Tây Ninh thành phố trực thuộc: Mục tiêu chính trị – kinh tế đầy tham vọng
Việc Tây Ninh đặt mục tiêu trở thành thành phố trực thuộc Trung ương là quá trình nâng cấp đơn vị hành chính, gắn với yêu cầu tái cấu trúc không gian đô thị, hoàn thiện hệ thống hạ tầng, nâng cao chất lượng quản trị và đáp ứng đầy đủ tiêu chí về kinh tế, xã hội, quy hoạch, tỷ lệ đô thị hóa theo quy định hiện hành, hướng tới vai trò đầu tàu phát triển của cả vùng Đông Nam Bộ. Tây Ninh không chỉ muốn đổi tên hay nâng cấp thành phố 2028 cho có tiếng, mà rõ ràng đang nhắm tới một bước nhảy về chất trong mô hình phát triển. Sáng 15/10, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc đã trực tiếp làm việc với Ban Thường vụ Tỉnh ủy Tây Ninh và bày tỏ sự ủng hộ chủ trương đưa Tây Ninh trở thành thành phố trực thuộc Trung ương khi địa phương đáp ứng đầy đủ các tiêu chuẩn, điều kiện theo quy định. Sự ủng hộ này là tín hiệu chính trị quan trọng, nhưng cũng đồng thời đặt ra áp lực phải chứng minh năng lực thực thi.
Tiêu chí thành phố trực thuộc: Quy hoạch là “cửa ải” khó nhất
Muốn Tây Ninh thành phố trực thuộc, câu chuyện không dừng ở tăng trưởng GRDP hay thu ngân sách, mà nằm ở việc đáp ứng trọn bộ tiêu chí thành phố trực thuộc theo luật. Phó Thủ tướng Thường trực Phạm Gia Túc yêu cầu tỉnh phải rà soát đầy đủ các điều kiện, tiêu chuẩn, đặc biệt là những tiêu chí về quy hoạch, tỷ lệ đô thị hóa và các yêu cầu liên quan. Đây là điểm mấu chốt: nếu quy hoạch Tây Ninh không được cập nhật đồng bộ, gắn kết giữa đô thị trung tâm, các khu công nghiệp, cửa khẩu và vùng nông thôn, thì mọi tham vọng nâng cấp thành phố 2028 sẽ chỉ là khẩu hiệu. Một phát biểu đáng chú ý là: “Tây Ninh cần nỗ lực hoàn thành đề án, bảo đảm các tiêu chí để trở thành thành phố trực thuộc Trung ương vào năm 2028”. Câu nói này vừa là cam kết, vừa là lời nhắc rằng tiêu chí không thể được “lách”, mà phải được đáp ứng thực chất.
Lộ trình đến 2028: Tăng tốc nhưng phải tránh chạy theo thành tích
Điểm đáng bàn là Tây Ninh đã chọn một mốc thời gian rất cụ thể cho kế hoạch nâng cấp thành phố 2028. Chủ tịch UBND tỉnh Lê Văn Hẳn cho biết địa phương đang triển khai đề án thành lập thành phố Tây Ninh trực thuộc Trung ương, với mục tiêu phấn đấu hoàn thành trong giai đoạn 2028–2029. Phó Thủ tướng Thường trực thậm chí nhấn mạnh: nếu đủ điều kiện để đạt mục tiêu sớm hơn thì càng tốt. Trước đó, ngày 14/10, UBND tỉnh đã ban hành kế hoạch xây dựng đề án, đặt mục tiêu hoàn thiện đề án tổng quát trong tháng 11 để báo cáo, xin chủ trương Bộ Chính trị. Chậm nhất ngày 28/11, hồ sơ phải được báo cáo Thường trực, Ban Thường vụ Tỉnh ủy và trình Ban Chấp hành Đảng bộ tỉnh xem xét, sau đó Ban Thường vụ Tỉnh ủy sẽ báo cáo Bộ Chính trị xin chủ trương. Lộ trình dày đặc mốc thời gian cho thấy quyết tâm, nhưng cũng đặt ra câu hỏi: liệu chất lượng chuẩn bị có theo kịp tốc độ, hay sẽ xuất hiện nguy cơ “chạy chỉ tiêu”?
Động lực từ Trung ương: Cơ hội vàng nhưng không phải “tấm vé miễn phí”
Sự ủng hộ từ cấp Chính phủ rõ ràng là một lợi thế chính trị cho Tây Ninh. Phó Thủ tướng Thường trực Phạm Gia Túc không chỉ ủng hộ đề án mà còn biểu dương việc tỉnh đã hoàn thành hầu hết các chỉ tiêu kinh tế – xã hội, đóng góp tích cực vào tăng trưởng chung của vùng và cả nước. Ông yêu cầu Tây Ninh phấn đấu tăng trưởng kinh tế năm 2026 từ 10,5% trở lên, thu ngân sách vượt ít nhất 10% dự toán và giải ngân 100% vốn đầu tư công. Đây là những mục tiêu rất cao, cho thấy Trung ương coi Tây Ninh là một cực tăng trưởng tiềm năng, chứ không chỉ là một tỉnh biên giới. Đồng thời, tỉnh được yêu cầu khai thác hiệu quả nguồn thu, chống thất thu ngân sách, đa dạng hóa sản phẩm du lịch, phát triển logistics, kinh tế cửa khẩu, thúc đẩy các dự án năng lượng và đẩy mạnh chuyển đổi số. Nói cách khác, “tấm vé” Tây Ninh thành phố trực thuộc sẽ chỉ được cấp khi địa phương chứng minh được năng lực phát triển toàn diện, chứ không dựa vào ưu ái chính trị.
Kết luận: Thành phố trực thuộc không chỉ là danh xưng
Nhìn vào lộ trình và yêu cầu hiện nay, có thể nói mục tiêu Tây Ninh thành phố trực thuộc là khả thi nhưng không hề dễ. Việc hoàn thành các mục tiêu tăng trưởng, phát triển hạ tầng và cải thiện môi trường kinh doanh được Phó Thủ tướng Thường trực Phạm Gia Túc đánh giá là nền tảng để Tây Ninh phát huy tiềm năng, lợi thế, hướng tới mục tiêu trở thành thành phố trực thuộc Trung ương. Tuy nhiên, nếu chỉ tập trung vào con số tăng trưởng GRDP 10–10,5% hay thu ngân sách vượt 10% dự toán mà bỏ qua chất lượng quy hoạch Tây Ninh, chất lượng sống của người dân và năng lực quản trị đô thị, thì việc nâng cấp thành phố 2028 sẽ khó tạo ra thay đổi thực sự. Thành phố trực thuộc phải được hiểu là một mô hình phát triển mới, với trách nhiệm lớn hơn, chứ không chỉ là danh xưng. Tây Ninh đang đứng trước cơ hội vàng, và câu hỏi còn lại là: tỉnh có đủ bản lĩnh để biến cơ hội thành kết quả bền vững hay không?
