Từ giảng đường đến “doanh nghiệp thu nhỏ”: bước ngoặt của đào tạo kinh doanh số
Trung tâm thực hành thương mại điện tử 2.000m² của Đại học Đại Nam là không gian tích hợp học thuật, công nghệ và mô hình “doanh nghiệp thu nhỏ”, nơi sinh viên được vận hành cửa hàng kỹ thuật số, triển khai marketing, làm nội dung, livestream, phân tích dữ liệu và làm việc với chuyên gia ngay trong trường, từ đó thu hẹp khoảng cách giữa kiến thức trên lớp và thực chiến thương mại điện tử. Điều đáng nói ở đây không phải là con số 2.000m², mà là triết lý đào tạo: chuyển từ “biết cái gì” sang “làm được cái gì”. Khi công nghệ, dữ liệu và AI thay đổi thị trường lao động nhanh hơn nhiều so với giáo trình, những giờ học thuần lý thuyết không còn đủ. Việc Đại học Đại Nam đầu tư xây dựng trung tâm tại tòa Startup theo mô hình thực hành – tương tác với doanh nghiệp cho thấy trường chọn đứng về phía nhu cầu thật của thị trường, chứ không chỉ hoàn thành chương trình đào tạo trên giấy.
2.000m² không phải phòng thực hành, mà là “chiến trường số” cho sinh viên
Các bản phối cảnh cho thấy trung tâm thực hành thương mại điện tử tại tòa Startup được thiết kế như một hệ sinh thái vận hành kinh doanh số chứ không chỉ là lớp học lớn. Theo nhà trường, sinh viên sẽ được trải nghiệm toàn bộ chuỗi hoạt động: từ xây dựng cửa hàng kỹ thuật số, nghiên cứu khách hàng, phát triển nội dung, vận hành gian hàng, tổ chức livestream đến phân tích dữ liệu và tham gia thương mại điện tử xuyên biên giới. Ở đây, mỗi sản phẩm sinh viên phụ trách không còn gói gọn trong một môn học. Một nhóm có thể phải xác định chân dung khách hàng, khảo sát thị trường, viết nội dung, lên kịch bản livestream, đo lường hiệu quả và cải thiện kết quả dựa trên dữ liệu. Đánh giá không dừng ở câu hỏi “hiểu bài chưa?”, mà chuyển sang “đã tạo ra sản phẩm gì, kết quả thế nào, tối ưu ra sao?”. Đó chính là cách một trung tâm thực hành 2.000m² trở thành “chiến trường số”, nơi sinh viên buộc phải hình thành năng lực làm thật thay vì học thuộc khái niệm.
Công nghệ và AI: động lực ép sinh viên bước qua vùng an toàn lý thuyết
Điểm sắc nét nhất trong cách Đại học Đại Nam thiết kế trung tâm này là thừa nhận một thực tế không dễ chịu: công nghệ, dữ liệu và AI đang làm giáo trình lỗi thời nhanh hơn bao giờ hết. Sinh viên có thể nắm khái niệm thương mại điện tử, marketing hay phân tích dữ liệu, nhưng doanh nghiệp lại cần người biết sử dụng công cụ, giải bài toán kinh doanh, tự học và thích nghi. Theo lãnh đạo trường, giá trị của 2.000m² không nằm ở máy móc hay diện tích, mà nằm ở “những gì sinh viên được làm trong không gian đó”. Khi áp lực từ AI và công nghệ số khiến khoảng cách giữa “biết” và “làm được” trở thành thách thức cốt lõi của giáo dục đại học, mô hình này buộc chương trình đào tạo phải thay đổi: giảng viên phải tổ chức dự án thực hành, doanh nghiệp phải tham gia huấn luyện, sinh viên phải được sai, được sửa và làm lại trên sản phẩm thật. Nếu không có những thay đổi đó, mọi khoản đầu tư cơ sở vật chất sẽ chỉ dừng ở mức “phòng đẹp để… chụp hình”.
Hợp tác quốc tế và doanh nghiệp: đưa kinh nghiệm thị trường vào trong lớp học
Trung tâm thực hành thương mại điện tử được Đại học Đại Nam xây dựng không đơn độc mà có sự tham gia của đối tác Trung Quốc về thiết bị, công nghệ, phần mềm, chương trình đào tạo và chuyên gia. Công ty Hoàn Vũ phụ trách phát triển chương trình và kết nối chuyên gia, trong khi Kinh Hồng mang vào lớp học kinh nghiệm vận hành thương mại điện tử và livestream tại thị trường Trung Quốc. Đây không phải hợp tác “treo logo”, mà là cách đưa kinh nghiệm kinh doanh số vào quá trình học. Nhờ đó, sinh viên không chỉ thao tác với công cụ mô phỏng, mà còn được tiếp cận bài toán, dữ liệu và tiêu chuẩn đánh giá của doanh nghiệp thực tế. Một lời nhấn mạnh đáng chú ý là: “Năng lực cần được thể hiện qua sản phẩm, kết quả công việc và khả năng giải quyết vấn đề” – như chia sẻ của TS. Nguyễn Thanh Huyền, Trưởng khoa Kinh tế và Quản lý. Câu nói này đặt ra tiêu chuẩn mới cho đào tạo kinh doanh số: bằng cấp là điều kiện cần, nhưng năng lực thực hành mới là điều kiện đủ để được thị trường thừa nhận.
Chuẩn bị nhân lực cho nền kinh tế số thương mại điện tử: thách thức và cơ hội
Khi thương mại điện tử và livestream bán hàng đang thay đổi cách doanh nghiệp tiếp cận khách hàng, thị trường không còn cần những cử nhân chỉ biết mô hình, mà cần người xây được kịch bản, tương tác với khách và đo lường hiệu quả. Trung tâm thực hành thương mại điện tử 2.000m² là câu trả lời của Đại học Đại Nam cho câu hỏi đó: đào tạo nhân lực không chỉ có kiến thức, mà có khả năng dùng công nghệ, giải quyết vấn đề, tự học và thích nghi với nền kinh tế số. Tuy nhiên, đây cũng là bài kiểm tra dài hạn với chính nhà trường. Một trung tâm hiện đại không thể tự mình giải quyết bài toán đào tạo, nếu chương trình không thay đổi, giảng viên không tổ chức dự án thực hành, doanh nghiệp không tham gia thường xuyên và kỹ năng sinh viên không được thị trường ghi nhận sau tốt nghiệp. Trường hiện vẫn đang tuyển sinh nhiều ngành, nhưng câu hỏi quan trọng hơn đối với mỗi thí sinh là: trong bốn năm, mình sẽ được làm gì, có sản phẩm gì, và sau này có thể chứng minh năng lực bằng điều gì ngoài tấm bằng.
