Hạ tầng giao thông hiện đại: Nền tảng quyết định làn sóng FDI vào Quảng Ninh
Quảng Ninh thu hút FDI là quá trình địa phương xây dựng và vận hành một mạng lưới hạ tầng giao thông hiện đại, kết nối cao tốc, cảng biển, sân bay và đường sắt cao tốc với các khu công nghiệp, khu kinh tế để tạo lợi thế logistics khu vực, từ đó lôi kéo các dòng vốn đầu tư nước ngoài có giá trị gia tăng cao và tái định hình bản đồ đầu tư công nghiệp, thương mại của vùng Đông Bắc. Một điểm đáng chú ý là trong 8 tháng, tổng vốn đầu tư trong nước ngoài ngân sách của Quảng Ninh đạt 182.732 tỷ đồng, với 67 dự án cấp mới và 9 dự án điều chỉnh tăng vốn. Con số này cho thấy hạ tầng giao thông hiện đại không còn là chuyện “đi trước một bước” một cách chung chung, mà là công cụ cạnh tranh thực sự để hút vốn, phân bổ lại hoạt động sản xuất, logistics và dịch vụ. Sau khi lên thành phố, Quảng Ninh chủ động đặt trọng tâm vào thu hút đầu tư và phát triển hạ tầng nhằm mở rộng không gian kinh tế, thay vì trông chờ vào tài nguyên hay du lịch đơn thuần.
Cao tốc, sân bay, cảng biển: Trục xương sống của lợi thế logistics khu vực
Nếu phải chỉ ra một khác biệt khiến Quảng Ninh hấp dẫn nhà đầu tư nước ngoài, đó chính là việc tỉnh này đã tạo dựng được một mạng lưới giao thông đủ 5 loại hình: đường bộ, đường sắt, đường biển, đường thủy nội địa và hàng không. Trục cao tốc xuyên tỉnh dài 176 km nối từ cầu Bạch Đằng qua Hạ Long, Vân Đồn đến Móng Cái, biến hạ tầng đường bộ thành hành lang kết nối liên hoàn giữa các đô thị, khu công nghiệp, khu kinh tế, sân bay, cảng biển và cửa khẩu quốc tế. Cùng với đó, Cảng hàng không quốc tế Vân Đồn, hệ thống cảng biển, cửa khẩu và mạng lưới logistics đang mở rộng khả năng kết nối với thị trường trong nước và quốc tế. Theo định hướng quy hoạch đến năm 2050, Vân Đồn được đặt mục tiêu công suất khoảng 20 triệu hành khách và 200.000 tấn hàng hóa mỗi năm. Đây không chỉ là những con số kế hoạch mà là tuyên bố tham vọng về vai trò của Quảng Ninh trong bản đồ logistics khu vực, nơi hạ tầng giao thông hiện đại trở thành “ngôn ngữ” dễ hiểu nhất đối với các nhà đầu tư.
Đường sắt cao tốc: Lớp hạ tầng mới định hình không gian đầu tư
Quảng Ninh không dừng lại ở cao tốc và sân bay; địa phương đang chủ động nghiên cứu thêm các tuyến đường sắt hiện đại, trong đó có đường sắt cao tốc, để tạo một lớp hạ tầng mới cho đầu tư nước ngoài. Đoàn công tác của thành phố đã làm việc với Tập đoàn Siemens AG và khảo sát Ga trung tâm Berlin nhằm tham khảo kinh nghiệm về công nghệ, tổ chức và vận hành hệ thống đường sắt. Lãnh đạo Quảng Ninh đề nghị Siemens nghiên cứu khả năng hợp tác với dự án đường sắt tốc độ cao Hải Phòng – Hạ Long – Móng Cái và hỗ trợ đào tạo nguồn nhân lực vận hành hạ tầng trong tương lai. Đồng thời, tỉnh đang chuẩn bị triển khai tuyến đường sắt tốc độ cao Hà Nội – Quảng Ninh do một doanh nghiệp trong nước làm chủ đầu tư, dài khoảng 120 km, với đoạn tuyến hơn 39 km đi qua 7 phường thuộc địa bàn Quảng Ninh. Nếu các tuyến đường sắt mới được kết nối chặt chẽ với cao tốc, cảng biển, sân bay và các khu công nghiệp hiện hữu, Quảng Ninh sẽ có thêm một tầng hạ tầng quan trọng để tổ chức lại không gian phát triển, phân luồng logistics khu vực và nâng cấp năng lực cạnh tranh FDI.
