Trung tâm logistics An Giang: bước ngoặt cho thương mại biên giới
Trung tâm logistics An Giang tại khu vực cửa khẩu quốc tế Tịnh Biên là một tổ hợp hạ tầng trung chuyển, lưu trữ và cung ứng dịch vụ logistics quy mô 25,1 ha, được thiết kế để xử lý hàng hóa xuyên biên giới nhanh hơn, giảm chi phí vận chuyển và kết nối trực tiếp với mạng lưới cao tốc, từ đó biến hành lang biên giới thành cửa ngõ thương mại biên giới Việt-Campuchia mang tầm vùng.
Điểm đáng nói là tỉnh không xây thêm vài tuyến đường rồi dừng lại, mà đang lắp ghép một "bộ ba" hạ tầng: cao tốc, tuyến nối cửa khẩu và trung tâm logistics biên giới. Ngày 21/9, Chủ tịch UBND tỉnh Hồ Văn Mừng trực tiếp dẫn đoàn công tác khảo sát dự án Trung tâm logistics cửa khẩu quốc tế Tịnh Biên và tuyến nối từ cao tốc Châu Đốc - Cần Thơ - Sóc Trăng đến các cửa khẩu Tịnh Biên, Khánh Bình. Đây là tín hiệu cho thấy An Giang muốn chủ động vươn lên thành điểm trung chuyển mới, chứ không chấp nhận mãi là “vùng trũng” hạ tầng.
Trung tâm logistics cửa khẩu quốc tế Tịnh Biên với diện tích khoảng 25,1 ha được định hướng là điểm trung chuyển, lưu trữ, cung ứng dịch vụ logistics, hỗ trợ hoạt động xuất nhập khẩu qua biên giới. Câu chuyện không còn là "có cửa khẩu thì có thương mại" mà là "có hạ tầng logistics thì mới có sức cạnh tranh".
Cửa khẩu Tịnh Biên – Khánh Bình: từ điểm qua lại thành trục kinh tế
Nếu trung tâm logistics là “trái tim”, thì tuyến kết nối cao tốc Châu Đốc - Cần Thơ - Sóc Trăng với cửa khẩu Tịnh Biên và Khánh Bình chính là “mạch máu” của hạ tầng giao thông biên giới. Theo phương án nghiên cứu, tuyến này dài khoảng 58km, trong đó đoạn 1 và 2 dài 26,8km, đoạn 3 là mở rộng tuyến ĐT.957 dài 31,3km; được thiết kế theo tiêu chuẩn đường cấp II đồng bằng, quy mô từ 2 đến 4 làn xe và đầu tư phân kỳ.
Đây không chỉ là con số về chiều dài hay tổng vốn dự kiến khoảng 12.837 tỷ đồng, mà là tuyên bố rằng An Giang muốn biến các cửa khẩu Tịnh Biên, Khánh Bình từ những điểm qua lại nhỏ lẻ thành trục kinh tế mới. Tỉnh đặt mục tiêu hoàn thành thủ tục trước ngày 15/10/2026 và ngay trong tháng 10/2026 sẽ có quyết định triển khai các bước tiếp theo. Khi đó, cụm cửa khẩu Tịnh Biên Khánh Bình sẽ có ưu thế khác biệt: hàng hóa từ sâu trong Đồng bằng sông Cửu Long có thể lên cao tốc, vào thẳng trung tâm logistics rồi vượt biên chỉ trong một hành trình liền mạch.
Song song, cặp cửa khẩu quốc tế đường bộ Khánh Bình - Chrey Thom chuẩn bị khai trương, với lễ công bố tổ chức ngày 3/10/2026 ở phía Tây Trạm kiểm soát Khánh Bình. Khi cả hạ tầng đường bộ và thủ tục cửa khẩu cùng được nâng cấp, An Giang không chỉ rút ngắn thời gian thông quan mà còn gia tăng sức hút trong chuỗi thương mại biên giới Việt-Campuchia.
An Phú, Tân Châu: vùng biên trở thành nền của trung tâm logistics
Không có vùng biên mạnh về sản xuất thì mọi trung tâm logistics biên mậu đều rỗng ruột. Xã An Phú là ví dụ điển hình cho "hậu phương" của trung tâm logistics An Giang: diện tích hơn 34,19 km², dân số trên 51.000 người, vừa là địa bàn dân cư, thương mại – dịch vụ, vừa kết nối trực tiếp tuyến biên giới và cửa khẩu Vĩnh Hội Đông.
Lợi thế của An Phú nằm ở sự đan xen giữa nông nghiệp, thủy sản, thương mại – dịch vụ và kinh tế cửa khẩu, tạo dư địa mở rộng không gian phát triển. Năm 2025, tổng giá trị sản phẩm tăng 9,2%, thu nhập bình quân đạt 65,5 triệu đồng/người/năm; 6 tháng đầu 2026, tổng giá trị sản phẩm ước tăng 10,99% và vốn đầu tư toàn xã hội đạt 396 tỷ đồng. Những con số này cho thấy khi thương mại biên giới Việt-Campuchia được tiếp thêm hạ tầng, vùng sản xuất sẽ có động lực rõ rệt.
