay, phương tiện lưu thông giữa hai khu vực chủ yếu sử dụng Quốc lộ 28 – tuyến đi qua địa hình phức tạp, thường xuyên sạt lở, gây ảnh hưởng đến đi lại và vận chuyển hàng hóa. Khi trục động lực 8,87km Gia Nghĩa - Bảo Lâm cùng cây cầu 1,170m được hoàn thành, người dân sẽ không còn bị “giam” trong một lựa chọn duy nhất đầy rủi ro. Hạ tầng mới mở ra thêm phương án, giảm chi phí thời gian, nhiên liệu, đồng thời tạo điều kiện ổn định cho dòng hàng hóa, đặc biệt là nông sản và sản phẩm xuất khẩu đi về các trung tâm kinh tế, cảng biển trong vùng.
Trục động lực của tỉnh rộng nhất: vai trò cửa ngõ kết nối Đông Nam Bộ
Sau khi sáp nhập với các đơn vị hành chính lân cận, Lâm Đồng được xác định là tỉnh có diện tích lớn nhất cả nước, lên tới hơn 24.200km². Với một địa bàn rộng như vậy, nếu không có các trục động lực đủ “xuyên” qua các vùng địa hình phức tạp, không gian phát triển sẽ bị chia cắt. Tuyến Gia Nghĩa - Bảo Lâm, cùng cầu dây văng sông Đồng Nai, được quy hoạch để hình thành một trục giao thông dọc, nối phía tây Tây Nguyên với phía đông nam Tây Nguyên, tăng cường liên kết với các tỉnh Nam Trung Bộ và Đông Nam Bộ. Theo quy hoạch tỉnh thời kỳ 2021-2030, tuyến này mở thêm một hướng kết nối từ cửa ngõ phía Đông Gia Nghĩa, vượt sông Đồng Nai, qua bon Cây Xoài và gắn với Quốc lộ 55 tại Bảo Lâm, tạo thuận lợi cho vận chuyển hàng hóa phục vụ xuất khẩu. Nếu nhìn ở quy mô vùng, đây không chỉ là một dự án hạ tầng Đông Nam Bộ, mà là cấu phần quan trọng trong mạng lưới kết nối giữa cao nguyên và đồng bằng duyên hải, nơi các trung tâm kinh tế và hệ thống cảng biển là đầu ra tự nhiên cho sản phẩm của Tây Nguyên.
Điểm nhấn cảnh quan mới trên sông Đồng Nai: cơ hội cho hình ảnh vùng cao nguyên mở ra dòng sông
Lâm Đồng vốn nổi tiếng với cảnh quan cao nguyên, những cây cầu trở thành một phần trải nghiệm du lịch như cầu kính Ngàn Thông tại Thung lũng Tình yêu. Trong bối cảnh đó, cầu dây văng sông Đồng Nai được kỳ vọng sẽ bổ sung thêm một hình ảnh khác: một công trình hạ tầng lớn nhưng vẫn hài hòa với không gian sông nội địa dài nhất nước, đóng vai trò điểm nhấn cảnh quan trên tuyến đường mới. Thiết kế cầu không chạy theo xu hướng “cầu biểu tượng” nhiều chi tiết, mà chọn cách tổ chức trụ tháp, dây văng, dầm cầu theo hướng hiện đại, thanh thoát. Nếu được thi công đúng ý tưởng, cây cầu sẽ vừa đủ mạnh mẽ để khẳng định vai trò của trục động lực, vừa đủ tinh tế để trở thành khung cảnh quen thuộc trong đời sống người dân hai bờ sông Đồng Nai. Quan trọng hơn, nó gửi đi một thông điệp: những dự án hạ tầng Đông Nam Bộ mới đang nỗ lực cân bằng giữa hiệu quả giao thông và giá trị cảnh quan, thay vì đánh đổi thiên nhiên lấy bê tông một chiều.
