Rà soát để biến cam kết tăng tốc thành trách nhiệm cụ thể
Rà soát dự án T&T Quảng Trị là việc chính quyền và nhà đầu tư đối chiếu tiến độ, vướng mắc, trách nhiệm xử lý và lộ trình của từng công trình, thay vì chỉ ghi nhận cam kết chung. Ngày 19/10, UBND tỉnh Quảng Trị làm việc với T&T Group để đánh giá tình hình triển khai các dự án và bàn cách tháo gỡ khó khăn. Tỉnh giao Sở Tài chính làm đầu mối, phối hợp với các sở, ngành và địa phương rà từng dự án; kết quả phải chỉ rõ việc gì còn vướng, cơ quan nào giải quyết và phương án xử lý ra sao. Đây là hướng đi cần thiết: “đẩy nhanh” chỉ có ý nghĩa khi gắn với người chịu trách nhiệm và thời hạn cụ thể. Chủ tịch UBND tỉnh cũng yêu cầu các cơ quan xác định thời hạn xử lý từng công việc, không để thủ tục chậm làm ảnh hưởng tiến độ.
Phạm vi rà soát không chỉ là sân bay Quảng Trị. Danh mục T&T Group đang triển khai gồm dự án điện khí LNG Hải Lăng, Khu dịch vụ – du lịch Gio Hải và khu đô thị phức hợp du lịch, nghỉ dưỡng, sân golf Cam Lộ; doanh nghiệp còn đề xuất nghiên cứu các dự án năng lượng, đô thị và tổ hợp gắn với sân bay. Vì vậy, đánh giá khả năng thực hiện cần phân biệt dự án đã thi công với đề xuất còn ở bước nghiên cứu, tránh để danh sách ý tưởng tạo cảm giác mọi công trình đều sắp triển khai.
Sân bay đã vượt 80%, nhưng phần việc quyết định vẫn còn
Theo báo cáo của T&T Group, đến giữa tháng 10/2026, Cảng hàng không Quảng Trị hoàn thành trên 80% khối lượng thi công; sân đỗ máy bay, đường cất hạ cánh và đường lăn cơ bản hoàn thiện. Tỷ lệ này là tín hiệu tiến triển đáng kể, nhưng chưa đồng nghĩa sân bay sẵn sàng khai thác. Để giữ mục tiêu vận hành thương mại từ tháng 3/2027, các việc còn lại gồm bàn giao mặt bằng, đấu nối hạ tầng kỹ thuật, cấp điện ổn định, chuẩn bị lắp đặt thiết bị hàng không, hoàn thiện hồ sơ pháp lý và điều kiện nghiệm thu, cấp phép. Đây là những đầu việc phụ thuộc phối hợp giữa nhà đầu tư và cơ quan chức năng; nếu không công khai trạng thái và thời hạn từng việc, con số hoàn thành tổng thể khó cho thấy rủi ro thực tế.
Tỉnh giao Sở Xây dựng rà soát, thống nhất tiến độ sân bay và làm rõ trách nhiệm các bên. Đồng thời, Quảng Trị ủng hộ về chủ trương đề xuất nâng cấp cảng hàng không từ cấp 4C lên 4E, nhưng việc này còn phải bảo đảm phù hợp quy hoạch, yêu cầu kỹ thuật, thủ tục và điều kiện khai thác theo quy định. Thỏa thuận hợp tác giữa tỉnh, T&T Group và ACV giai đoạn 2026–2030 hướng tới kết nối hàng không, du lịch, thương mại và chuyển đổi số; hợp tác vận hành với ACV tập trung vào quản lý cảng, dịch vụ mặt đất, đào tạo nhân lực và hỗ trợ khai thác giai đoạn 2027–2032. Với người dân và doanh nghiệp, giá trị của sân bay sẽ phụ thuộc cả việc mở đường bay, kết nối vận tải và khả năng đưa dịch vụ vào hoạt động, chứ không chỉ ngày hoàn thành xây dựng.
