Hải Phòng chi hơn 1.019 tỷ cho trục Đông – Tây: cuộc cược vào lợi thế logistics

Tuyến nối ĐT.391–ĐT.390: định nghĩa một trục logistics Đông – Tây mới

Tuyến đường nối ĐT.391 đến ĐT.390 là một dự án giao thông Hải Phòng có tổng mức đầu tư hơn 1.019 tỷ đồng, được quy hoạch như một mắc xích trên Vành đai I khu vực đô thị phía Tây, nhằm kết nối từ cầu vượt sông Thái Bình đến đường tỉnh 390, tạo điều kiện triển khai tuyến tốc độ cao nối phía Đông và phía Tây thành phố, qua đó tăng cường kết nối logistics khu vực và hỗ trợ phát triển kinh tế – xã hội địa phương. Điểm then chốt của dự án nằm ở chỗ nó không chỉ thêm một con đường mới, mà định hình lại cách Hải Phòng tổ chức không gian vận tải hàng hóa. Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng công trình giao thông Hải Phòng được giao làm chủ đầu tư, giai đoạn chuẩn bị diễn ra trong năm 2026 và thi công từ 2026 đến 2028. Đây là bước đi thể hiện quan điểm rõ ràng: muốn giữ lợi thế cảng biển, thành phố phải đầu tư hạ tầng Hải Phòng theo hướng tạo trục Đông – Tây, chứ không chỉ phụ thuộc các tuyến dọc Quốc lộ 5. Dự án có tổng chiều dài khoảng 5,38 km, sử dụng quỹ đất 24,6 ha trên địa bàn phường Nam Đồng và Ái Quốc. Với quy mô công trình giao thông cấp I, tuyến đường này được kỳ vọng sẽ trở thành “xương sống” mới cho luồng vận tải từ Hải Dương sang Hải Phòng, giảm áp lực cho mạng lưới hiện hữu.

Quy mô kỹ thuật và cấu trúc tuyến: nền tảng cho hành lang vận tải hiện đại

Nếu chỉ nhìn vào vài cây số chiều dài, dễ đánh giá thấp tác động của dự án. Nhưng cấu trúc kỹ thuật cho thấy đây là bước nâng cấp chất lượng hành lang vận tải, chứ không đơn thuần là mở rộng đường. Tuyến có chiều dài khoảng 5,13 km, chia thành hai đoạn: từ đường dẫn cầu vượt sông Thái Bình đến ĐT.390C dài khoảng 1,53 km được mở rộng về bên phải, bảo đảm nền đường rộng 42 m; đoạn từ ĐT.390C đến ĐT.390 dài khoảng 3,6 km được xây dựng mới với quy mô nền đường tương tự. Toàn tuyến được đầu tư mặt đường gồm 2 làn xe mỗi chiều, mỗi bên rộng 11,25 m; dải phân cách giữa rộng 9,5 m và hè đường hai bên mỗi bên rộng 5 m. Cùng với đó là hệ thống thoát nước ngang, thoát nước dọc, hào kỹ thuật, an toàn giao thông, cây xanh và chiếu sáng đồng bộ. "Dự án Đầu tư xây dựng tuyến đường nối ĐT.391 đến ĐT.390 có tổng mức đầu tư 1.019,642 tỷ đồng, thời gian thực hiện từ năm 2026 đến 2028". Với cấu hình này, tuyến nối ĐT.391–ĐT.390 đủ năng lực tiếp nhận luồng xe tải trọng lớn, đáp ứng yêu cầu logistics hiện đại thay vì chỉ phục vụ giao thông đô thị thông thường.

