Khởi nghiệp xanh của phụ nữ: không chỉ là dự án, mà là hệ sinh thái
Phụ nữ khởi nghiệp xanh là quá trình nữ doanh nhân xây dựng mô hình kinh doanh gắn với bảo vệ môi trường, chuyển đổi số phụ nữ và kinh tế tập thể bền vững, trong đó họ không chỉ tạo ra sản phẩm thân thiện với môi trường mà còn tham gia vào chuỗi giá trị, mạng lưới hợp tác và hệ sinh thái hỗ trợ dài hạn để nâng cao sinh kế cho cộng đồng nông thôn và đô thị. Thực tế cho thấy một dự án khởi nghiệp khó phát triển bền vững nếu chỉ dựa vào một khóa tập huấn hoặc một nguồn lực đơn lẻ. Người khởi nghiệp cần được tư vấn liên tục trong quá trình hoàn thiện sản phẩm, tiếp cận công nghệ, tìm kiếm vốn và mở rộng thị trường. Nếu coi khởi nghiệp xanh là câu chuyện cá nhân, chúng ta sẽ tiếp tục chứng kiến các ý tưởng hay bị đứt gãy giữa đường.
Diễn đàn khu vực: nơi phụ nữ bước vào chuyển đổi số và chuyển đổi xanh
Ngày 14/10, hơn 150 cán bộ, hội viên phụ nữ tham dự Diễn đàn “Phát huy vai trò của phụ nữ trong kinh tế tập thể thời kỳ chuyển đổi số, chuyển đổi xanh” tại Khánh Hòa. Đây không chỉ là một sự kiện kỷ niệm mà là bước đi chính trị – xã hội khẳng định phụ nữ phải đứng ở trung tâm chuyển đổi số phụ nữ và chuyển đổi xanh. Tại diễn đàn, đại diện các sở, ngành chia sẻ định hướng, chính sách hỗ trợ chuyển đổi số; ứng dụng công nghệ trong quản trị hợp tác xã; gắn chuyển đổi số với phát triển bền vững. Các tham luận đi thẳng vào thực tiễn: nông nghiệp xanh, hợp tác xã nông nghiệp hữu cơ, kinh tế tuần hoàn, VietGAP, sản xuất hữu cơ, tưới tiết kiệm, truy xuất nguồn gốc. Diễn đàn kiểu này nếu được nhân rộng ở cấp vùng Đông Nam Á sẽ là nền tảng để nữ doanh nhân Đông Nam Á kết nối tri thức, công nghệ và thị trường xuyên biên giới.
Cuộc thi khởi nghiệp sáng tạo: bệ phóng ý tưởng thành mô hình kinh doanh xanh
Cũng trong ngày 14/10, vòng chung kết cuộc thi “Phụ nữ khởi nghiệp sáng tạo, chuyển đổi xanh và phát triển bền vững” được tổ chức với 12 dự án tiêu biểu được chọn từ 31 hồ sơ. Đây là minh chứng rằng cuộc thi không chỉ là sân chơi mà là bệ phóng: các tác giả phải trình bày ý tưởng, làm rõ tính khả thi, khả năng ứng dụng công nghệ, tiềm năng thị trường và định hướng phát triển trước ban giám khảo. Giải nhất thuộc về đề án ứng dụng công nghệ số và chuyển đổi xanh để nâng cao chuỗi giá trị rong nho Xuân Quang, gắn với sinh kế bền vững cho phụ nữ Đông Ninh Hòa. Dự án này cho thấy phụ nữ khởi nghiệp xanh có thể đồng thời xử lý ô nhiễm môi trường biển, truy xuất nguồn gốc bằng mã QR và tạo việc làm cho lao động địa phương. Nếu các cuộc thi đi kèm cơ chế tiếp cận vốn, tư vấn và kết nối thị trường, chúng sẽ trở thành tuyến đầu nuôi dưỡng thế hệ nữ doanh nhân mới.
Từ tập huấn đến thị trường: nhu cầu hỗ trợ toàn diện cho phụ nữ khởi nghiệp
Điểm đáng mừng là các chương trình mới đã nhận ra: hỗ trợ rời rạc không đủ, cần một chuỗi dịch vụ khép kín. Tại sự kiện, Hội Liên hiệp Phụ nữ tỉnh Khánh Hòa và Trường Đại học Nha Trang ký chương trình liên tịch hỗ trợ phụ nữ khởi nghiệp giai đoạn 2026–2030, với thời hạn 5 năm. Nội dung tập trung vào bốn nhóm: đào tạo, bồi dưỡng năng lực khởi nghiệp; ươm tạo, tư vấn và phát triển sản phẩm; kết nối doanh nghiệp, nguồn lực đầu tư và thị trường; hỗ trợ hoàn thiện, chuẩn hóa sản phẩm. Song song, khóa tập huấn “Cán bộ Hội đồng hành cùng phụ nữ khởi nghiệp” giúp cán bộ nhận diện điểm nghẽn, chuyển nhu cầu hỗ trợ thành đề xuất cụ thể và kết nối dự án với chuyên gia, doanh nghiệp. Đây là bước chuyển quan trọng: từ việc “tổ chức lớp học” sang “đồng hành có mục tiêu, có kết nối và có kết quả đo lường được”.
Kinh tế tập thể bền vững: cầu nối để phụ nữ nông thôn bước vào chuyển đổi xanh
Nếu chỉ nói về khởi nghiệp cá nhân, phụ nữ nông thôn sẽ bị bỏ lại phía sau. Diễn đàn đã đặt kinh tế tập thể bền vững vào trung tâm, coi hợp tác xã, tổ nhóm liên kết là cầu nối để phụ nữ miền núi, vùng xa tham gia chuyển đổi xanh. Các tham luận chia sẻ kinh nghiệm phát triển nông nghiệp xanh ở miền núi, kết hợp trồng trọt, chăn nuôi theo chu trình khép kín để tạo sinh kế cho phụ nữ và đồng bào dân tộc thiểu số. Mô hình kinh tế tuần hoàn, chuỗi giá trị nông sản – thủy sản, ứng dụng khoa học công nghệ và xây dựng mạng lưới liên kết được xem là hướng đi để kinh tế tập thể bền vững hơn. Khi trường đại học cung cấp chuyên gia, công nghệ; Hội Phụ nữ kết nối hội viên; còn doanh nghiệp, tổ chức tín dụng, nhà đầu tư tham gia mạng lưới hỗ trợ, phụ nữ khởi nghiệp xanh không còn là nỗ lực đơn độc mà trở thành chiến lược phát triển địa phương. Kết luận rõ ràng: muốn phụ nữ dẫn dắt chuyển đổi số và xanh, phải xây được hệ sinh thái hợp tác dài hạn, không chỉ vài cuộc thi hay vài lớp tập huấn.