Theo định hướng, hành lang kinh tế biên giới Tịnh Biên – Châu Đốc – An Phú – Tân Châu là không gian quan trọng để phát triển kinh tế biên mậu và giao thương với Campuchia. Nếu sản xuất nông nghiệp là nền tảng thì cửa khẩu là lợi thế khác biệt của An Phú; hàng hóa nông sản, thủy sản địa phương chỉ thực sự vươn xa khi có kho bãi, vận chuyển, chế biến, phân phối gắn với trung tâm logistics. Chính chuỗi này sẽ quyết định An Giang có trở thành cửa ngõ đáng tin cậy trong mạng lưới kinh tế cửa khẩu khu vực hay không.
Từ mong muốn của người dân đến chiến lược hạ tầng biên mậu
Sự thay đổi hiện nay không chỉ đến từ quyết định đầu tư của tỉnh, mà bắt nguồn từ nhu cầu rất cụ thể của người dân và doanh nghiệp vùng biên. Tại các cuộc tiếp xúc cử tri giữa năm 2026, người dân đề nghị tăng cường kết nối hạ tầng Việt Nam - Campuchia qua cửa khẩu Vĩnh Hội Đông, đồng thời đầu tư giao thông, thoát nước và hỗ trợ sản xuất. Mục tiêu là rõ ràng: giảm chi phí logistics, nâng hiệu quả kinh tế cửa khẩu và mở rộng đầu ra cho nông sản, thủy sản địa phương.
Tỉnh An Giang cũng nêu rõ quan điểm: nghiên cứu các tuyến kết nối không phải để thêm vài cây cầu, con đường, mà phải khai thác hiệu quả không gian phát triển hai bên tuyến, gắn với công nghiệp, thương mại, dịch vụ, logistics và các điểm dừng nghỉ. Qua đó, tận dụng lợi thế tuyến cao tốc và hình thành các trục phát triển kinh tế mới. Khi hạ tầng giao thông biên giới được tăng tốc, những vùng như An Phú có thể thực sự đóng vai trò trung tâm trung chuyển hàng hóa và cung ứng dịch vụ cho khu vực biên giới.
Quy hoạch chung đô thị mới An Phú đến năm 2050 với cấu trúc “1 tâm – 2 trục – 4 vùng” đặt mục tiêu xây dựng địa phương này thành trung tâm kinh tế biên mậu, dịch vụ logistics và thương mại xuyên biên giới. Khi tầm nhìn quy hoạch gặp đúng thời điểm bứt phá hạ tầng, cán cân lợi ích bắt đầu nghiêng về vùng biên: không chỉ hàng hóa rẻ hơn, nhanh hơn, mà cơ hội việc làm, dịch vụ mới cũng sẽ bám theo những tuyến đường vừa mở.
Thách thức cạnh tranh và điều kiện để An Giang trở thành cửa ngõ khu vực
Dù bức tranh hạ tầng mới rất giàu kỳ vọng, An Giang vẫn phải đối mặt với áp lực cạnh tranh từ các hành lang biên giới khác. Cửa khẩu Tịnh Biên Khánh Bình muốn trở thành điểm đến ưu tiên trong thương mại biên giới Việt-Campuchia thì dịch vụ phải nhanh, chi phí logistics phải thấp và chuỗi thủ tục phải tiện lợi. Chỉ riêng đường sá, kho bãi là chưa đủ, nếu không gắn với chuyển đổi số, thương mại điện tử và chuẩn hóa chất lượng hàng hóa.
An Phú đang cho thấy cách tiếp cận đúng: vừa phát triển kinh tế cửa khẩu, vừa nâng giá trị sản phẩm địa phương qua chương trình OCOP và công nghệ số. Mô hình làng thương mại điện tử, hội chợ trực tuyến, triển lãm thực tế ảo OCOP giúp hàng hóa như mắm cá linh, mắm cá linh xay, mắm cá chốt đạt chuẩn 3 sao tiếp cận thị trường rộng hơn. Khi hạ tầng cứng (đường, cảng, trung tâm logistics) đi cùng hạ tầng mềm (thể chế, số hóa, thương hiệu), An Giang có cơ sở để bước lên nấc cao hơn trong mạng lưới kinh tế cửa khẩu Đông Nam Á mà không bị phụ thuộc vào lợi thế địa lý thuần túy.
Điểm mấu chốt của giai đoạn tới là tốc độ thực thi. Tỉnh đã đặt mốc thời gian cụ thể cho thủ tục dự án tuyến kết nối và lịch khai trương cặp cửa khẩu Khánh Bình - Chrey Thom. Nếu các cam kết này được giữ vững, trung tâm logistics 25,1 ha không chỉ là một dự án hạ tầng nữa, mà sẽ là phép thử xem An Giang có đủ quyết tâm để biến lợi thế biên giới thành sức cạnh tranh bền vững hay không.
