Liên minh VinSpeed – châu Âu: bước ngoặt cho đường sắt tốc độ cao
VinSpeed đường sắt tốc độ cao là chiến lược mà doanh nghiệp thành viên Tập đoàn Vingroup triển khai thông qua việc đầu tư các tuyến đường sắt và metro mới, đồng thời hợp tác với những đối tác công nghệ hàng đầu châu Âu nhằm tiếp cận công nghệ đường sắt tiên tiến, tích lũy kinh nghiệm quản lý và vận hành các dự án hạ tầng giao thông quy mô lớn tại Việt Nam.
Thay vì tự mình xoay xở trong một lĩnh vực có rào cản kỹ thuật rất cao, VinSpeed chọn con đường liên minh quốc tế và đó là lựa chọn đúng thời điểm. Sau Thỏa thuận Hợp tác Chiến lược Toàn diện và Chuyển giao Công nghệ với Siemens Mobility vào cuối năm 2025, doanh nghiệp tiếp tục nâng cấp quan hệ bằng một hợp đồng mới với đối tác Đức, mở ra bước hợp tác sâu hơn trong phát triển đường sắt tốc độ cao tại Việt Nam. Đây không chỉ là thêm một dự án, mà là tuyên bố tham vọng: Việt Nam sẽ không đứng ngoài cuộc chơi tốc độ cao dựa trên công nghệ đường sắt châu Âu.
Mạng lưới đối tác quốc tế: Siemens, Deutsche Bahn, Herrenknecht mỗi bên một mắt xích
Điểm khác biệt trong chiến lược VinSpeed là họ không trông chờ vào một đối tác duy nhất. Mạng lưới hợp tác quốc tế bao gồm Siemens Mobility, DB Engineering & Consulting (thuộc Deutsche Bahn) và Herrenknecht – ba cái tên đang nắm những mảnh ghép quan trọng nhất của công nghệ đường sắt hiện đại. Siemens Mobility phụ trách đoàn tàu, tín hiệu và điện khí hóa; DB E&C đảm nhiệm tư vấn kỹ thuật tổng thể; Herrenknecht cung cấp máy đào hầm TBM cho các đoạn ngầm phức tạp.
Theo thông tin từ Siemens Mobility, đoàn tàu Velaro Novo mà VinSpeed dự kiến sử dụng là dòng EMU cao tốc mới nhất, được thiết kế đạt vận tốc 350 km/h và có khả năng vận chuyển hành khách cao hơn ít nhất 10% so với các thế hệ tàu trước. Việc VinSpeed kéo cả hệ sinh thái chuyên gia châu Âu về cùng bàn là lựa chọn mang tính "đi tắt, đón đầu" trong phát triển hạ tầng Việt Nam, thay vì tự mày mò rồi trả giá bằng thời gian và chi phí.
Chiến lược tiếp cận công nghệ đường sắt châu Âu để làm chủ năng lực trong nước
Hợp tác quốc tế Siemens Mobility không chỉ để mua tàu mà còn để học cách xây hệ thống đường sắt tốc độ cao từ gốc. Thỏa thuận Hợp tác Chiến lược Toàn diện và Chuyển giao Công nghệ giữa VinSpeed và Siemens Mobility cuối năm 2025 được xem là bước đi nhằm từng bước làm chủ năng lực phát triển đường sắt tốc độ cao, đồng thời tạo nền tảng cho quá trình tiếp nhận và chuyển giao các công nghệ tiên tiến hàng đầu thế giới. Đó là cách khôn ngoan để tránh rơi vào vòng phụ thuộc kéo dài.
Trong các dự án hạ tầng giao thông mà VinSpeed tham gia, doanh nghiệp luôn đặt mình vào vị trí không chỉ là người đặt hàng mà còn là người đồng thiết kế và triển khai: VinSpeed là chủ đầu tư 2 tuyến đường sắt Bến Thành – Cần Giờ và Hà Nội – Quảng Ninh, đồng thời cùng Vinhomes làm tổng thầu EPC cho 5 tuyến metro mới của Hà Nội. Khi kết hợp vai trò tổng thầu với mạng lưới đối tác châu Âu, VinSpeed đang tạo ra một "trường học thực tế" cho đội ngũ kỹ sư trong nước, học trên chính các dự án phát triển hạ tầng Việt Nam.
Các tuyến chiến lược: Hà Nội – Quảng Ninh, Bến Thành – Cần Giờ và tầm nhìn mạng lưới tốc độ cao
Không phải ngẫu nhiên VinSpeed chọn hai tuyến Hà Nội – Quảng Ninh và Bến Thành – Cần Giờ làm "bàn thí nghiệm" cho công nghệ đường sắt tốc độ cao kết hợp châu Âu. Theo kế hoạch, Siemens Mobility sẽ cung cấp tàu, còn VinSpeed phụ trách hệ thống đường ray trên các tuyến này. Một bên là trục kết nối thủ đô với trung tâm du lịch và cảng biển phía Bắc; bên kia là hành lang gắn kết khu trung tâm TP.HCM với vùng ven có tiềm năng kinh tế và sinh thái. Cả hai đều là bài test tốt cho khả năng thiết kế, xây dựng, vận hành mạng lưới tốc độ cao trong điều kiện phức tạp.
Quan trọng hơn, khi VinSpeed đi từ chủ đầu tư đến tổng thầu EPC nhiều tuyến metro Hà Nội, bức tranh bắt đầu rõ: họ đang xây một nền tảng đủ lớn để sau này kết nối các tuyến đô thị với đường sắt tốc độ cao liên vùng. Nếu thành công, VinSpeed đường sắt tốc độ cao không chỉ là vài dự án lẻ tẻ, mà sẽ trở thành khung xương cho hệ thống giao thông đường sắt mới, có thể thay đổi cách người Việt Nam di chuyển giữa các đô thị lớn.
Ý nghĩa chiến lược: từ hợp đồng lớn đến tầm nhìn hạ tầng quốc gia
Việc VinSpeed ký hợp đồng mới với đối tác Đức được đánh giá là bước hợp tác sâu hơn trong phát triển đường sắt tốc độ cao tại Việt Nam. Nhưng quan trọng hơn con số hợp đồng là cách VinSpeed sử dụng liên minh với Siemens Mobility, DB E&C và Herrenknecht để tiếp cận tri thức châu Âu và chuyển hóa thành năng lực nội địa. Đây là hướng đi ít doanh nghiệp hạ tầng trong nước đủ sức theo đuổi, vì cần tiềm lực tài chính, nhân sự và tầm nhìn dài hơi.
Ở góc nhìn chiến lược, liên minh quốc tế của VinSpeed là lời khẳng định rằng phát triển hạ tầng Việt Nam đã bước sang giai đoạn mới: không chỉ làm thêm đường, mà là xây dựng các dự án hạ tầng giao thông đồng bộ, gắn kết và dựa trên công nghệ đường sắt châu Âu. Nếu VinSpeed giữ được cam kết chuyển giao công nghệ và xây dựng năng lực trong nước như định hướng hiện nay, các tuyến đường sắt tốc độ cao sẽ không dừng ở vai trò biểu tượng, mà trở thành bệ đỡ thực sự cho tăng trưởng kinh tế dài hạn.
