Vành đai 2 TP.HCM là gì và vì sao 2 gói thầu mới quan trọng?
Vành đai 2 TP.HCM là tuyến đường vành đai dài khoảng 64 km, quy mô 6–10 làn xe, đóng vai trò tuyến huyết mạch phân bổ lưu lượng, kết nối các trục hướng tâm và giảm ùn tắc cho hệ thống giao thông đô thị cũ, đồng thời tạo quỹ đất phát triển đô thị mới và các khu công nghiệp, dịch vụ phụ trợ liên vùng. Việc đẩy nhanh hoàn thành 14 km còn lại thể hiện ưu tiên của thành phố trong chiến lược hạ tầng giao thông, khi áp lực ùn tắc ngày càng gia tăng trên các trục hiện hữu.
Điểm then chốt mới nhất là Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng các công trình giao thông thành phố đã công bố kết quả lựa chọn nhà thầu cho hai gói thầu xây lắp lớn thuộc Vành đai 2, với tổng giá trị hơn 1.300 tỷ đồng. Đây không chỉ là bước kỹ thuật trong quy trình đấu thầu, mà là “cú hích” rõ ràng cho cam kết hoàn thành tuyến vào cuối năm 2027. Nếu các gói này chậm, mục tiêu khép kín toàn tuyến sẽ tiếp tục trượt thêm, kéo dài tình trạng chia cắt hạ tầng giao thông khu Đông.
Chi tiết 2 gói thầu hầm chui, cầu vượt và biểu tượng kiến trúc
Gói thầu XL03 tập trung xây dựng hầm chui HC1 và cải tạo, mở rộng đường Phạm Văn Đồng trong phạm vi nút giao với Vành đai 2, thuộc dự án thành phần 2 đoạn từ đường Võ Nguyên Giáp đến đường Phạm Văn Đồng. Gói này có giá dự toán 444,269 tỷ đồng và do liên danh Công ty TNHH Xây dựng Thành Phát – Công ty CP Tập đoàn xây dựng Đông Dương – Công ty CP Tập đoàn Đạt Phương – Công ty CP Tập đoàn CK4 trúng thầu với giá 443,3 tỷ đồng, thời gian thực hiện hợp đồng 560 ngày. Đây là nút giao phức tạp, nơi hầm chui cầu vượt sẽ quyết định khả năng tách dòng, giảm xung đột giao cắt trên trục Phạm Văn Đồng – tuyến vốn đã quá tải.
Gói thầu XL02 xây dựng cầu vượt số 1, cầu vượt số 2 và biểu tượng kiến trúc tại nút giao, do liên danh Công ty CP Xây lắp 368 và Công ty CP Quản lý và xây dựng công trình giao thông 236 đảm nhận, với giá trúng thầu hơn 885 tỷ đồng. Hai nhà thầu phụ gồm Công ty CP Đầu tư xây dựng Trường Sơn và Công ty CP Tập đoàn Thắng Lợi tham gia thực hiện. Việc bổ sung biểu tượng kiến trúc cho nút giao thể hiện tham vọng biến đây thành điểm nhấn đô thị, không chỉ đơn thuần là nút hạ tầng giao thông. Cả hai gói thầu XL02 và XL03 đều dự kiến khởi công trong tháng 8 và hoàn thành vào tháng 12/2027, khớp với mục tiêu hoàn thành toàn tuyến đoạn 1 và 2 cuối năm.
Tiến độ tổng thể: 4/5 gói thầu chính đã khởi công, áp lực về đích 2027
Về tổng thể, Vành đai 2 TP.HCM dài 64 km đã hoàn thành khoảng 50 km, còn lại 14 km chưa hoàn thiện. Hiện thành phố tập trung vào hai đoạn tuyến còn dang dở: đoạn 1 dài khoảng 3,5 km từ cầu Phú Hữu đến đường Võ Nguyên Giáp và đoạn 2 dài khoảng 2,4 km từ đường Võ Nguyên Giáp đến đường Phạm Văn Đồng. Cả hai đoạn này đang được triển khai theo tiến độ phê duyệt với mục tiêu hoàn thành cuối năm 2027.
