Sự hiện diện cấp cao là một lựa chọn chiến lược
Cam kết Việt Nam ASEAN là sự lựa chọn chủ động đóng góp vào đoàn kết, liên kết và vai trò trung tâm của khối, thể hiện qua đối thoại cấp cao và phối hợp thực chất với các thành viên, đối tác. Thủ tướng Lê Minh Hưng sẽ dẫn đầu đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam dự Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 49 cùng các hội nghị liên quan tại Manila, Philippines, từ ngày 14 đến 17/11/2026. Đây không chỉ là một chuyến công du theo lịch ngoại giao: sự hiện diện trực tiếp của người đứng đầu Chính phủ cho thấy Hà Nội coi ASEAN là một không gian hợp tác cần được củng cố bằng tham gia liên tục, nhất là khi khu vực chịu sức ép từ cạnh tranh chiến lược và xung đột. Các cuộc gặp, trao đổi với lãnh đạo ASEAN và đối tác cũng gửi đi thông điệp rằng Việt Nam ưu tiên giữ kết nối, đối thoại và phối hợp thay vì để bất đồng làm suy yếu hợp tác.
Hội nghị diễn ra giữa sức ép nhiều chiều
Ý nghĩa của việc Thủ tướng dự ASEAN càng rõ khi khối phải ứng phó với một môi trường khó đoán. Cạnh tranh chiến lược gay gắt hơn, xung đột kéo dài và điểm nóng mới làm gián đoạn chuỗi cung ứng, đồng thời đặt an ninh năng lượng, lương thực và sinh kế người dân trước rủi ro. Căng thẳng tại Trung Đông còn gây tác động dây chuyền tới giá năng lượng, vận tải biển và chuỗi cung ứng toàn cầu. Trong hoàn cảnh ấy, ASEAN không thể chỉ phản ứng sau mỗi biến động; khối cần duy trì đối thoại, củng cố khả năng chống chịu và biến cam kết thành cơ chế phối hợp. Việt Nam đã phối hợp với Chủ tịch Philippines và các nước thành viên để thúc đẩy đoàn kết, đồng thuận, đồng thời ủng hộ các ưu tiên và sáng kiến của chủ tịch. Đó là cách tiếp cận có lợi cho cả Việt Nam lẫn một khu vực cần giữ ổn định để phát triển.
Giá trị của ASEAN nằm ở khả năng kết nối
Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 49 và các hội nghị liên quan diễn ra từ ngày 14 đến 17/11 tại Manila. Bên cạnh các phiên họp chính, những diễn đàn như ASEAN+1, ASEAN+3 và Cấp cao Đông Á tạo không gian để lãnh đạo trao đổi về hòa bình, an ninh, phát triển và định hướng hợp tác. Khả năng quy tụ các đối tác không phải lợi thế tự động được bảo đảm; nó phụ thuộc vào việc ASEAN duy trì vai trò trung tâm và tạo được lòng tin qua đối thoại. Vì vậy, các cuộc gặp của Thủ tướng với lãnh đạo khu vực và đối tác có ý nghĩa vượt ra ngoài nghi thức: chúng góp phần giữ các kênh trao đổi mở trong lúc niềm tin vào đa phương chịu sức ép. Hợp tác khu vực ASEAN chỉ có sức nặng khi các thành viên cùng bảo vệ những cơ chế chung và biến chúng thành nơi xử lý khác biệt, không phải nơi lặp lại tuyên bố.
Từ cam kết chính trị đến năng lực thích ứng
ASEAN bước vào giai đoạn mới với Tầm nhìn Cộng đồng ASEAN 2045, sau chặng xây dựng Cộng đồng 2015–2025; định hướng này đặt trọng tâm vào một khối đoàn kết, bao trùm, tự cường và thích ứng. Thách thức trước mắt là biến tầm nhìn thành năng lực ứng phó cụ thể. Chương trình nghị sự của hội nghị hướng tới những động lực như kinh tế số, kết nối và an ninh năng lượng; các bước được kỳ vọng gồm ký Hiệp định khung ASEAN về Kinh tế số, thúc đẩy phê chuẩn Hiệp định An ninh Dầu mỏ ASEAN, thảo luận kho dự trữ nhiên liệu khu vực và củng cố dự trữ gạo khẩn cấp ASEAN+3. Đây là những việc cần phối hợp bền bỉ, không thể hoàn thành chỉ bằng một kỳ họp. Sự tham gia cấp cao của Việt Nam vì thế có giá trị khi gắn với đóng góp thực chất: duy trì đồng thuận, ủng hộ sáng kiến chung và tăng khả năng chống chịu của cả khối.
Kết luận, sự hiện diện của Thủ tướng Lê Minh Hưng tại Manila khẳng định Việt Nam chọn gắn bó với ASEAN đúng lúc khu vực cần đoàn kết và thích ứng hơn. Thước đo của cam kết ấy sẽ không chỉ là những cuộc gặp hay thông điệp ngoại giao, mà là mức độ Việt Nam cùng các thành viên biến đối thoại thành hợp tác có ích cho ổn định và đời sống người dân.
