Megaproject Phú Quốc 21.860 tỷ: bước đi định dạng lại đảo Ngọc
Trung tâm Hội nghị APEC tại Phú Quốc là một công trình 16 hectare với tổng vốn đầu tư 21.860 tỷ đồng, bao gồm trung tâm hội nghị – triển lãm, nhà hát đa năng, công viên APEC và hệ thống hạ tầng kỹ thuật, được xây dựng để phục vụ hội nghị APEC 2027 đồng thời tạo nền tảng lâu dài cho phát triển du lịch, văn hóa và đô thị hiện đại trên hòn đảo lớn nhất Việt Nam. Điều đáng nói là công trình 16 hectare này không chỉ là một dự án megaproject Phú Quốc mang tính nhiệm vụ cho APEC, mà còn là tuyên ngôn về tham vọng biến đảo Ngọc thành đô thị du lịch có khả năng kết nối quốc tế mạnh mẽ. Quy mô Phú Quốc 21.860 tỷ cho thấy tư duy đầu tư hạ tầng Phú Quốc đã chuyển sang đẳng cấp mới: đặt MICE và du lịch cao cấp làm động cơ tăng trưởng, chứ không chỉ dừng ở nghỉ dưỡng thuần túy. Đây là bước đi táo bạo nhưng cần thiết nếu Phú Quốc muốn bước ra khỏi vùng an toàn "resort biển" và cạnh tranh với các điểm đến trong khu vực.
Thiết kế và công năng: Phú Quốc nhắm thẳng vào thị trường MICE cao cấp
Nhìn vào cấu trúc công trình, có thể thấy rõ mục tiêu nâng tầm hạ tầng MICE và đầu tư du lịch Phú Quốc. Theo Bộ Xây dựng, dự án có quy mô hơn 16 ha, tổng vốn 21.860 tỷ đồng, gồm Trung tâm Hội nghị và Triển lãm, Nhà hát đa năng, Công viên APEC cùng hệ thống hạ tầng kỹ thuật. Trung tâm hội nghị – triển lãm cao 3 tầng nổi, một tầng hầm, tối thiểu 6.500 chỗ; nhà hát đa năng 6 tầng nổi, một tầng hầm, khoảng 4.000 chỗ. Đây là những con số đủ để đưa Phú Quốc vào bản đồ các điểm đến hội nghị quốc tế. Không gian ballroom không cột giữa với khẩu độ 81m, diện tích khoảng 11.050 m², cho thấy định hướng nhắm đến các sự kiện quy mô lớn, đòi hỏi tiêu chuẩn kỹ thuật cao. Về mặt biểu tượng, sự kết hợp khối vuông (trung tâm hội nghị – triển lãm) và khối tròn (nhà biểu diễn đa năng) gợi nhắc quan niệm "Trời tròn – Đất vuông" trong văn hóa phương Đông. Phần mái lấy cảm hứng từ vảy rồng và câu chuyện "Con Rồng cháu Tiên", biến công trình thành câu chuyện văn hóa, không chỉ là khối bê tông phục vụ sự kiện.
Tác động dài hạn: từ hạ tầng APEC đến đô thị du lịch xanh
Điểm thú vị của megaproject Phú Quốc 21.860 tỷ nằm ở chỗ nó được thiết kế để "sống" lâu hơn APEC 2027. Dự án được kỳ vọng trở thành một phần của chiến lược phát triển bền vững trên đảo Ngọc, với không gian xanh, cảnh quan công cộng và hệ thống hạ tầng đồng bộ, hướng tới sự hài hòa giữa kiến trúc, môi trường và đời sống cộng đồng. Sau sự kiện, những hạng mục này không bị bỏ quên, mà được nhìn nhận như nền tảng để xây dựng một đô thị du lịch hiện đại, xanh và kết nối quốc tế. Khi hoàn thiện, công viên APEC sẽ trồng cây xanh, thiết kế khu vườn biểu tượng đại diện cho các quốc gia tham dự hội nghị. Nếu được vận hành đúng cách, đây có thể trở thành điểm tham quan công cộng, giúp người dân và du khách tiếp cận các giá trị văn hóa – ngoại giao theo cách gần gũi. Nhưng mặt khác, nó cũng đặt ra đòi hỏi quản lý vận hành: Phú Quốc phải có năng lực tổ chức sự kiện, bảo trì hạ tầng và bảo vệ môi trường tương xứng với quy mô công trình 16 hectare này.
Mở rộng sân bay và hạ tầng kết nối: điều kiện cần để megaproject phát huy hiệu quả
Một trung tâm hội nghị – nhà hát đa năng hàng đầu mà thiếu hạ tầng kết nối tương xứng sẽ khó phát huy hết tiềm năng. Trong nhóm dự án phục vụ APEC 2027, việc mở rộng Cảng hàng không quốc tế Phú Quốc và phát triển các tuyến giao thông kết nối được xem là phần không thể tách rời phát triển hạ tầng Phú Quốc. Quy hoạch sân bay Phú Quốc thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến 2050 đã được phê duyệt, với công trình nhà ga lấy cảm hứng từ cá đại bàng biển, thiết kế hình chim phượng hoàng, tổng diện tích 1.050 ha. Khi hoàn thành vào năm sau, sân bay mở rộng có công suất phục vụ 20 triệu hành khách mỗi năm. Nếu con số 20 triệu hành khách được hiện thực hóa, hạ tầng MICE và du lịch cao cấp tại đảo – đứng đầu là Trung tâm Hội nghị APEC – sẽ có "đầu vào" khách tương xứng. Vấn đề là liệu Phú Quốc có đủ chiến lược để phân bổ dòng khách này: không để quá tải môi trường, nhưng cũng không bỏ lỡ cơ hội nâng giá trị kinh tế – văn hóa mà các sự kiện quốc tế mang lại.
Phú Quốc sau APEC: cơ hội bứt phá hay rủi ro "siêu công trình" lạc nhịp?
Nhìn tổng thể, công trình 21.860 tỷ trên diện tích hơn 16ha mang đến cho Phú Quốc cơ hội hiếm có: thoát khỏi hình ảnh điểm đến nghỉ dưỡng đơn thuần để bước vào nhóm địa phương có hạ tầng MICE, văn hóa và kết nối quốc tế ở cấp độ cao. Dự án megaproject Phú Quốc này bổ sung mạnh cho đầu tư du lịch Phú Quốc, đặc biệt là phân khúc hội nghị, triển lãm, biểu diễn quy mô lớn – thứ trước đây đảo Ngọc gần như bỏ trống. Tuy vậy, để công trình không trở thành "biểu tượng đẹp nhưng vắng khách", Phú Quốc cần chiến lược dài hạn: xây dựng thương hiệu điểm đến sự kiện, đào tạo nhân lực, kiểm soát phát triển đô thị và bảo vệ môi trường biển. Nếu làm được, Trung tâm Hội nghị APEC sẽ là cú hích cho một đô thị du lịch xanh, hiện đại; nếu không, nó có nguy cơ trở thành minh chứng cho bài học cũ: siêu hạ tầng không tự tạo ra giá trị nếu thiếu tầm nhìn vận hành. Đảo Ngọc đang đứng trước ngã rẽ, và megaproject này chính là bài kiểm tra lớn nhất của tham vọng nâng tầm.
