An toàn mạng bắt đầu từ việc biết tìm ai để nhờ giúp đỡ
Chiến dịch “Không một mình – Kết nối không tổn thương” là chương trình phối hợp giữa lực lượng công an, ngành giáo dục và các bên liên quan nhằm giúp trẻ em, thanh thiếu niên nhận diện nguy cơ trên mạng, tự bảo vệ và tìm được người hỗ trợ khi gặp sự cố. Đây là cách tiếp cận cần thiết: an toàn mạng học sinh không thể chỉ trông vào lời nhắc “cẩn thận”, mà phải có kỹ năng thực hành và một mạng lưới người lớn sẵn sàng lắng nghe. Chiến dịch do Liên minh Niềm tin số và Cục An ninh mạng khởi xướng, triển khai từ ngày 10/10 đến 10/12/2026, với sự bảo trợ của các bộ, ngành và tổ chức quốc tế. Tại Ninh Bình, Công an tỉnh phối hợp Sở Giáo dục và Đào tạo tổ chức hoạt động theo hai giai đoạn. Thông điệp “không một mình” có ý nghĩa khi học sinh biết rõ mình có thể tìm đến ai, thay vì phải tự xoay xở trước đe dọa hay xâm hại.
Từ trường học đến cấp xã: đưa kỹ năng vào tình huống thật
Các hoạt động hưởng ứng được tổ chức tại trường học và ở cấp địa phương, nơi học sinh có thể trao đổi trực tiếp với người làm công tác giáo dục và công an. Giai đoạn đầu, từ ngày 10 đến 22/10, chiến dịch được triển khai tại Trường THPT chuyên Trần Hưng Đạo A ở phường Nam Định và Trường THCS Trần Phú ở phường Phủ Lý. Tiếp đó, ngày 26/10/2026, Công an xã Kim Sơn phối hợp Ban Giám hiệu Trường THCS Kim Sơn tổ chức buổi tuyên truyền, hướng dẫn nhận diện nguy cơ và tự bảo vệ trên không gian mạng. Nội dung đi vào những thủ đoạn cụ thể: làm quen qua mạng xã hội hoặc trò chơi trực tuyến, tạo lòng tin bằng lời khen hay quà tặng, rồi dụ trẻ giữ bí mật hoặc gửi thông tin, hình ảnh riêng tư. Học sinh cũng được cảnh báo về khả năng hình ảnh công khai bị cắt ghép thành video giả bằng trí tuệ nhân tạo để bôi nhọ, đe dọa hoặc tống tiền. Cách truyền đạt sát tình huống giúp kỹ năng an toàn số dễ áp dụng hơn.
Năm bước ứng phó và vai trò của người lớn
Điểm thiết thực của buổi học ở Kim Sơn là quy trình ứng phó ban đầu gồm năm bước: dừng tương tác với đối tượng, không phát tán nội dung gây hại, lưu bằng chứng an toàn, báo cáo vi phạm trên nền tảng và chia sẻ với người lớn tin cậy, đồng thời báo cơ quan chức năng khi cần. Trình tự này giúp học sinh có việc cụ thể để làm trong lúc hoang mang, thay vì phản ứng theo yêu cầu của kẻ xấu hoặc xóa hết dấu vết. Tuy nhiên, kỹ năng của trẻ chỉ phát huy khi người lớn không trách mắng hay xâm phạm quyền riêng tư một cách tùy tiện. Nhà trường, giáo viên và cha mẹ cần lắng nghe để các em dám kể lại sự việc sớm; công an giữ vai trò tiếp nhận, xác minh và xử lý vi phạm. Bảo vệ trẻ trên mạng vì thế không thể giao riêng cho học sinh hay một đơn vị: đó là trách nhiệm phối hợp giữa gia đình, trường học và lực lượng chức năng.
Khi gặp tình huống bất thường, học sinh được khuyến nghị giữ bình tĩnh, lưu bằng chứng và tìm trợ giúp từ gia đình, nhà trường hoặc cơ quan chức năng. Đây là thông điệp đáng nhớ hơn mọi lời cảnh báo chung chung: lên tiếng không phải là gây rắc rối, mà là bước đầu để ngăn tổn hại lan rộng.
Mở rộng triển khai, nhưng cần giữ kết nối sau buổi tuyên truyền
Từ ngày 23/10 đến 10/12, kế hoạch của tỉnh đặt mục tiêu 100% cơ sở giáo dục tham gia chiến dịch; hơn 50% tổ chức hoạt động trực tiếp như hội thảo, tọa đàm, ngày hội hoặc tiết học chuyên đề. Công an tỉnh và Sở Giáo dục và Đào tạo dự kiến tiếp tục phối hợp với các cơ quan, đơn vị liên quan để triển khai tại các trường, nâng nhận thức và trang bị kỹ năng tự bảo vệ trước những thủ đoạn lừa đảo trực tuyến ngày càng tinh vi. Quy mô này tạo cơ hội đưa an toàn mạng học sinh thành nội dung thường xuyên, thay vì một buổi tuyên truyền riêng lẻ. Nhưng con số tham gia chỉ là bước khởi đầu: hiệu quả sẽ phụ thuộc vào việc nhà trường duy trì kênh báo tin, giáo viên biết cách hỗ trợ và phụ huynh giữ được niềm tin để con trẻ chủ động chia sẻ. Chiến dịch Không một mình chỉ thực sự bảo vệ được thanh thiếu niên khi sự kết nối ấy còn hiện diện sau lúc chương trình kết thúc.
