Từ đếm số khách đến tính giá trị: bước ngoặt của du lịch Lào Cai
Chiến lược du lịch bốn mùa của Lào Cai là định hướng phát triển du lịch không chỉ theo mùa cao điểm mà xây dựng chuỗi sản phẩm, dịch vụ và hạ tầng trải đều trong năm, nhằm kéo dài thời gian lưu trú, tăng chi tiêu bình quân và nâng chất lượng trải nghiệm, thay vì chỉ chạy theo số lượng lượt khách và các mùa lễ hội ngắn ngày. Đó là bước ngoặt quan trọng của du lịch Lào Cai, khi tỉnh không còn hài lòng với việc “đông khách là thắng lợi”. Lào Cai đặt mục tiêu đến năm 2030 đón 15 triệu lượt khách, trong đó 11,5 triệu khách nội địa và 3,5 triệu khách quốc tế, với tổng thu khoảng 70.000 tỷ đồng. Bình quân gần 4,7 triệu đồng/lượt khách buộc hệ thống điểm đến, dịch vụ và cộng đồng phải cùng chuyển mình sang mô hình du lịch giá trị cao, nơi mỗi chuyến đi mang lại nhiều hơn doanh thu, việc làm và bản sắc.
Fansipan: biểu tượng quốc gia và chất thử cho du lịch giá trị cao
Không thể hiểu chiến lược du lịch Lào Cai nếu bỏ qua hành trình của Fansipan. Ngày 02/02/2016, hệ thống cáp treo Fansipan chính thức cắt băng khánh thành, được Tổ chức Kỷ lục Guinness Thế giới công nhận là tuyến cáp treo 3 dây dài nhất thế giới 6.292,5 m và có độ chênh ga lớn nhất 1.410 m. Từ cột mốc ấy, việc chạm tay vào “Nóc nhà Đông Dương” không còn là đặc quyền của những đôi chân dẻo dai; cụ già, em nhỏ hay bất kỳ ai cũng có thể hiện thực hóa ước mơ ngắm non sông từ độ cao 3.143 m. Ngày 20/06/2026, Sun World Fansipan Legend đón vị khách thứ 10 triệu, một dấu mốc cho thấy sức hút của biểu tượng mới của du lịch Việt Nam. Trong 10 năm, điểm đến này nhiều lần được vinh danh tại World Travel Awards là “Điểm du lịch có thắng cảnh thiên nhiên hàng đầu thế giới” và “Điểm du lịch văn hóa hàng đầu thế giới”, củng cố vị thế quốc tế.
Chiến lược du lịch bốn mùa: phân bổ dòng khách, kéo dài trải nghiệm
Điều đáng nói là Lào Cai không dừng lại ở việc biến Sa Pa thành “ngôi sao độc nhất” trên bản đồ du lịch. Mục tiêu đến năm 2030, tỉnh hướng tới trở thành trung tâm du lịch bốn mùa của cả nước, từng bước mang tầm quốc tế, được cụ thể hóa trong Kế hoạch số 405/KH-UBND do Phó Chủ tịch UBND tỉnh Vũ Thị Hiền Hạnh ký, triển khai Chỉ thị 33 của Ban Thường vụ Tỉnh ủy về tăng cường lãnh đạo đối với quản lý và phát triển du lịch. Sa Pa vẫn là hạt nhân, với lợi thế cảnh sắc bốn mùa và nền văn hóa dân tộc phong phú, nhưng không gian du lịch Lào Cai được mở rộng: hồ Thác Bà, Bắc Hà, Y Tý và danh lam thắng cảnh quốc gia đặc biệt ruộng bậc thang Mù Cang Chải được định hướng trở thành các khu du lịch quốc gia, tạo tuyến liên hoàn, phân bổ dòng khách và kéo dài mùa du lịch. Các sản phẩm xanh, cộng đồng, sinh thái, nghỉ dưỡng, chăm sóc sức khỏe, thể thao mạo hiểm, văn hóa và du lịch qua biên giới giúp du lịch Lào Cai trở thành chuỗi trải nghiệm đa tầng, không chỉ một mùa cao điểm.
Du lịch giá trị cao: từ 70.000 tỷ doanh thu đến sinh kế cộng đồng
Mục tiêu tổng thu du lịch 70.000 tỷ đồng đến năm 2030 đi kèm yêu cầu tăng trưởng bình quân 20% mỗi năm, đặt Lào Cai trước bài toán chất lượng hơn là số lượng. Con số bình quân gần 4,7 triệu đồng trên mỗi lượt khách cho thấy “bài toán kinh tế không dừng ở việc thu hút đông người, mà nằm ở khả năng kéo dài thời gian lưu trú, nâng mức chi tiêu và tăng số dịch vụ được cung ứng tại địa phương”. Đó là định nghĩa rõ ràng về du lịch giá trị cao: mỗi vị khách là một chuỗi nhu cầu, từ lưu trú, ẩm thực, mua sắm OCOP, tham quan làng nghề đến trải nghiệm văn hóa bản địa, giúp giá trị chuyến đi lan tỏa tới doanh nghiệp và người dân. Với mục tiêu 31.500 buồng lưu trú, đáp ứng 60.000–65.000 lượt khách mỗi ngày đêm, trong đó 25–30% đạt chuẩn 3–5 sao, tỉnh buộc phải nâng chất hạ tầng, thu hút nhà đầu tư chiến lược, đẩy mạnh chuyển đổi số và gắn du lịch với nông nghiệp, OCOP, làng nghề. Kế hoạch hướng tới tạo việc làm cho 80.000 lao động, trong đó 36.000 lao động trực tiếp, với 30% là nữ và 35% là người dân tộc thiểu số, đặt sinh kế cộng đồng vào trung tâm của tăng trưởng.
Kết luận: Lào Cai có dám đi đến cùng con đường giá trị?
Từ thập kỷ khai hoa của Fansipan đến tầm nhìn trung tâm du lịch bốn mùa, Lào Cai đã xác lập rõ lựa chọn của mình: không chạy đua bằng số lượng khách ngắn ngày, mà bằng chiều sâu trải nghiệm, chất lượng hạ tầng và độ lan tỏa lợi ích. Khi 15 triệu lượt khách trở thành “đầu vào của một nền kinh tế du lịch có chiều sâu”, thương hiệu “Lào Cai – Nơi hội tụ sắc màu Tây Bắc” mới có ý nghĩa thực chất. Câu hỏi còn lại không nằm ở mục tiêu giấy tờ, mà ở khả năng quản lý và thực thi: kiểm soát xây dựng, giữ môi trường, bảo tồn bản sắc, đào tạo nguồn nhân lực. Kế hoạch 405/KH-UBND đã tạo khung pháp lý; giờ là lúc địa phương chứng minh rằng du lịch giá trị cao không phải khẩu hiệu, mà là con đường dài hạn để gắn phát triển với tự hào văn hóa và sự ổn định của cộng đồng.
