Từ khoảng cách số đến cơ hội công bằng cho học sinh khó khăn
Phòng học STEM tại trường phổ thông là không gian thực hành được trang bị thiết bị khoa học – công nghệ hiện đại, nơi học sinh trực tiếp làm thí nghiệm, lắp ráp robot, lập trình và sáng tạo sản phẩm số, qua đó biến các khái niệm trừu tượng về khoa học, công nghệ, kỹ thuật, toán học thành trải nghiệm cụ thể gắn với đời sống và định hướng nghề nghiệp tương lai. Ngày 5/9, Bộ Công an và FPT Telecom trao tặng 12 phòng STEM học sinh tại các điểm trường ở Lào Cai, Thái Nguyên, Đăk Lăk, Cần Thơ và Tây Ninh, riêng Nghệ An nhận phòng vào ngày 28/8. Các phòng này sẽ được đưa vào sử dụng ngay trong năm học 2026-2027 tại vùng sâu vùng xa, vùng đồng bào dân tộc thiểu số. Đây không chỉ là một hoạt động trao tặng trường học, mà là tuyên bố rõ ràng: giáo dục công nghệ cho trẻ em vùng khó khăn không thể tiếp tục bị xem là “xa xỉ”.
Phòng STEM hiện đại: từ robot, AI đến Internet miễn phí
Điểm đáng nói ở sáng kiến này là chất lượng chứ không chỉ là số lượng phòng học. Mỗi phòng STEM được thiết kế như một phòng lab thu nhỏ với bộ lắp ghép robot, sân thi đấu Thế vận hội Robot, đấu trường Neo One trên máy tính, máy in 3D và trạm làm phim hoạt hình. Không gian ấy cho phép học sinh lắp ráp, thử nghiệm, điều khiển và sáng tạo sản phẩm của riêng mình, thay vì chỉ học lý thuyết trên bảng. Internet do FPT tài trợ giúp các giờ học kết nối với kho tri thức số và nội dung đa phương tiện, hỗ trợ giáo dục công nghệ theo cách toàn diện hơn. Nói cách khác, đây là kiểu phòng STEM học sinh ở đô thị đã quen thuộc, nay lần đầu xuất hiện bài bản tại những nơi điều kiện còn thiếu thốn – một bước thu hẹp khoảng cách số rất cụ thể.
Khi doanh nghiệp và cơ quan nhà nước cùng đầu tư cho tương lai
Điều đáng chú ý ở dự án không chỉ là 12 phòng học, mà là mô hình hợp tác: cơ quan nhà nước định hướng an sinh xã hội, doanh nghiệp công nghệ mang năng lực và nguồn lực vào cuộc. Dự án được triển khai để hưởng ứng chính sách an sinh xã hội của Bộ Công an giai đoạn 2026–2030, gắn với phong trào thi đua "ba nhất" và mục tiêu phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao. Đồng thời, nó phù hợp với Nghị quyết 57-NQ/TW về phát triển nguồn nhân lực cho khoa học, công nghệ và chuyển đổi số quốc gia. Nguồn lực xây dựng các phòng học này xuất phát từ chương trình "FoxSteps - 30 tỷ bước chân khí phách tiên phong" do chính đội ngũ FPT phát động từ tháng 3. Đây là ví dụ thuyết phục cho thấy trách nhiệm xã hội doanh nghiệp có thể gắn chặt với chiến lược giáo dục công nghệ quốc gia, chứ không dừng ở các hoạt động trao tặng trường học mang tính phong trào.
Tác động dài hạn: từ giờ thực hành đến khát vọng nghề nghiệp
Giá trị lớn nhất của các phòng học này nằm ở thay đổi tư duy dạy và học tại vùng sâu vùng xa. Học sinh được tiếp cận STEM, làm quen với AI, IoT, Robotics và các kỹ năng số ngay trong môi trường phổ thông. Khi kiến thức không còn là những công thức khô khan mà thành robot chuyển động, mô hình in 3D hay clip hoạt hình, các em học sinh khó khăn có thêm lý do để yêu thích môn học, tự tin hình dung về những nghề nghiệp công nghệ trong tương lai. Một phát biểu đáng ghi nhận là quan điểm của Chủ tịch FPT Telecom: cơ hội tiếp cận công nghệ sớm có thể trở thành điểm khởi đầu cho một hành trình rất khác trong tương lai của mỗi em. Tuy nhiên, để tác động lâu dài, việc bồi dưỡng giáo viên – vốn đã được các chuyên gia STEM hỗ trợ đào tạo – cần được duy trì liên tục, tránh để phòng học hiện đại trở thành không gian “đóng kín” vì thiếu người vận hành.
Từ 12 phòng STEM hôm nay đến mạng lưới rộng khắp ngày mai
Mười hai phòng học chỉ là khởi đầu, nhưng là khởi đầu quan trọng. Dự án đã mở ra một tiền lệ tốt: thay vì đợi ngân sách công, các địa phương vùng sâu vùng xa hoàn toàn có thể kêu gọi mô hình hợp tác tương tự để tăng tốc giáo dục công nghệ. Viễn thông FPT khẳng định sẽ tiếp tục đồng hành cùng Bộ Công an trao tặng thêm phòng STEM cho nhiều điểm trường khó khăn trên cả nước trong thời gian tới. Nếu được mở rộng, mạng lưới phòng STEM có thể trở thành hạ tầng nền tảng để thực thi Nghị quyết 57-NQ/TW ngay từ bậc phổ thông, thay vì đến đại học mới nói tới nguồn nhân lực chất lượng cao. Kết luận quan trọng là: muốn chuyển đổi số thành công, Việt Nam không thể bỏ lại học sinh vùng sâu vùng xa phía sau; và những dự án trao tặng trường học gắn với STEM cần được xem như đầu tư chiến lược, không phải hoạt động thiện nguyện ngắn hạn.