Quỹ đất công nghiệp, khu kinh tế: Hạ tầng chỉ mạnh khi gắn với không gian sản xuất
Câu chuyện Quảng Ninh thu hút FDI không thể tách rời việc chuẩn bị quỹ đất và không gian sản xuất gắn liền với các hành lang giao thông. Tại các khu công nghiệp, khu kinh tế và khu vực đô thị trọng điểm, 5 quy hoạch phân khu khu công nghiệp đã được phê duyệt, 8 quy hoạch khác đang triển khai, tạo cơ sở pháp lý cho làn sóng dự án đầu tư. Địa phương đang theo dõi 32 dự án trọng điểm trong khu công nghiệp, khu kinh tế; 10 dự án đã hoàn thành giải phóng mặt bằng, 22 dự án còn lại đạt gần 63% khối lượng. Hiện Quảng Ninh có 27 khu công nghiệp trong quy hoạch, 11 khu đã được chấp thuận chủ trương đầu tư với tổng diện tích khoảng 6.299 ha, 8 khu đã đi vào hoạt động; diện tích đất công nghiệp có hạ tầng đạt gần 62% cho thấy địa phương vẫn còn dư địa để tiếp nhận thêm các dự án sản xuất mới. Theo một báo cáo, "hạ tầng giao thông, quỹ đất công nghiệp và môi trường đầu tư tiếp tục được xem là những yếu tố hỗ trợ Quảng Ninh mở rộng thu hút vốn trong giai đoạn mới". Chính việc kết hợp đồng bộ hạ tầng giao thông hiện đại với mặt bằng sạch và khu công nghiệp sẵn sàng đã giúp Quảng Ninh chuyển vốn đăng ký thành năng lực sản xuất, kinh doanh chứ không dừng ở các dự án trên giấy.
Từ làn sóng vốn đến năng lực cạnh tranh: Quảng Ninh đang muốn dẫn đầu chứ không đi cùng
Dòng vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài vào Quảng Ninh duy trì ở mức cao, tập trung vào các khu công nghiệp, khu kinh tế và những lĩnh vực có giá trị gia tăng lớn như công nghệ cao, chế biến, chế tạo, điện tử, năng lượng sạch, logistics và các ngành ít phát thải. Tính đến giữa tháng 8, tổng vốn FDI thu hút từ đầu năm đạt hơn 1,1 tỷ USD, còn trên địa bàn đang có 237 dự án FDI còn hiệu lực của nhà đầu tư đến từ 20 quốc gia và vùng lãnh thổ, với tổng vốn đăng ký gần 16 tỷ USD. Quan trọng hơn con số là cách Quảng Ninh xây dựng câu chuyện đầu tư: thay vì quảng bá một địa phương tài nguyên, tỉnh đang tự định vị là trung tâm logistics khu vực với mạng lưới giao thông đa phương thức. Multimodal transport không chỉ là “điểm cộng” trong các buổi xúc tiến mà là khác biệt chiến lược để cạnh tranh trong vùng. Trong 8 tháng, tổng vốn đầu tư ngoài ngân sách đạt 182.732 tỷ đồng, cho thấy niềm tin vào hạ tầng giao thông hiện đại đã bắt đầu được chuyển thành quyết định đầu tư cụ thể. Nếu Quảng Ninh duy trì tốc độ hoàn thiện cao tốc, cảng, sân bay, đường sắt cao tốc và đồng bộ quỹ đất công nghiệp, không khó để hình dung địa phương này sẽ không chỉ đi cùng mà còn dẫn dắt cuộc chơi thu hút đầu tư nước ngoài ở miền Bắc.
