TP.HCM bước vào giai đoạn “bùng nổ” cầu mới trên sông Sài Gòn
Làn sóng đầu tư các cầu TP.HCM bắc qua sông Sài Gòn và Soài Rạp đang bước vào giai đoạn tăng tốc, với loạt dự án từ cầu đi bộ, cầu dây văng đến cầu trên Ring Road 3 cùng lúc về đích, hứa hẹn tái định hình hạ tầng giao thông và kết nối đô thị toàn thành phố trong vài năm tới. Những gì đang diễn ra không chỉ là thêm vài cây cầu, mà là bước ngoặt chiến lược: TP.HCM chuyển từ “vá víu” nút thắt sang chủ động mở các trục kết nối mới. Cầu đi bộ qua sông Sài Gòn đã hoàn thành khoảng 90% khối lượng thi công, chuẩn bị hợp long trong tháng 10, với tổng chiều dài khoảng 720m và tổng mức đầu tư gần 1.000 tỷ đồng. Cùng lúc, cầu Bình Gởi trên Ring Road 3 cơ bản hoàn thành, còn cầu Cần Giờ – cầu dây văng lớn nhất thành phố – đang được thúc đẩy phê duyệt với tổng mức đầu tư sơ bộ khoảng 13.201 tỷ đồng.
Cầu đi bộ qua sông Sài Gòn: Từ biểu tượng cảnh quan đến “trục mềm” kết nối đô thị
Nếu chỉ nhìn cầu đi bộ qua sông Sài Gòn như một công trình cảnh quan, chúng ta đã đánh giá thấp vai trò của nó trong bức tranh kết nối đô thị. Công trình dài khoảng 720m, khởi công cuối tháng 3/2025 với tổng mức đầu tư gần 1.000 tỷ đồng, hiện đã hoàn thành 90% khối lượng và dự kiến hợp long ngay trong tháng 10. Tổ hợp kết cấu vòm chính và hệ khung đỡ nặng 3.400 tấn đã được thử tải thành công tại nhà máy, cho thấy nền tảng kỹ thuật đủ vững để biến cây cầu này thành điểm nhấn an toàn và bền vững. Quan trọng hơn, cầu đi bộ sẽ tạo một “trục mềm” kết nối không gian công cộng hai bên bờ sông, khuyến khích người dân đi bộ, đạp xe, giảm phụ thuộc vào phương tiện cơ giới. Về dài hạn, đây là cách TP.HCM bổ sung tầng kết nối thân thiện với người đi bộ vào mạng lưới hạ tầng giao thông vốn bị ô tô, xe máy chi phối.
Cầu Cần Giờ: Cú nhảy vọt thay thế phà, mở cửa ngõ hướng biển
Khác với cầu đi bộ mang tính biểu tượng, cầu Cần Giờ là dự án mang tính “giải bài toán” căn bản cho một huyện biển bị cô lập bởi phà nhiều năm. Văn phòng Thành ủy đã yêu cầu các cơ quan khẩn trương hoàn tất hồ sơ, thủ tục dự án, trình UBND trước ngày 15/10 và phấn đấu phê duyệt trước ngày 20/10. Công trình đã được động thổ ngày 15/1/2026, được nghiên cứu với tổng chiều dài khoảng 7,3km, trong đó cầu chính gần 3km, đường dẫn hơn 3,3km, quy mô 6 làn xe, tốc độ thiết kế 80km/h, tổng mức đầu tư sơ bộ khoảng 13.201 tỷ đồng. Hiện kết nối giữa Cần Giờ và nội đô vẫn phụ thuộc vào phà Bình Khánh, thường xuyên quá tải dịp cao điểm, trở thành điểm nghẽn kéo dài. Khi cầu Cần Giờ hoàn thành, thời gian di chuyển từ trung tâm TP.HCM đến Cần Giờ dự kiến rút còn khoảng 40–50 phút, thay thế hoàn toàn phà Bình Khánh và mở ra trục kết nối đường bộ trực tiếp, thuận lợi hơn với khu vực trung tâm thành phố. Đây không chỉ là một cầu dây văng lớn nhất thành phố, mà là bước đi chiến lược trong định hướng mở rộng không gian phát triển về phía biển và hoàn thiện hạ tầng giao thông khu vực phía Nam.
Cầu Bình Gởi trên Ring Road 3: “Cửa thoát nạn” cho phía Bắc thành phố
Ở phía Bắc, cầu Bình Gởi trên Ring Road 3 đang âm thầm tạo ra một trật tự giao thông mới. Thuộc gói thầu XL4 của dự án thành phần 5, đường Vành đai 3 TP.HCM, cầu bắc qua sông Sài Gòn, kết nối phường Thuận An với xã Bình Mỹ. Công trình dài khoảng 1km, mặt cắt gần 20m, gồm 4 làn xe, thiết kế theo tiêu chuẩn đường cao tốc với tốc độ khai thác 100km/h, tổng mức đầu tư gần 600 tỷ đồng. Cầu đã hợp long từ tháng 6/2025, phần mặt cầu chính hoàn thành thảm bê tông nhựa từ cuối quý I và đầu quý II/2026; hiện hệ thống chiếu sáng, biển báo, vạch kẻ đường, đường dẫn và đường gom hai bên đang được hoàn thiện, sẵn sàng thông xe kỹ thuật trong quý II/2026. Đây là một trong những công trình có tiến độ nhanh nhất trên tuyến Ring Road 3 qua khu vực Bình Dương cũ. Khi đi vào khai thác, cầu Bình Gởi sẽ giúp người dân phía Bắc TP.HCM (Bình Dương trước đây) đến trung tâm gần hơn, giảm áp lực cho Quốc lộ 13, đồng thời góp phần hoàn thiện tuyến Vành đai 3, tăng cường kết nối giữa Thuận An và Bình Mỹ và tạo thêm hướng lưu thông qua sông Sài Gòn.
Từ ba cây cầu đến chiến lược kết nối đôi bờ sông Sài Gòn
Nhìn riêng lẻ, mỗi cây cầu chỉ giải quyết một bài toán cục bộ: cầu đi bộ tạo không gian công cộng mới, cầu Cần Giờ phá thế phụ thuộc phà, cầu Bình Gởi gỡ nút thắt phía Bắc. Nhưng đặt trong tổng thể, chúng cho thấy TP.HCM đang chuyển sang tư duy hạ tầng giao thông theo mạng lưới: Ring Road 3 với chiều dài 76,34km đi qua TP.HCM, Đồng Nai, Tây Ninh, trong đó cầu Bình Gởi là một mắt xích quan trọng; trục hướng biển với cầu Cần Giờ; và lớp kết nối mềm ven sông với cầu đi bộ. Những công trình này đồng thời góp phần hoàn thiện hạ tầng giao thông và tăng cường kết nối giữa các khu vực hai bên sông Sài Gòn. Câu hỏi tiếp theo không còn là “có xây cầu hay không”, mà là thành phố sẽ quản lý quỹ đất, phát triển đô thị hai bên đầu cầu ra sao để không lặp lại mô hình dồn nén giao thông như các trục cũ. Nếu đi kèm quy hoạch thông minh, loạt cầu TP.HCM đang xây dựng hôm nay có thể trở thành nền tảng cho một cấu trúc kết nối đô thị cân bằng hơn, thay vì chỉ là những “ống dẫn xe” mới.