Ban Giao thông cho biết đến nay dự án đã khởi công 4/5 gói thầu xây lắp chính. Trong đó, hai gói thầu phần tuyến đã khởi công từ ngày 19/12/2025 và dự kiến hoàn thành trong quý 2/2027. Những đoạn đã có mặt bằng đang được tổ chức thi công, với mục tiêu hoàn tất thảm bê tông nhựa vào cuối năm 2026. Tuy nhiên, một số vị trí vẫn chưa bàn giao mặt bằng, khiến việc tổ chức thi công đồng bộ bị kéo giãn, buộc Ban Giao thông phải đặt mục tiêu hoàn tất giải phóng mặt bằng trong quý III/2026 đối với phần tuyến, đồng thời kiến nghị thành phố giao mặt bằng nút giao Phạm Văn Đồng và Bình Thái chậm nhất trong tháng 9 cùng năm.
Thách thức: mặt bằng, giá vật liệu và “cuộc chiến nhân lực” trên công trường
Trở ngại lớn nhất với Vành đai 2 lúc này không phải là thiếu tiền hay thiếu quyết tâm, mà là sự chậm trễ trong bồi thường, giải phóng mặt bằng ở một số vị trí. Dù đoạn từ Võ Nguyên Giáp đến Phạm Văn Đồng đi qua phường Tam Bình đã bàn giao toàn bộ mặt bằng với 269 hồ sơ thu hồi đất, nhiều đoạn khác vẫn chưa kịp giao cho nhà thầu, khiến 15 mũi thi công trên công trường phải “chắp vá” tiến độ, khó đạt được nhịp thi công liên tục.
Từ cuối tháng 3, giá một số loại vật liệu xây dựng tăng theo biến động giá nhiên liệu trong nước và quốc tế, tạo áp lực lớn cho chi phí và công tác cung ứng. Cùng lúc, nhiều dự án hạ tầng giao thông quy mô lớn trên cả nước khởi công khiến thị trường nhân lực kỹ thuật cạnh tranh gay gắt, dẫn đến thiếu hụt công nhân lành nghề. Dù vậy, hàng trăm công nhân vẫn đang làm việc 2–3 ca mỗi ngày trên Vành đai 2, với cơ chế báo cáo tiến độ hằng ngày và họp giao ban hằng tuần ngay tại công trường để xử lý kịp thời các vướng mắc kỹ thuật và mặt bằng. Đây là cách tiếp cận quyết liệt nhưng cần duy trì kỷ luật mới đủ sức “chạy nước rút” đến mốc 2027.
Tác động kỳ vọng và thông điệp chính sách từ Vành đai 2
Hai gói thầu hầm chui cầu vượt tại nút Phạm Văn Đồng không chỉ giải quyết xung đột giao thông trước mắt, mà còn gửi đi thông điệp rằng thành phố sẵn sàng chấp nhận bài toán kỹ thuật phức tạp để đổi lấy hiệu quả lâu dài. Khi hai đoạn 1 và 2 hoàn thành, áp lực giao thông hướng đông – bắc sẽ có thêm một tuyến phân lưu mạnh, tạo tiền đề tổ chức lại luồng xe trên mạng lưới hiện hữu. Việc bổ sung biểu tượng kiến trúc tại nút giao cho thấy Vành đai 2 không được nhìn như “đường vành đai ngoại vi”, mà như cấu phần hạ tầng giao thông gắn chặt với hình ảnh đô thị mới.
Từ góc độ chính sách, Vành đai 2 là phép thử cho khả năng điều phối giữa Ban Giao thông, chính quyền địa phương và các nhà thầu trong một dự án giao thông TP.HCM dài hạn. Nếu thành công với mục tiêu hoàn thành cuối năm 2027, đây sẽ là minh chứng rằng các dự án hạ tầng giao thông quy mô lớn vẫn có thể “về đích” đúng hẹn khi kỷ luật tiến độ gắn liền với xử lý mặt bằng, điều tiết vật liệu và nhân lực. Ngược lại, nếu mốc thời gian tiếp tục bị đẩy lùi, cái giá phải trả không chỉ là ùn tắc kéo dài mà còn là niềm tin dành cho các chương trình hạ tầng chiến lược tiếp theo.