Các dự án khác vướng đất đai, quy hoạch và đầu ra
Bức tranh tiến độ dự án không đồng đều. Khu dịch vụ – du lịch Gio Hải tại xã Cửa Việt có hạ tầng kỹ thuật đạt khoảng 90%, các hạng mục shophouse và biệt thự nghỉ dưỡng cơ bản xong phần kết cấu thô; kế hoạch là hoàn thiện, đưa toàn bộ dự án vào hoạt động trong quý IV/2027. Tuy nhiên, quy hoạch chi tiết, mục đích sử dụng đất, xác định giá đất và tiền thuê đất vẫn ảnh hưởng đến thủ tục và các hạng mục còn lại. Với điện khí LNG Hải Lăng, vướng mắc hợp đồng mua bán điện ảnh hưởng khả năng thu xếp vốn, trong khi giải phóng mặt bằng, chuyển mục đích sử dụng rừng và một số thủ tục chưa hoàn tất. Nhà đầu tư kiến nghị xem xét điều chỉnh thời điểm vận hành sang đầu giai đoạn 2031–2035, phấn đấu đưa hai tổ máy vào vận hành năm 2031. Những mốc này cần được đặt cạnh điều kiện thực tế, không nên xem như lịch chắc chắn khi các nút thắt còn tồn tại.
T&T Group cũng nghiên cứu tổ hợp công nghiệp hàng không, trung tâm thương mại tự do, đô thị khoa học đổi mới sáng tạo và đô thị sân bay với quy mô đề xuất khoảng 11.577 ha. Quy mô lớn khiến việc làm rõ quy hoạch, trình tự lựa chọn dự án, đất đai và khả năng kết nối hạ tầng càng quan trọng; đề xuất nghiên cứu không đồng nghĩa dự án đã được phê duyệt hay có thể triển khai ngay. Tương tự, các đề xuất về điện gió, điện mặt trời, Nhà máy nhiệt điện Quảng Trị 3 và khu đô thị phía Đông TP. Đông Hà (cũ) cần được tách bạch khỏi những dự án đang thi công. Công khai trạng thái pháp lý và điều kiện đầu tư của từng đề xuất sẽ giúp người dân đánh giá đâu là kế hoạch, đâu là cam kết thực hiện.
Cần công khai bảng tiến độ và đầu mối xử lý
Bước tiếp theo nên là một bảng theo dõi từng dự án, nêu rõ mốc tiến độ, vướng mắc, cơ quan chủ trì, đơn vị phối hợp, thời hạn xử lý và việc nào thuộc thẩm quyền tỉnh hay cần kiến nghị Trung ương. Đây chính là nội dung cốt lõi trong chỉ đạo rà soát của UBND tỉnh, nhằm tránh chậm trễ vì thiếu phối hợp hoặc không rõ trách nhiệm. Với sân bay, cần cập nhật riêng tiến độ bàn giao mặt bằng, đấu nối kỹ thuật, cấp điện, lắp thiết bị, nghiệm thu và cấp phép; với Gio Hải và LNG Hải Lăng, cần nêu tình trạng xử lý các thủ tục đất đai, quy hoạch và hợp đồng mua bán điện.
Quảng Trị và T&T Group đã thống nhất tinh thần phối hợp để tháo gỡ khó khăn, tăng tốc các dự án trọng điểm. Nhưng thước đo thuyết phục không phải số lượng dự án được nêu hay lời hứa chung, mà là tiến độ có thể kiểm chứng và trách nhiệm được gọi tên. Nếu các cơ quan công khai lịch xử lý, cập nhật những mốc đạt hoặc trễ và giải thích nguyên nhân, người dân sẽ có cơ sở đánh giá khả năng hiện thực hóa kế hoạch. Nếu không, mục tiêu tháng 3/2027 của sân bay hay quý IV/2027 của Gio Hải vẫn chỉ là mốc dự kiến. Rà soát chỉ có ích khi dẫn đến quyết định và việc làm đúng hạn.
