Chiếc cúp trên bàn học và thông điệp về đam mê bền bỉ
Hành trình từ cậu học sinh lớp 7 Trường THCS Đặng Thai Mai (Nghệ An) giành Cúp Vô địch Chung kết Quốc tế Đấu trường Toán học châu Á (AIMO) 2026 là câu chuyện về đam mê toán học nuôi dưỡng từ bé, kỷ luật tự rèn và cách biến áp lực thành động lực học tập.
Trên bàn học của Trần Sơn Hà, chiếc cúp AIMO 2026 được đặt cạnh những cuốn sách Toán đã sờn mép – một hình ảnh nói lên nhiều hơn mọi lời khoe thành tích. Em không phải “thần đồng” xuất hiện từ hư không, mà là kết quả của nhiều năm kiên trì với những con số, bắt đầu từ sở thích đọc biển số nhà, biển kiểm soát xe và ghi nhớ từ khi khoảng bốn tuổi. Điều đáng nói hơn cả: mục tiêu ban đầu của em chỉ là giữ vững Huy chương Vàng AIMO 2025, nhưng sự bình tĩnh, thói quen ôn luyện có chiến lược và tình yêu Toán đã đưa em lên vị trí thí sinh duy nhất của đội tuyển Việt Nam giành cúp AIMO 2026.
Từ cậu bé đọc biển số đến học sinh xuất sắc Nghệ An
Cốt lõi của hành trình “AIMO 2026 vô địch” không nằm ở ngày trao giải, mà ở những buổi tối hai bố con ngồi giải từng bài toán trên chiếc bàn nhỏ. Từ khi khoảng bốn tuổi, Hà đã có thói quen đọc vanh vách các biển số trên đường và ghi nhớ rất nhanh, khiến bố mẹ ngạc nhiên nhưng không vội ép em vào guồng luyện thi.
Bố mẹ chọn đồng hành nhẹ nhàng: để Toán trở thành niềm vui, không phải áp lực. Ban ngày Hà học như bao bạn, chiều về tự học; chỉ đến lớp 5, khi giáo viên phát hiện tố chất qua các kỳ Olympic Toán và khuyên gia đình bồi dưỡng, cánh cửa những sân chơi lớn mới mở ra. Từ đó, cậu học sinh xuất sắc Nghệ An dần khẳng định mình: thủ khoa điểm tuyệt đối 20/20 tại kỳ thi phát hiện Học sinh giỏi môn Toán phường Trường Vinh, cùng hàng loạt huy chương ở IKMC, AMC8, IMC, Violympic, VioEdu… Đây là lời nhắc cho các phụ huynh: đam mê thật sự được nuôi dưỡng tốt hơn bằng sự đồng hành, không phải thúc ép.
Đấu trường Toán châu Á: áp lực, nước mắt và bài học bình tĩnh
Vòng Chung kết Quốc tế Đấu trường Toán châu Á – AIMO 2026 không phải “sân chơi dễ chịu” cho bất kỳ ai: đề hoàn toàn bằng tiếng Anh, yêu cầu tư duy, phân tích, sáng tạo cao và thay đổi mỗi năm. Hơn 11.000 học sinh từ 22 tỉnh, thành tham gia vòng sơ loại – con số đủ lớn để bất cứ thí sinh nào thấy áp lực.
Nhưng chính ở đây, “bí quyết ôn luyện toán” của Trần Sơn Hà toán học bộc lộ rõ: bình tĩnh là vũ khí quan trọng nhất. Em luôn tự nhắc: không được cuống, làm trước những câu chắc chắn, câu khó để sau. Khi ôn, em đặt đồng hồ 120 phút như thi thật, chia thời gian cho từng phần, tập trung tối đa để kiểm soát cả thời gian lẫn cảm xúc. Theo lời kể, sau giờ thi AIMO, đã có thí sinh quốc tế bật khóc vì đề khó; Hà cũng lo lắng, nhưng lựa chọn tin vào quy trình mình đã luyện. Hệ quả là khoảnh khắc tên em được xướng lên ở vị trí cao nhất – phần thưởng cho sự kỷ luật hơn là may mắn.
Khi nhà vô địch cũng "hơi sợ" một môn và cách biến yếu thành điểm cân bằng
Thành tích dày đặc dễ khiến người ta nghĩ Sơn Hà là “chiến thần bất bại”, nhưng chính em thừa nhận mình vẫn có môn học “hơi sợ” – Mỹ thuật. Đây là chi tiết quan trọng: nhà vô địch AIMO 2026 không phải cỗ máy điểm 10 toàn diện, mà là một cậu bé biết chấp nhận điểm yếu và không để nó phá hỏng niềm tin vào bản thân.
Cách Hà đối diện các môn không mạnh rất đời thường: chấp nhận mệt, chấp nhận áp lực, nhưng không bỏ cuộc. “Đương nhiên là mình cảm thấy mệt và có đôi chút áp lực. Nhưng mà thi xong, biết kết quả tốt thì mình lại mong chờ đến kỳ thi sau.” Em bù lại bằng việc tận dụng thế mạnh Toán và tiếng Anh, rèn khả năng phân bố thời gian hợp lý trong từng bài thi 120 phút để tối đa hóa điểm số. Thông điệp ở đây rõ ràng: học sinh không cần hoàn hảo để thành công, điều quan trọng là biết xây “bệ phóng” từ điểm mạnh và giữ thái độ thành thật với điểm yếu.
Bạn bè, trải nghiệm và mục tiêu mới sau chiếc cúp AIMO
Một điều thú vị là với Hà, AIMO không phải cuộc đua hơn thua, mà là cơ hội kết bạn và trải nghiệm. Năm 2025, em cùng đoàn Việt Nam sang Tokyo dự AIMO, giành Huy chương Vàng rồi tranh thủ ngắm cảnh xứ hoa anh đào; năm 2026, khi vòng chung kết tổ chức tại Việt Nam, em lại háo hức giới thiệu quê hương cho bạn bè quốc tế.
Sau mỗi kỳ thi, Hà và “hội anh em” như Thiên Ân, Minh Đạt rủ nhau đi xem phim, về nhà bạn học bài, rồi lại ăn uống, chơi game – nhắc chúng ta rằng đời học trò không nên chỉ có đề thi và đáp án. Những lần nói chuyện với thí sinh Malaysia, Trung Quốc… giúp em hiểu: niềm đam mê Toán có thể kết nối những người trẻ khắp nơi. Bố em luôn nhắc: đi thi để trải nghiệm, để học hỏi, không chỉ để lấy giải. Còn Hà, sau chiếc cúp AIMO, đã đặt mục tiêu mới: chinh phục danh hiệu International Star – minh chứng rằng với người yêu Toán, hành trình chưa bao giờ dừng lại.
