Hạ sốt có thể là lúc bệnh bước vào giai đoạn nguy hiểm
Sốt xuất huyết Dengue là bệnh truyền nhiễm do virus Dengue gây ra, có thể diễn biến nặng khi người bệnh bắt đầu hạ sốt và cần được theo dõi sát, không thể chỉ căn cứ vào cảm giác đỡ mệt để kết luận đã hồi phục. Giai đoạn nguy hiểm thường rơi vào ngày thứ 3 đến ngày thứ 7, khi có thể xảy ra thoát huyết tương, xuất huyết nặng hoặc tổn thương cơ quan. Vì vậy, sốt xuất huyết hạ sốt không đồng nghĩa nguy cơ đã qua. Thậm chí, vẻ ngoài có vẻ khá hơn có thể khiến gia đình lơ là đúng lúc cần chú ý nhất. Bệnh có thể gặp ở mọi lứa tuổi, kể cả người trước đó khỏe mạnh. Theo bác sĩ Phạm Văn Phúc, việc giảm sốt không chứng minh người bệnh đã qua giai đoạn nguy hiểm.
Hai ca nặng được Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương thông tin ngày 11/11 cho thấy mức độ rủi ro này: cả hai bệnh nhân có tiểu cầu giảm sâu, men gan tăng gần 2.000 U/L và rối loạn đông máu. Đây không phải bệnh chỉ đáng lo khi sốt còn cao.

Những ca bệnh cho thấy biến chứng không chờ người bệnh nhận ra
Bệnh nhân B.H., 53 tuổi, ở Hải Phòng, trước đó khỏe mạnh và chưa từng mắc sốt xuất huyết. Sau khoảng 5 ngày sốt cao, đau mỏi, nôn nhiều và đau bụng, xét nghiệm ghi nhận tiểu cầu giảm nhanh; khi chuyển viện, chỉ số còn 23 G/L, AST tăng 1.939 U/L, ALT 804 U/L, kèm rối loạn đông máu và xuất huyết dưới da. Trường hợp P.L., 23 tuổi, ở Hà Nội, sau 7 ngày sốt và có triệu chứng tiêu hóa, có tiểu cầu còn 21 G/L, men gan tăng cao; siêu âm phát hiện dịch trong ổ bụng và hai khoang màng phổi, gợi ý thoát huyết tương. Những con số này không phải để người nhà tự đánh giá mức độ bệnh bằng một chỉ số đơn lẻ. Bác sĩ cần nhìn tổng thể triệu chứng, tuần hoàn, lượng nước tiểu, xét nghiệm và biểu hiện tổn thương cơ quan.
Xuất huyết tiêu hóa cũng có thể xảy ra khi người bệnh tưởng đang hồi phục. Một nữ bệnh nhân 20 tuổi hạ sốt rồi bất ngờ sốt lại, buồn nôn, nôn ra máu, vật vã và tiểu ít; xét nghiệm cho thấy hemoglobin 57 g/L, tiểu cầu 58 G/L, đồng thời có phân đen. Nôn ra máu hoặc đi ngoài phân đen là dấu hiệu cấp cứu, không nên chờ xem có tự hết hay không.

Nhận diện dấu hiệu cảnh báo, đừng tự xử trí theo cảm giác
Các dấu hiệu sốt xuất huyết cần được đưa đi khám ngay gồm đau bụng nhiều hoặc đau liên tục, nôn nhiều, lừ đừ hoặc vật vã, chảy máu mũi hay chân răng, tiểu ít, tay chân lạnh và mệt lả. Nôn ra máu, phân đen, sốt trở lại sau khi giảm, hoặc tình trạng xấu đi rõ rệt cũng đòi hỏi xử trí y tế khẩn cấp. Đừng đợi đủ nhiều triệu chứng mới tìm trợ giúp: chỉ một dấu hiệu bất thường đáng kể cũng cần được bác sĩ đánh giá.
Tự tăng liều thuốc hạ sốt hoặc dùng thuốc chống viêm khi chưa có chỉ định là cách xử trí có thể làm tăng nguy cơ chảy máu. Cũng không nên dựa riêng vào số lượng tiểu cầu để quyết định bệnh nặng hay nhẹ; đánh giá cần tính đến dấu hiệu xuất huyết, mạch, huyết áp, lượng nước tiểu và các chỉ số khác.
Theo dõi đến hết giai đoạn nguy hiểm theo hướng dẫn bác sĩ
Trong những ngày từ ngày thứ 3 đến ngày thứ 7, hãy ghi nhận diễn biến triệu chứng và làm xét nghiệm, tái khám đúng hẹn theo chỉ định thay vì ngừng theo dõi ngay khi hết sốt. Nếu xuất hiện dấu hiệu cảnh báo, hãy đến cơ sở y tế ngay; không tự điều chỉnh thuốc hoặc trì hoãn vì người bệnh vẫn tỉnh táo hay có vẻ ăn uống khá hơn. Việc theo dõi cần làm theo hướng dẫn của bác sĩ, bởi diễn biến và nguy cơ của mỗi người không thể xác định chỉ qua cảm giác tại nhà.
Thông điệp cần nhớ rất rõ: hạ sốt không phải giấy xác nhận an toàn. Sốt xuất huyết có thể chuyển nặng đúng lúc cơn sốt thuyên giảm, với biến chứng từ giảm tiểu cầu, rối loạn đông máu đến xuất huyết tiêu hóa, thoát huyết tương và tổn thương cơ quan. Theo dõi sát, tái khám đúng hẹn và đi khám ngay khi có bất thường là lựa chọn an toàn hơn việc chủ quan vì tưởng bệnh đã qua.






