Mùa thứ 10: khi một liên hoan guitar quốc tế thành điểm hẹn khu vực
Liên hoan Guitar Quốc tế Sài Gòn là một sân chơi chuyên nghiệp quy tụ nghệ sĩ, thí sinh, giảng viên và nghệ nhân chế tác từ nhiều quốc gia, biến Nhạc viện TP.HCM thành không gian giao lưu guitar cổ điển, nơi tiếng đàn Việt Nam được đặt cạnh chuẩn mực quốc tế trong những đêm hòa nhạc, lớp học và các cuộc thi giàu tính cọ xát.
Mùa thứ 10 khép lại sau năm ngày diễn ra tại Nhạc viện TP.HCM, không chỉ như một kỳ liên hoan thường niên mà như lời khẳng định vị thế của guitar cổ điển Việt Nam trên bản đồ khu vực. Sự kiện quy tụ hơn 100 thí sinh tranh tài ở 5 bảng thi, đi cùng 6 chương trình hòa nhạc, 2 workshop và 12 lớp masterclass với các nghệ sĩ quốc tế. Nói cách khác, đây không phải một chuỗi đêm diễn rời rạc, mà là một “tuần lễ guitar” đúng nghĩa dành cho cộng đồng. Theo NSND Đỗ Quốc Hưng, điều quan trọng của Liên hoan Guitar Quốc tế Sài Gòn là tạo ra “một không gian giao lưu, học tập và kết nối quốc tế, đặc biệt dành cho thế hệ nghệ sĩ guitar trẻ”.
Đêm khai mạc: du ngoạn nửa vòng Trái đất bằng tiếng đàn
Đêm khai mạc mùa thứ 10 của liên hoan guitar quốc tế này chọn cách mở màn không ồn ào mà đầy tham vọng: trong khoảng hai giờ, khán giả được “đưa” từ Canada, Ý, Brazil, Tây Ban Nha đến Nga bằng ngôn ngữ chung của cây đàn guitar. Chủ đề Heart, Soul and Passion không chỉ là khẩu hiệu, mà là định hướng thẩm mỹ đặt cảm xúc làm trung tâm, thông qua những bản chuyển soạn cho dàn Festival Guitar Ensemble đông đảo và sự xuất hiện của tiếng oboe mềm mại từ nghệ sĩ Đan Mạch Joakim Dam Thomsen.
Điểm đáng chú ý là khán phòng gần như kín chỗ, và người nghe không cần là dân học guitar vẫn có thể bị cuốn vào hành trình âm nhạc đa văn hóa này. Những khoảnh khắc như Gabriel’s Oboe được khoác áo guitar – oboe, hay Bachianas Brasileiras No.5 vang lên với chất Brazil trữ tình, cho thấy ban tổ chức muốn đẩy biên độ biểu đạt của guitar cổ điển, tránh lối mòn độc tấu phô diễn kỹ thuật. Đó là lựa chọn dũng cảm, vì nó coi khán giả như những bạn đồng hành trong chuyến “du lịch âm thanh”, không phải người ngồi chấm điểm từng ngón tay bấm phím.
Không chỉ thi thố: một hệ sinh thái học tập và giao lưu quanh cây đàn
Điều làm nên ý nghĩa của mùa thứ 10 không nằm ở số lượng huy chương, mà ở việc liên hoan được thiết kế như một hệ sinh thái hoàn chỉnh cho guitar cổ điển Việt Nam. Hơn 100 thí sinh tham gia 5 bảng thi là lớp nhạc công đang tìm cơ hội cọ xát với chuẩn quốc tế, còn 6 chương trình hòa nhạc, 2 workshop và 12 lớp masterclass mở ra không gian học tập liên tục trong suốt những ngày tại Nhạc viện TP.HCM. Ở đó, thế hệ trẻ có thể đặt câu hỏi trực tiếp, nghe nhận xét thẳng thắn từ những nghệ sĩ guitar quốc tế, thay vì tự mày mò qua sách vở hay màn hình.
Triển lãm guitar thủ công với sự góp mặt của các nghệ nhân từ Hàn Quốc, Trung Quốc, Thái Lan và Việt Nam càng làm rõ một điều: guitar cổ điển không chỉ là kỹ thuật ngón tay, mà còn là câu chuyện của chất liệu, thiết kế, truyền thống chế tác. Khi người chơi được chạm, nghe, so sánh những cây đàn đến từ các nền chế tác khác nhau, họ nhận ra tiếng đàn Việt Nam đang đứng ở đâu trên bản đồ thế giới. Sau 10 mùa, Liên hoan Guitar Quốc tế Sài Gòn đã trở thành nơi người chơi guitar gặp nhau trong nhiều vai trò: nghệ sĩ, thí sinh, giảng viên, nhà chế tác và khán giả.
Từ nốt nhạc Việt đến bản đồ quốc tế của guitar cổ điển
Phát biểu khai mạc, tiến sĩ, NSND Đỗ Quốc Hưng nhấn mạnh kỳ liên hoan này đồng thời kỷ niệm 10 năm SIGF, 70 năm thành lập Nhạc viện TP.HCM và 70 năm hình thành khoa Guitar cổ điển. Ba con số đặt cạnh nhau vẽ nên một trục dọc lịch sử: từ lúc guitar cổ điển được đưa vào trường lớp cho đến khi nó đủ tự tin trở thành “ngôn ngữ đối thoại” với hơn 20 nghệ sĩ đến từ 9 quốc gia hội tụ tại TP.HCM. Mười năm chưa phải là chặng đường dài với một liên hoan âm nhạc quốc tế, nhưng đã đủ để SIGF định danh mình như một điểm hẹn đáng chú ý của guitar cổ điển trong khu vực.
Đêm bế mạc với Festival Guitar Ensemble, Kozo Tate và Leonardo Bravo cho thấy cái mà liên hoan gọi là kết nối không hề sáo rỗng: từ Nutcracker Suite của Tchaikovsky trên dàn guitar, đến biến tấu Sakura của Yuquhijiro Yokoh, rồi những nhịp điệu Argentina và các vũ khúc Tây Ban Nha giữa hai nghệ sĩ đến từ Nhật Bản và Argentina. Ở mùa thứ 10, liên hoan guitar quốc tế này đã vượt khỏi vai trò sân chơi chuyên môn để trở thành “tuyên ngôn mềm” rằng guitar cổ điển Việt Nam có đủ nền tảng đào tạo, đủ thế hệ trẻ, và đủ đối thoại để bước ra thế giới – bằng tiếng đàn, không bằng lời giới thiệu.
