Học nghề cần nối lớp học với nơi làm việc
Đào tạo gắn doanh nghiệp là cách tổ chức học tập trong đó cơ sở đào tạo và nơi sử dụng lao động cùng kết nối kiến thức nền tảng với thực hành, để người học rèn kỹ năng trong bối cảnh nghề nghiệp thật. Đây không nên là vài chuyến tham quan mang tính hình thức; giá trị của mô hình nằm ở việc doanh nghiệp góp tiếng nói vào nội dung học và người học được thử sức trước khi tốt nghiệp. Ngày 25-10 tại Hà Nội, Trường Đại học Thương mại khai giảng khóa thứ 6 chương trình EMBA với 74 học viên, trong đó có người của Petrolimex. Sự kiện cho thấy hợp tác doanh nghiệp có thể phục vụ cả đào tạo quản lý lẫn đào tạo nghề: kiến thức học thuật được soi chiếu bằng bài toán công việc, còn trải nghiệm thực tế được hệ thống hóa thành năng lực. Khi thị trường đổi nhanh, hai bên cùng thiết kế việc học có cơ hội tạo đầu ra thiết thực hơn.
Cần Thơ đặt trọng tâm vào kỹ năng có thể sử dụng
Trường Cao đẳng Công Thương Việt Nam cơ sở Cần Thơ đang đẩy mạnh chương trình theo nhu cầu thị trường lao động, trong bối cảnh nhà tuyển dụng đòi hỏi chuyên môn, kỹ năng thực hành và khả năng thích ứng với công nghệ. Trường đào tạo 55 ngành trình độ cao đẳng và 43 chương trình nghề; tại Cần Thơ, các lĩnh vực như công nghệ ô tô, điện công nghiệp, kỹ thuật điện – điện tử cùng một số ngành sức khỏe được ưu tiên theo chương trình và điều kiện cho phép. Quy mô sau hơn một năm hoạt động đã vượt 1.000 người học, khiến yêu cầu bảo đảm chất lượng càng đáng chú ý. Mở rộng ngành học sẽ không đủ nếu thiết bị, giảng viên và cách dạy không theo kịp. Đầu tư thực hành và ứng dụng công nghệ số là hướng đi hợp lý, nhưng cần được đánh giá bằng năng lực người học khi bước vào môi trường làm việc, chứ không chỉ bằng số lượng chương trình.
Doanh nghiệp cần tham gia vào quá trình đào tạo
Vai trò của hợp tác doanh nghiệp không dừng ở việc nhận sinh viên thực tập. Các chuyến đi thực tế, giờ thực hành và kỳ thực tập giúp người học vận dụng kiến thức chuyên môn, nâng tay nghề, rèn tác phong và phối hợp nhóm; phản hồi từ nơi tuyển dụng cũng tạo căn cứ để nhà trường cập nhật nội dung. Nếu doanh nghiệp chỉ tiếp nhận người học vào cuối khóa, khoảng cách giữa giáo trình và công việc có thể đã hình thành từ trước. Vì vậy, phối hợp cần diễn ra đều đặn: cơ sở đào tạo nắm chắc nền tảng và phương pháp sư phạm, còn doanh nghiệp chia sẻ quy trình, tiêu chuẩn nghề và những thay đổi trong công việc. Trường có kế hoạch mở rộng cơ hội thực tập hưởng chế độ hỗ trợ tùy chính sách và vị trí, đồng thời tăng kết nối việc làm sau tốt nghiệp. Làm đúng cách, hợp tác doanh nghiệp giúp đào tạo nhân lực sát hơn với yêu cầu tuyển dụng, thay vì chỉ bổ sung thêm một hoạt động ngoại khóa.
Thước đo là chất lượng đầu ra, không chỉ quy mô
Hợp tác trong đào tạo cũng cần được nhìn như khoản đầu tư dài hạn vào nguồn nhân lực. Tại EMBA, lãnh đạo Petrolimex nêu chuyển dịch năng lượng, chuyển đổi số và yêu cầu phát triển bền vững đang đặt ra nhiệm vụ mới cho doanh nghiệp; tập đoàn ký thỏa thuận với Trường Đại học Thương mại về gắn đào tạo với nhu cầu nhân lực, nối nghiên cứu với vấn đề thực tiễn và tăng trao đổi tri thức. Cách làm này gợi ra điều các trường nghề có thể áp dụng: doanh nghiệp cần góp phần xác định năng lực cần có, còn trường phải chuyển yêu cầu ấy thành chương trình học có nền tảng vững và thời lượng thực hành phù hợp. Năm học 2026–2027, thách thức của cơ sở Cần Thơ không chỉ là duy trì người học mà còn bảo đảm chất lượng đáp ứng thực tế. Trường cũng trao 160 máy tính xách tay cho 160 người nhập học sớm, hỗ trợ tiếp cận tài liệu và học liệu số. Kết luận nên rõ: quy mô là điều kiện, còn kỹ năng làm được việc mới là kết quả.
