Du lịch y tế Việt Nam: từ tiềm năng sang mục tiêu 750.000 lượt khách
Du lịch y tế Việt Nam là hình thức kết hợp khám, chữa bệnh, chăm sóc sức khỏe với nghỉ dưỡng và trải nghiệm văn hóa, trong đó du khách chữa bệnh quốc tế lựa chọn sử dụng dịch vụ y tế tại Việt Nam nhờ chi phí cạnh tranh, kỹ thuật chuyên sâu và khả năng tiếp cận nhanh các bệnh viện quốc tế Việt Nam ở các đô thị, điểm du lịch trọng điểm. Dự thảo đề án phát triển du lịch y tế giai đoạn 2026-2030 của Bộ Y tế đặt mục tiêu đưa Việt Nam trở thành một trong những điểm đến du lịch y tế có sức cạnh tranh tại Đông Nam Á, từng bước tiệm cận nhóm dẫn đầu châu Á, hướng tới đón khoảng 750.000 lượt khách quốc tế. Theo Cục Quản lý Khám chữa bệnh, hiện mỗi năm có khoảng 300.000 lượt khách quốc tế sử dụng dịch vụ y tế tại Việt Nam, với tổng chi tiêu ước từ 1-2 tỷ USD. Con số này vừa là nền tảng, vừa là áp lực để biến tham vọng thành hiện thực.
Chứng nhận y tế quốc tế: tấm hộ chiếu cạnh tranh mới của bệnh viện Việt
Muốn cạnh tranh với Thái Lan hay các trung tâm y tế khác trong khu vực, Việt Nam không thể chỉ nói về chi phí thấp mà phải nói được ngôn ngữ của chứng nhận y tế quốc tế. Bệnh viện Đa khoa Quốc tế S.I.S Cần Thơ vừa được Hội Can thiệp Mạch máu Thần kinh Hoa Kỳ cấp chứng nhận Stroke Interventional Laboratory Certification (SILC), trở thành “Trung tâm can thiệp đột quỵ xuất sắc” theo tiêu chí quốc tế. S.I.S hiện là trung tâm duy nhất tại khu vực Nam Á đạt chứng nhận này theo ghi nhận của Ủy ban SILC. Điều đáng nói là SILC tập trung sâu vào năng lực phòng can thiệp đột quỵ, đánh giá cả khả năng vận hành liên tục của hệ thống chứ không chỉ kỹ năng của một vài bác sĩ. Đây là ví dụ sống động cho thấy: nếu muốn du lịch sức khỏe bứt phá, Việt Nam phải có nhiều hơn những bệnh viện quốc tế Việt Nam đạt chuẩn tương tự, thay vì chỉ tự tin bằng lời quảng bá.
Khi du khách chữa bệnh “sốc” vì trải nghiệm tốt: hình ảnh y tế Việt Nam đang đổi màu
Một trong những lợi thế ít được nhìn nhận đúng là trải nghiệm thực tế của du khách chữa bệnh tại Việt Nam. Một cặp vợ chồng người Mỹ kể lại hành trình đến Bệnh viện Hoàn Mỹ ở Đà Nẵng khi người chồng có triệu chứng thần kinh; họ được phân luồng vào khu vực dành cho khách nước ngoài, có nhân viên hỗ trợ tiếng Anh, quy trình khám, chụp MRI và đọc kết quả diễn ra trong khung thời gian ngắn và mạch lạc. Sau nhiều lần khám, cấp cứu và dùng dịch vụ nha khoa tại Việt Nam, một số du khách Mỹ và người nước ngoài ghi nhận tích cực về chi phí, thời gian chờ và khả năng tiếp cận dịch vụ. Những trải nghiệm này lan truyền trên mạng xã hội quốc tế, khiến không ít người “sốc” vì hình ảnh y tế Việt Nam khác xa định kiến, đồng thời biến chính bệnh nhân thành những người quảng bá không tốn ngân sách.
Chiến lược để Việt Nam thành điểm đến du lịch sức khỏe hàng đầu Đông Nam Á
Nếu không có chiến lược, mục tiêu 750.000 lượt khách chỉ là một khẩu hiệu đẹp. Hiện Việt Nam có hơn 2.100 bệnh viện, trên 339.000 giường bệnh và hơn 105.000 bác sĩ, cùng 103 bệnh viện chuyên sâu, trong đó 13 bệnh viện kỹ thuật cao tập trung ở Hà Nội, Huế và TP.HCM. Nhiều cơ sở đã làm chủ phẫu thuật robot, ghép tạng, can thiệp tim mạch, điều trị ung thư, hỗ trợ sinh sản và các kỹ thuật chuyên sâu khác. Những năng lực này là nền tảng để phát triển du lịch y tế Việt Nam, kết hợp y học hiện đại, y dược cổ truyền, phục hồi chức năng, chăm sóc sức khỏe toàn diện và chăm sóc người cao tuổi theo hướng du lịch sức khỏe. Chuỗi dịch vụ này, nếu gắn với nghỉ dưỡng biển, núi, đô thị di sản, có thể tạo nên lợi thế riêng khác với mô hình của Thái Lan. Nhưng điều còn thiếu là một thương hiệu quốc gia rõ ràng về du lịch y tế, cùng cơ chế thu thập và tách bạch số liệu doanh thu để quản lý nghiêm túc thị trường này.
Tham vọng 750.000 lượt khách: cơ hội hay phép thử cho chính sách?
Dự thảo đề án nhấn mạnh mục tiêu đưa Việt Nam trở thành điểm đến du lịch y tế có sức cạnh tranh tại Đông Nam Á, tiệm cận nhóm dẫn đầu châu Á. Chuỗi dịch vụ ưu tiên không chỉ gồm y học hiện đại mà còn y dược cổ truyền, phục hồi chức năng, chăm sóc sức khỏe toàn diện và chăm sóc người cao tuổi, từng bước tiệm cận tiêu chuẩn quốc tế. Thứ trưởng Bộ Y tế cũng cho rằng việc vận động thành lập một tổ chức hội về du lịch y tế là bước đi cần thiết để kết nối bệnh viện, doanh nghiệp du lịch và địa phương. Nếu làm tốt, Việt Nam không chỉ giữ chân người Việt đang chi 2-3 tỷ USD mỗi năm cho khám, chữa bệnh ở nước ngoài mà còn nâng vị thế trên bản đồ du lịch y tế khu vực. Kết luận hợp lý là: mục tiêu 750.000 lượt khách là tham vọng có cơ sở, nhưng thành công hay không phụ thuộc vào việc Việt Nam có dám nhìn du lịch y tế như một ngành kinh tế dịch vụ chiến lược, thay vì một trào lưu nhất thời.
