Chuẩn bị bằng nhịp học đều đặn
Ôn luyện Olympia là quá trình tích lũy kiến thức và rèn kỹ năng thi đấu có hệ thống, từ kiểm tra hiểu biết đến luyện phản xạ, để thí sinh bước vào sân chơi với sự chủ động thay vì chỉ trông vào một sở trường. Trần Võ Gia Bảo, học sinh lớp 12 chuyên Hóa của Trường THPT chuyên Lê Quý Đôn - Đông Hải, duy trì khoảng 1–1,5 tiếng luyện tập mỗi tối sau giờ tự học. Thời gian ấy dành cho việc rà soát kiến thức, tập bấm chuông, đánh máy và cải thiện tốc độ phản ứng. Cách chuẩn bị này không phô trương, nhưng có trọng tâm: biến những kỹ năng cần thiết thành thói quen trước khi bước lên sân khấu. Bảo từng thắng trận tháng với 210 điểm rồi giành chiến thắng quý 1 với 175 điểm; thành tích cho thấy cậu đã tiến xa, còn lịch luyện tập giải thích phần nào cách cậu xây nền cho chặng tiếp theo.
Đấu tập để tìm chỗ còn hổng
Điểm đáng chú ý trong cách chuẩn bị của Gia Bảo là cậu không chỉ học một mình. Nam sinh đấu tập với những người cùng đam mê trên cả nước, qua đó làm quen với nhịp độ thi đấu, có cơ hội cọ xát và nhận ra những mảng kiến thức còn thiếu. Đây là cách ôn luyện có giá trị thực tế: một câu trả lời đúng khi đọc sách chưa đồng nghĩa với việc có thể giành quyền trả lời trong thời gian ngắn. Bấm chuông, đánh máy và phản xạ đều cần được tập trong điều kiện gần với cuộc thi. Bảo có sở trường tính nhẩm, nhất là phép nhân, chia với số có hai hoặc ba chữ số; cậu tìm hiểu mẹo tính nhanh để xử lý gọn hơn. Nhưng một thế mạnh riêng không thể thay cho kiến thức rộng. Bảo cũng chủ động bổ sung nhiều lĩnh vực và duy trì rèn kỹ năng, thay vì đặt cược cả trận đấu vào một lợi thế.
Giữ bình tĩnh quan trọng không kém điểm số
Trước chung kết Olympia ngày 1-11, Gia Bảo cho biết mình háo hức nhưng không muốn tự tạo quá nhiều áp lực. Cậu nhìn cuộc thi như một sân chơi kiến thức, tập trung thể hiện hết khả năng thay vì chỉ nghĩ đến thắng thua. Đó là lựa chọn đáng giá trong một cuộc đấu mà thí sinh vừa phải nhớ kiến thức, vừa xử lý câu hỏi dưới sức ép thời gian. Thầy Nguyễn Đức Thạch, giáo viên Ngữ văn tại trường, nhận xét Bảo tiếp thu tốt, đặc biệt ở các môn khoa học tự nhiên, và có khả năng giữ bình tĩnh trong tình huống khó. Tính nhẩm nhanh có thể giúp tiết kiệm thời gian, nhưng sự điềm tĩnh mới giúp thí sinh không đánh mất nhịp khi gặp câu hỏi khó. Bởi vậy, giữ tâm thế thoải mái không phải xem nhẹ trận đấu; đó là cách Bảo bảo vệ khả năng phát huy những gì đã chuẩn bị.
Một dấu mốc sau 15 năm
Gia Bảo đưa Trường Lê Quý Đôn trở lại chung kết sau 15 năm, tiếp nối dấu mốc của Lê Bảo Lộc. Năm 2011, Lộc cùng Phạm Thị Ngọc Oanh, Thái Ngọc Huy và Vũ Bạch Nhật bước vào chung kết Olympia năm thứ 11; đó là lần đầu học sinh của trường góp mặt ở trận đấu cuối cùng. Vì thế, hành trình của Gia Bảo mang ý nghĩa vượt ra ngoài điểm số cá nhân: nó nối lại một ký ức đáng nhớ của nhà trường và địa phương. Nhưng sức nặng của dấu mốc ấy không nên biến thành áp lực phải lặp lại thành tích hay phải thắng bằng mọi giá. Điều đáng nhìn ở Gia Bảo là quá trình bền bỉ phía sau tấm vé chung kết: tự học, đấu tập, nhận diện chỗ thiếu và giữ đầu óc tỉnh táo. Nếu tiếp tục làm đúng những điều đó, cậu đã có một cách chuẩn bị đáng tin cậy để bước vào cuộc thi bằng chính năng lực của mình.