Tác động lên hành lang logistics và kinh tế – xã hội địa phương

Giá trị lớn nhất của tuyến đường tỉnh 391 390 không nằm ở con số đầu tư, mà ở cách nó tái cấu trúc kết nối logistics khu vực. Dự án nhằm từng bước hoàn thiện tuyến Vành đai I khu vực đô thị phía Tây theo quy hoạch, tăng cường kết nối mạng lưới giao thông khu vực và góp phần giảm ùn tắc trên Quốc lộ 5. Khi luồng xe hàng được “bẻ” sang một trục song song, doanh nghiệp sẽ bớt phụ thuộc vào một tuyến xương sống thường xuyên quá tải. Ở góc độ vận tải hàng hóa, tuyến mới giúp hình thành hành lang ngắn hơn, trực tiếp hơn từ khu vực Hải Dương sang các cửa ngõ phía Tây của Hải Phòng, trước khi tiếp cận hệ thống cảng biển. Dự án được đầu tư nhằm tạo thuận lợi khi triển khai tuyến đường tốc độ cao kết nối phía Đông và phía Tây Hải Phòng. Điều này mở ra khả năng xây dựng chuỗi cung ứng liên vùng, nơi hàng hóa di chuyển từ các khu công nghiệp nội địa ra cảng theo các trục kết nối được tính toán đồng bộ, thay vì “chạy chen” trên cùng một hành lang quốc lộ.

Thách thức triển khai và yêu cầu quản trị để tối ưu hóa lợi ích

Việc Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng công trình giao thông Hải Phòng đang lựa chọn nhà thầu cho dự án nối ĐT.391 đến ĐT.390, với gói thầu thi công chính có giá 765,117 tỷ đồng, thời gian thực hiện hợp đồng 24 tháng và dự kiến mở thầu ngày 24/10/2026, cho thấy giai đoạn quan trọng tiếp theo nằm ở quản trị thực thi. Với một dự án giao thông Hải Phòng quy mô nhóm B, công trình giao thông cấp I, rủi ro không nằm ở ý tưởng, mà ở chất lượng thi công, giải phóng mặt bằng và phối hợp liên tỉnh. Giai đoạn chuẩn bị dự án được thực hiện trong năm 2026; giai đoạn thực hiện từ năm 2026 đến năm 2028. Nếu tiến độ bị kéo dài, lợi ích giảm ùn tắc và tăng năng lực logistics sẽ chậm phát huy, trong khi chi phí xã hội từ thi công kéo dài là không nhỏ. Ngược lại, nếu quản trị dự án tốt, tuyến nối ĐT.391–ĐT.390 sẽ trở thành “phòng thí nghiệm” cho cách Hải Phòng đầu tư hạ tầng đồng bộ: từ thiết kế hành lang, lựa chọn nhà thầu đến phối hợp với các địa phương lân cận.

Kết luận: Từ một tuyến đường đến chiến lược cạnh tranh logistics

Nhìn tổng thể, tuyến nối ĐT.391–ĐT.390 là hơn một dự án giao thông Hải Phòng mang tính kỹ thuật. Đây là tuyên bố chiến lược: Hải Phòng muốn giữ vị thế trung tâm logistics, thành phố phải chủ động kiến tạo trục kết nối Đông – Tây thay vì chỉ dựa vào các hành lang dọc hiện hữu. Dự án được đầu tư nhằm từng bước hoàn chỉnh đường Vành đai I khu vực đô thị phía Tây, đồng thời tạo kết nối thuận lợi khi triển khai tuyến đường tốc độ cao kết nối phía Đông và phía Tây Hải Phòng. Cơ hội đặt ra là rõ ràng: nếu dự án hoàn thành đúng tiến độ với chất lượng tương xứng, doanh nghiệp sẽ có thêm lựa chọn hành lang vận tải, người dân giảm ùn tắc trên Quốc lộ 5, và thành phố củng cố lợi thế cạnh tranh trong chuỗi logistics khu vực. Nhưng đó không phải lợi ích tự đến; nó đòi hỏi quyết tâm duy trì kỷ luật tiến độ, minh bạch trong lựa chọn nhà thầu và tầm nhìn quy hoạch dài hạn để tuyến đường này hòa vào một mạng lưới hạ tầng được tổ chức có chủ đích.