Bán dẫn Đà Nẵng: Tầm nhìn trung tâm công nghệ cao không thể nửa vời
Chiến lược bán dẫn Đà Nẵng là kế hoạch phát triển đồng thời nhân lực công nghệ cao, hệ sinh thái doanh nghiệp thiết kế vi mạch và hạ tầng khu công nghiệp thế hệ mới nhằm biến thành phố thành trung tâm công nghệ cao có sức hút đầu tư công nghệ Việt Nam, gắn với chuỗi giá trị bán dẫn và trí tuệ nhân tạo. Trong bối cảnh cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư đang diễn ra mạnh mẽ, Đà Nẵng đã xác định rõ mục tiêu phát triển ngành công nghiệp bán dẫn và trí tuệ nhân tạo như một chiến lược quan trọng để thúc đẩy tăng trưởng kinh tế và nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia. Đây không phải khẩu hiệu, mà là lựa chọn mang tính sống còn: hoặc thành một cực tăng trưởng mới của công nghiệp công nghệ cao, hoặc bị bỏ lại trong cuộc đua thu hút các tập đoàn bán dẫn toàn cầu.
Tham vọng được cụ thể hóa bằng các con số rất “cứng”: thành phố đặt mục tiêu phát triển ít nhất 5.000 nhân lực chất lượng cao trong lĩnh vực bán dẫn, hình thành tối thiểu 30 doanh nghiệp thiết kế vi mạch, 2 doanh nghiệp đóng gói, kiểm thử và ít nhất 5 doanh nghiệp khởi nghiệp trong lĩnh vực này. Câu hỏi không còn là Đà Nẵng có dám làm hay không, mà là liệu thành phố có đủ kiên định để theo đuổi một chiến lược dài hơi, đòi hỏi vốn lớn, thời gian dài và cạnh tranh gay gắt trên thị trường nhân lực công nghệ cao toàn quốc.
Nhân lực công nghệ cao: 5.000 kỹ sư bán dẫn là mục tiêu tham vọng nhưng khả thi?
Đặt mục tiêu 5.000 nhân lực công nghệ cao cho ngành bán dẫn là động thái táo bạo, nhất là khi thị trường lao động chất lượng cao đang bị cạnh tranh gay gắt từ các trung tâm lớn khác. Tuy vậy, điểm khác biệt của Đà Nẵng là không dừng ở mục tiêu định tính. Thành phố đã ban hành Quyết định 257/QĐ-UBND phê duyệt Đề án phát triển lĩnh vực vi mạch bán dẫn và trí tuệ nhân tạo, trong đó một trong những điểm nhấn là phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao, thông qua hợp tác với các trường đại học và viện nghiên cứu để xây dựng chương trình đào tạo chuyên sâu.
Nếu xem nhân lực là “tài nguyên hiếm”, Đà Nẵng đang chọn cách chủ động tạo nguồn thay vì chờ thị trường. Việc tổ chức Ngày hội chính sách vi mạch bán dẫn, trí tuệ nhân tạo và đổi mới sáng tạo Đà Nẵng năm 2026 bởi Trung tâm Nghiên cứu, đào tạo thiết kế vi mạch và trí tuệ nhân tạo Đà Nẵng (DSAC) phối hợp với doanh nghiệp oBacker cho thấy thành phố muốn gắn đào tạo với doanh nghiệp ngay từ đầu. Một phát biểu đáng trích dẫn từ đề án là: “Đà Nẵng đặt mục tiêu phát triển ít nhất 5.000 nhân lực chất lượng cao trong lĩnh vực bán dẫn, hình thành tối thiểu 30 doanh nghiệp thiết kế vi mạch, 2 doanh nghiệp đóng gói, kiểm thử và ít nhất 5 doanh nghiệp khởi nghiệp trong lĩnh vực này”.
Hạ tầng khu công nghiệp thế hệ mới: Xương sống cho chuỗi giá trị bán dẫn
Không có hạ tầng sản xuất hiện đại, mọi tham vọng bán dẫn chỉ dừng ở thiết kế trên giấy. Đà Nẵng dường như hiểu rất rõ điều đó nên song song với chiến lược nhân lực là làn sóng đầu tư khu công nghiệp thế hệ mới. Tháng 12-2025, Dự án Phân khu B – Khu công nghiệp Nam Thăng Bình quy mô 346 ha, tổng vốn đầu tư hơn 3.373 tỷ đồng được khởi công, định hướng theo mô hình khu công nghiệp sinh thái, ưu tiên các ngành công nghệ cao như công nghệ thông tin, viễn thông, điện tử. Đây là bước đi quan trọng để tạo nền cho các nhà máy liên quan đến chuỗi sản xuất thiết bị, vật liệu liên quan đến bán dẫn Đà Nẵng.
