CAEXPO 2026 Nam Ninh: sân khấu của ACFTA 3.0 và vai trò kết nối của Việt Nam
CAEXPO 2026 Nam Ninh là Hội chợ Trung Quốc – ASEAN lần thứ 23, cùng Hội nghị thượng đỉnh Thương mại và Đầu tư (CABIS), được thiết kế như nền tảng đa phương kết nối thị trường, hạ tầng và chuỗi cung ứng giữa ASEAN và Trung Quốc trong bối cảnh triển khai phiên bản Khu vực tự do thương mại ASEAN – Trung Quốc 3.0 (ACFTA 3.0), với sự tham gia của hơn 3.400 doanh nghiệp đến từ hơn 70 quốc gia và vùng lãnh thổ. Trọng tâm của sự kiện không nằm ở những gian hàng đơn lẻ, mà ở thông điệp chính trị – kinh tế: ACFTA 3.0 phải được xây dựng gắn với tăng trưởng chất lượng cao, kinh tế số, kinh tế xanh, logistics và chuỗi cung ứng. Việc Phó Thủ tướng Thường trực Phạm Gia Túc cùng Phó Thủ tướng Quốc Vụ viện Trung Quốc Đinh Tiết Tường đồng chủ trì lễ khai mạc cho thấy đây là không gian định hình lại luật chơi hợp tác thương mại khu vực, chứ không chỉ là một hội chợ trưng bày thông thường.
120 doanh nghiệp Việt Nam: từ "gian hàng lớn nhất" đến tham vọng trung tâm chuỗi cung ứng
Điểm nhấn đáng chú ý tại CAEXPO 2026 Nam Ninh là việc Việt Nam tiếp tục sở hữu gian hàng thương mại lớn nhất trong số các nước ASEAN. Con số 120 doanh nghiệp tham dự không chỉ mang ý nghĩa về quy mô, mà phản ánh một chiến lược: khẳng định Việt Nam là nền kinh tế năng động, đủ năng lực trở thành điểm trung chuyển hàng hóa và chuỗi sản xuất giữa ASEAN và Trung Quốc. Các doanh nghiệp đến từ 22 tỉnh, thành với phổ sản phẩm rộng từ nông sản, thực phẩm chế biến, giày dép, hàng tiêu dùng, đồ gỗ, thủ công mỹ nghệ đến giải pháp công nghệ. Cấu trúc này cho thấy Việt Nam muốn đi xa hơn việc bán lẻ từng mặt hàng; chúng ta đang trình diễn một bức tranh chuỗi giá trị tương đối hoàn chỉnh. Phát biểu chúc mừng, Phó Thủ tướng Phạm Gia Túc đánh giá cao sự chủ động của doanh nghiệp và nhấn mạnh mục tiêu "khẳng định vai trò là cây cầu" giữa Cộng đồng Kinh tế ASEAN và thị trường Trung Quốc.
ACFTA 3.0 và kết nối thị trường ASEAN – Trung Quốc: vì sao Việt Nam phải đi trước?
Nếu coi ACFTA 1.0 là bước mở cửa, 2.0 là giai đoạn tối ưu thuế quan, thì ACFTA 3.0 là cuộc đua về chuẩn cao, số hóa và xanh hóa chuỗi cung ứng. Trong cuộc chơi mới này, nước nào chiếm được vị trí nút mạng – nơi kết nối luồng hàng, vốn, dữ liệu – sẽ nắm lợi thế vượt trội. Việt Nam rõ ràng đang muốn nắm vai trò đó. Phó Thủ tướng Đinh Tiết Tường nêu bốn đề xuất để xây dựng ACFTA ở trình độ cao hơn: mở cửa sâu rộng, hợp tác thực chất hơn, mở rộng sang lĩnh vực mới nổi và làm cho kết nối liên thông thuận tiện hơn, doanh nghiệp hoạt động hiệu quả hơn. Với thương mại Việt Nam – Trung Quốc đạt mức tăng trưởng trên 35,2% trong 8 tháng đầu năm và hơn 7.000 dự án đầu tư của Trung Quốc tại Việt Nam, mối quan hệ song phương này đã trở thành động lực quan trọng kết nối thị trường và chuỗi sản xuất trong tổng thể ASEAN – Trung Quốc. Câu hỏi thực sự là: Việt Nam có dám coi mình là "trung tâm dịch vụ chuỗi cung ứng" cho ACFTA 3.0, chứ không chỉ là nguồn cung hàng hóa giá rẻ?
Lợi ích thực tế cho doanh nghiệp và người dân: CAEXPO không chỉ là hội chợ
Đối với doanh nghiệp Việt Nam, CAEXPO 2026 Nam Ninh là nơi thị trường và chuỗi cung ứng hiện lên rất cụ thể: người mua lớn, nhà đầu tư, đối tác logistics, công nghệ sản xuất đều cùng xuất hiện trong một không gian. Theo cơ quan xúc tiến thương mại Việt Nam, sự kiện này "tạo điều kiện thuận lợi đặc biệt để doanh nghiệp Việt Nam trực tiếp nắm bắt xu hướng thị trường, kết nối, trao đổi, xúc tiến kinh doanh và mở rộng hợp tác với doanh nghiệp Trung Quốc và ASEAN". Thực chất, việc tổ chức đoàn hơn 500 đại diện doanh nghiệp, hiệp hội và khu công nghiệp đi cùng với khối trưng bày cho thấy Việt Nam coi trọng hoạt động kết nối chuỗi cung ứng hơn là những hợp đồng bán hàng đơn lẻ. Với người dân, tác động không đến ngay lập tức, nhưng thương mại khu vực rộng hơn, đầu tư ổn định hơn đồng nghĩa với nhiều việc làm hơn, hàng hóa đa dạng hơn và khả năng tham gia vào chuỗi sản xuất có giá trị cao hơn. Phó Thủ tướng Phạm Gia Túc bày tỏ kỳ vọng sự kiện sẽ "mở ra những cơ hội hợp tác mới cho cộng đồng doanh nghiệp và người dân hai bên".
Từ hội chợ đến chiến lược: Việt Nam cần gì để giữ nhịp kết nối khu vực?
Sau 23 kỳ tổ chức, CAEXPO và CABIS đã trở thành một trong những diễn đàn được doanh nghiệp khu vực quan tâm nhất, góp phần kết nối đầu tư, thúc đẩy hợp tác kinh tế và củng cố quan hệ đối tác chiến lược ASEAN – Trung Quốc. Việc Việt Nam duy trì hiện diện nổi bật ở sân chơi này là cần thiết, nhưng chưa đủ. Thách thức nằm ở chỗ chúng ta phải biến lợi thế tại hội chợ thành năng lực dài hạn trong chuỗi cung ứng ACFTA 3.0. Muốn làm được, Việt Nam phải song song cải thiện hạ tầng logistics xuyên biên giới, nâng chất công nghiệp hỗ trợ, và đặc biệt là nâng cao năng lực quản trị số của doanh nghiệp nhỏ và vừa – lực lượng chiếm đa số trong 120 doanh nghiệp đang có mặt tại Nam Ninh. Nếu không, vị thế "gian hàng lớn nhất ASEAN" rất dễ chỉ dừng lại ở hình ảnh đẹp. Kết luận thẳng thắn là: CAEXPO là nền tảng tốt để mở rộng hợp tác thương mại khu vực, nhưng tận dụng được hay không phụ thuộc vào việc Việt Nam có coi vai trò "hub kết nối thị trường ASEAN – Trung Quốc" là một chiến lược quốc gia, chứ không chỉ là khẩu hiệu.
