Rà soát sau phản ánh về thu nhập tài xế
Chính sách điều chỉnh phí và bồi hoàn của Grab là gói biện pháp nhằm giảm khoản khấu trừ trên một số chuyến, giới hạn mức thu từ nền tảng và trả lại tiền cho các chuyến bị khấu trừ vượt ngưỡng. Đây là phản ứng đáng chú ý, nhưng hiệu quả với tài xế sẽ phụ thuộc vào cách thực hiện minh bạch.
Ngày 5/11, Ủy ban Cạnh tranh Quốc gia thuộc Bộ Công Thương công bố kết quả rà soát chính sách giá cước, phí, chiết khấu và các khoản khấu trừ của Grab sau khi nhận phản ánh từ tài xế. Ý kiến tập trung vào tình trạng giá một số chuyến thấp hoặc giảm, trong khi chi phí vận hành và các khoản thu của nền tảng vẫn ảnh hưởng đến thu nhập thực tế. Theo một tài xế GrabBike được bài viết dẫn lời, làn sóng phản đối xuất phát từ việc tỷ lệ khấu trừ được điều chỉnh tăng kể từ tháng 7/2026.
Sau quá trình làm việc với doanh nghiệp, đại diện tài xế và một số đơn vị gọi xe công nghệ, Grab đề xuất sáu nhóm giải pháp, dự kiến triển khai từ ngày 10/11. Việc cơ quan quản lý vào cuộc là cần thiết; tuy nhiên, thông báo giảm phí chỉ là bước đầu nếu tài xế vẫn khó kiểm tra từng khoản bị trừ.
Phí giảm, nhưng thu nhập thực nhận không đồng nghĩa tiền lãi
Grab giảm phí sử dụng ứng dụng tối đa với GrabBike từ 28,76% xuống 25% và với GrabCar từ 28,28% xuống 25%. Đồng thời, tổng phí nền tảng và phí sử dụng ứng dụng mà doanh nghiệp hưởng, chưa gồm thuế và khoản thu hộ, được giới hạn ở mức 32% giá trị hành khách thanh toán; trước đó mức tối đa có thể lên tới 40,6% với GrabBike và 39,81% với GrabCar.
Theo mức tính được công bố, sau phí và thuế, tài xế dự kiến nhận 60,59-85,59% giá trị thanh toán của khách đối với GrabBike, và 59,68-84,31% với GrabCar; trước điều chỉnh, mức thực nhận thấp nhất được nêu là 52%. Đây là phần tiền từ chuyến xe, không phải thu nhập ròng sau xăng, sạc, bảo dưỡng và các chi phí vận hành khác. Vì vậy, mức phần trăm cao hơn chưa đủ để kết luận đời sống tài xế đã cải thiện.
Grab cũng giảm phí nền tảng thu từ khách trên một số chuyến ngắn: GrabBike 0-2 km từ 3.000 đồng xuống 1.000 đồng, trên 2 đến 6 km từ 3.000 đồng xuống 2.000 đồng; GrabCar 0-3 km từ 5.000 đồng xuống 3.000 đồng, trên 3 đến 4 km từ 5.000 đồng xuống 4.000 đồng. Chuyến dài hơn không đổi mức phí.
Khoản bồi hoàn 3,9 tỷ đồng: ai nhận, nhận bằng cách nào?
Điểm cần theo dõi nhất là phạm vi bồi hoàn. Grab dự kiến hoàn khoảng 3,9 tỷ đồng cho các chuyến có mức khấu trừ trên doanh thu chia sẻ với tài xế vượt 35%. Qua rà soát, số chuyến thuộc diện này chiếm khoảng 0,13% tổng số chuyến từ năm 2024 đến nay. Con số tổng cộng đã được công bố, nhưng không cho biết mỗi tài xế được nhận bao nhiêu.
Theo phương án được thông tin, tài xế còn hoạt động sẽ được cộng tiền tự động vào ví. Người đã chấm dứt hợp tác vĩnh viễn sẽ nhận thông báo qua tin nhắn và email, rồi cần cung cấp thông tin tài khoản ngân hàng chính chủ trước ngày 30/11 để nhận khoản hoàn. Tuy vậy, một số tài xế phản ánh họ chưa nắm rõ ai đủ điều kiện, từng chuyến được tính ra sao và mức tiền cụ thể của từng người.
Grab cho biết các khoản khấu trừ vượt ngưỡng có thể phát sinh do biến động cung cầu hoặc lỗi thuật toán khiến phí vượt thiết lập của hệ thống. Nếu không có bảng đối soát dễ tra cứu, người chạy xe khó tự xác nhận khoản hoàn là đầy đủ. Cam kết bồi hoàn vì thế cần đi cùng thông tin cụ thể về chuyến đủ điều kiện, cách tính và kênh khiếu nại.
Minh bạch mới quyết định tác động lâu dài
Grab dự kiến nâng cấp giao diện ứng dụng Grab Driver từ ngày 10/11 để hiển thị rõ hơn doanh thu, phí, thuế và khoản khấu trừ của từng chuyến; đồng thời tăng kênh liên hệ và hỗ trợ tra soát. Đây là thay đổi thiết thực hơn một lời cam kết chung, bởi tài xế cần kiểm chứng được con số trên từng cuốc xe.
Ủy ban Cạnh tranh Quốc gia cho biết sẽ tiếp tục theo dõi và yêu cầu Grab báo cáo định kỳ về việc triển khai giải pháp. Việc giám sát cần chú ý không chỉ mức phí mới mà cả việc tiền hoàn có đến đúng người, đúng hạn và có thể đối chiếu hay không. Đại diện giới tài xế cũng nhấn mạnh yêu cầu minh bạch các khoản khấu trừ và bảo đảm quyền lợi lâu dài; một số người cho biết đời sống, thu nhập chưa có thay đổi đáng kể.
Tóm lại, Grab giảm phí và dự kiến bồi hoàn là tín hiệu tích cực sau rà soát, nhưng chưa tự giải quyết được nỗi lo về thu nhập tài xế Grab. Chỉ khi tiêu chí nhận tiền, cách tính từng khoản và dữ liệu chuyến xe được công khai, tài xế mới có thể biết quyền lợi của mình đã được bảo đảm đến đâu.