Tiếp đó, sáng 29-7, Dự án Khu công nghiệp Hòa Ninh quy mô 400,02 ha, tổng vốn đầu tư 6.204 tỷ đồng chính thức khởi công với định hướng trở thành khu công nghiệp sinh thái, hiện đại. Ưu điểm của Hòa Ninh là vị trí kết nối trực tiếp tới cảng Liên Chiểu, sân bay quốc tế, Khu Công nghệ cao và Trung tâm Tài chính quốc tế Việt Nam tại Đà Nẵng. Việc tổ chức các khu công nghiệp theo hệ sinh thái sản xuất – logistics – thương mại sẽ giúp ngành bán dẫn, đặc biệt là các doanh nghiệp đóng gói kiểm thử, tiếp cận hạ tầng đồng bộ, điện năng ổn định và chi phí vận hành cạnh tranh – điều kiện bắt buộc nếu muốn cạnh tranh trong đầu tư công nghệ Việt Nam.
Khu thương mại tự do và cải cách thủ tục: Đà Nẵng tạo “động lực kép” cho đầu tư công nghệ
Nếu hạ tầng cứng là điều kiện cần, thì thể chế thông thoáng là điều kiện đủ để Đà Nẵng trở thành trung tâm công nghệ cao. Thành phố không giấu tham vọng biến Khu thương mại tự do Đà Nẵng thành một cực thu hút FDI công nghệ. Sự kết nối giữa Khu công nghiệp Hòa Ninh và Khu công nghiệp Phú Mỹ 3 Đà Nẵng tại Khu thương mại tự do này được kỳ vọng tạo ra “động lực kép” mạnh mẽ, mở rộng không gian thu hút dòng vốn FDI chất lượng cao. Đây chính là “sân chơi” mà các doanh nghiệp bán dẫn Đà Nẵng – từ thiết kế vi mạch đến đóng gói kiểm thử – có thể bám vào để bước ra chuỗi cung ứng khu vực.
Đáng chú ý, thành phố xác định tốc độ giải quyết thủ tục không chỉ là chỉ số cải cách hành chính mà còn là lợi thế cạnh tranh trong thu hút đầu tư chất lượng cao. Một ví dụ rõ nhất là dự án Khu công nghiệp VSIP Đà Nẵng quy mô 249,8 ha, tổng vốn đầu tư 3.730 tỷ đồng, được chấp thuận chủ trương và nhà đầu tư chỉ trong 57 ngày. Việc Hội đồng nhân dân thành phố ban hành 13 chính sách đặc thù về khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, vi mạch bán dẫn và trí tuệ nhân tạo vào ngày 29/5/2026 càng cho thấy Đà Nẵng muốn gửi thông điệp: thủ tục sẽ không là “nút thắt” của đầu tư công nghệ cao.
Kết luận: Từ tham vọng đến hiện thực, Đà Nẵng cần kiên định với lựa chọn bán dẫn
Chiến lược bán dẫn Đà Nẵng không phải là câu chuyện một sớm một chiều. Từ mục tiêu 5.000 nhân lực công nghệ cao, 30 doanh nghiệp thiết kế vi mạch và 2 doanh nghiệp đóng gói kiểm thử, đến chuỗi hạ tầng khu công nghiệp Nam Thăng Bình, Hòa Ninh, Tam Anh – An An Hòa và VSIP – tất cả mới là khởi đầu. Thành phố đã tạo ra khung thể chế, hạ tầng và thông điệp chính trị đủ mạnh để trở thành trung tâm công nghệ cao, nhưng chặng đường phía trước vẫn đầy rủi ro: cạnh tranh nhân lực, biến động chuỗi cung ứng, thay đổi công nghệ.
Điểm mấu chốt là Đà Nẵng phải kiên định với lựa chọn này, tránh dao động sang các mô hình tăng trưởng ngắn hạn. Đầu tư công nghệ Việt Nam cần những địa phương dám “đi đường dài” với bán dẫn và AI, chấp nhận chu kỳ thu hồi vốn chậm nhưng bền vững. Nếu giữ vững kỷ cương trong quy hoạch, tiếp tục cải cách thủ tục, ưu tiên nguồn lực cho đào tạo và R&D, Đà Nẵng có cơ hội thực sự để trở thành cực tăng trưởng mới của ngành bán dẫn, thay vì chỉ là một khẩu hiệu phát triển thời thượng.
