Mức cộng nhỏ, nhưng có thể đổi cách tính điểm
Điểm cộng tuyển sinh là phần điểm bổ sung do trường quy định trong phương thức xét tuyển, gồm điểm thưởng, điểm xét thưởng hoặc điểm khuyến khích cho chứng chỉ quốc tế, ngoại ngữ và các thành tích liên quan. Với kỳ tuyển sinh đại học 2027, tổng phần điểm này bị giới hạn ở mức tối đa 0,5 điểm trên thang 30. Bộ GD-ĐT ban hành Thông tư 95/2026/TT-BGDĐT sửa đổi quy chế tuyển sinh; các quy định sửa đổi về tuyển sinh đại học và cao đẳng ngành Giáo dục Mầm non có hiệu lực từ ngày 1/1/2027. Đây là thay đổi đáng kể: thí sinh không thể xem điểm cộng như một lợi thế đủ sức bù cho khoảng cách lớn về điểm thi hay điểm học bạ. Khi tính khả năng trúng tuyển, hãy lấy điểm theo phương thức chính làm căn cứ, rồi mới cộng phần thưởng nếu đề án của trường cho phép.
Quy định không buộc mọi trường phải có điểm cộng. Những trường đã sử dụng cơ chế này trước đây được quyết định có tiếp tục áp dụng trong năm 2027 hay không; nếu có, tổng điểm cộng không được vượt 0,5/30 và trường phải giải trình việc sử dụng. Vì vậy, đừng mặc định rằng chứng chỉ hoặc thành tích của mình sẽ tự động tạo thêm điểm ở mọi nơi. Điều cần kiểm tra là trường, ngành và phương thức cụ thể có áp dụng hay không, loại minh chứng nào được chấp nhận và cách quy đổi ra sao.
Từ trần 10% xuống 0,5 điểm: lợi thế cộng điểm thu hẹp
Mức trần mới giảm mạnh so với quy định trước đó: một số thông tin về quy chế nêu mức cũ là 10% tổng điểm, tương đương 3 điểm trên thang 30, trong khi năm 2027 giới hạn còn 0,5 điểm. Khoảng cách này khiến điểm cộng khó còn là đòn bẩy để đảo chiều kết quả xét tuyển. Với thí sinh ở sát ngưỡng trúng tuyển, nửa điểm vẫn có thể tạo khác biệt; nhưng nếu điểm nền thấp hơn đáng kể, phần cộng tối đa này khó bù đắp được chênh lệch.
Tác động thực tế còn tùy cách từng trường thiết kế phương thức. Quy chế yêu cầu công khai tiêu chí và cách tính điểm xét tuyển, nên thí sinh cần đọc đề án tuyển sinh chính thức thay vì dựa vào thông tin truyền miệng hoặc cách tính của năm trước. Hãy đối chiếu điểm thi, điểm quy đổi và phần cộng trên cùng thang điểm; cũng cần xem trường có giới hạn riêng theo loại chứng chỉ hay thành tích không. Đây là lúc nên ưu tiên củng cố điểm chính và chọn phương thức phù hợp, thay vì đặt cược hồ sơ vào một khoản cộng đã bị thu hẹp.
Hồ sơ cần chuẩn bị gì, và điều gì sẽ đổi tiếp?
Khi chuẩn bị hồ sơ, thí sinh nên lập danh sách các ngành và trường dự định đăng ký, sau đó kiểm tra riêng quy định điểm cộng của từng nơi. Chuẩn bị chứng chỉ, giấy xác nhận thành tích đúng yêu cầu và thời hạn công bố; đồng thời kiểm tra dữ liệu đã được cập nhật đầy đủ trên hệ thống. Trường không được yêu cầu nộp lại giấy tờ đã có đầy đủ, hợp lệ trên hệ thống dữ liệu tuyển sinh, trừ trường hợp cần xác minh theo quy định. Việc hồ sơ số hóa không làm mất nhu cầu kiểm tra: thông tin sai hoặc thiếu vẫn có thể ảnh hưởng đến việc xét tuyển.
Thay đổi điểm cộng nằm trong nỗ lực làm gọn quy trình xét tuyển và giảm tình trạng nhiều phương thức gây nhiễu thông tin cho thí sinh. Từ năm 2027, mỗi chương trình đào tạo được dùng tối đa 3 phương thức; mức này giảm còn 2 từ năm 2028, không tính xét tuyển thẳng và cử tuyển. Cũng từ năm 2028, các trường không còn được sử dụng điểm cộng và bỏ quy định về ưu tiên xét tuyển; nếu bằng điểm ở cuối danh sách, thứ tự nguyện vọng cao hơn được xét trước thay vì tiêu chí thí sinh có điểm cộng thấp hơn. Thông điệp cho thí sinh rất rõ: hãy xem điểm cộng là phần phụ có điều kiện, không phải nền tảng của kế hoạch vào đại học.
