Thái Nguyên bước vào “vòng tăng tốc” với hai dự án gần 3.000 tỷ đồng
Khởi công đồng thời Khu công nghiệp Thượng Đình và Khu dân cư số 1 xã Kha Sơn với tổng vốn đầu tư hơn 2.923 tỷ đồng là bước đi cho thấy Thái Nguyên đang chủ động gia tăng quỹ đất công nghiệp và đô thị, cải thiện hạ tầng công nghiệp, nhằm nâng sức cạnh tranh trong nhóm các tỉnh công nghiệp hàng đầu miền Bắc. Đây không chỉ là thêm một khu công nghiệp Thái Nguyên hay một dự án khu dân cư mới, mà là thông điệp phát triển: công nghiệp phải đi cùng đô thị và dịch vụ. Hai dự án được khởi công ngày 19/8, đúng dịp kỷ niệm Cách mạng Tháng Tám và Quốc khánh 2/9, cho thấy địa phương muốn biến các sự kiện chính trị thành điểm nhấn phát triển kinh tế. Theo Ủy ban nhân dân tỉnh, việc lựa chọn thời điểm này nhằm quảng bá hình ảnh, tạo khí thế thi đua và đẩy nhanh tiến độ các công trình trọng điểm, qua đó thu hút thêm nhà đầu tư vào hạ tầng khu công nghiệp và khu đô thị.
Khu công nghiệp Thượng Đình: thêm quỹ đất, nhưng đã đủ sức hút nhà đầu tư?
Khu công nghiệp Thượng Đình quy mô 128,18 ha, vốn đầu tư khoảng 2.486 tỷ đồng, do một doanh nghiệp chuyên phát triển khu công nghiệp tại Thái Nguyên làm chủ đầu tư. Việc bổ sung quỹ đất công nghiệp được kỳ vọng sẽ hoàn thiện hệ thống hạ tầng kỹ thuật và tạo dư địa thu hút các dự án sản xuất, chế tạo, điện – điện tử, cơ khí, linh kiện ô tô – xe máy và logistics. Một câu nói có thể trích dẫn là: “Dự án được kỳ vọng bổ sung quỹ đất công nghiệp, hoàn thiện hệ thống hạ tầng kỹ thuật, tạo thêm dư địa thu hút các dự án đầu tư vào địa phương”. Điểm mạnh của Thượng Đình là vị trí kết nối trực tiếp với cao tốc Hà Nội – Thái Nguyên và Quốc lộ 37, tạo mối liên hệ nhanh với Hà Nội, sân bay Nội Bài, cảng Hải Phòng và các trung tâm logistics trong vùng. Đây là lợi thế không phải khu công nghiệp Thái Nguyên nào cũng có. Tuy vậy, sức cạnh tranh thực sự sẽ phụ thuộc vào tốc độ hoàn thiện hạ tầng công nghiệp – từ cấp điện công suất 35MVA, nước 4.500m³/ngày đêm đến hệ thống xử lý nước thải 3.000m³/ngày đêm – và chất lượng dịch vụ hỗ trợ nhà đầu tư.
Khu dân cư Homie Parkia: 2.500 dân cho một hệ sinh thái công nghiệp – đô thị
Khác với nhiều địa phương chỉ chăm chăm mở rộng khu công nghiệp, Thái Nguyên chủ động khởi công song song Dự án Khu dân cư số 1 (Homie Parkia) tại xã Kha Sơn – quy mô hơn 21,22 ha, vốn đầu tư 437,299 tỷ đồng, do TNG Land làm chủ đầu tư. Đây là phần còn thiếu của bức tranh hạ tầng công nghiệp: chỗ ở, dịch vụ và tiện ích cho người lao động. Dự án được quy hoạch với khoảng 36% diện tích đất ở, hơn 21% cho cây xanh, mặt nước, cùng hệ thống hạ tầng kỹ thuật và công trình công cộng, phục vụ dân số khoảng 2.500 người trong giai đoạn triển khai từ quý 3/2026 đến quý 2/2029. Vị trí nằm gần cụm công nghiệp Lương Phú – Tân Đức và nhà máy may TNG Phú Bình, lại nằm trên trục kết nối với đường Vành đai 5 vùng Thủ đô Hà Nội, cho phép khu dân cư trở thành nơi ở tự nhiên của lực lượng lao động công nghiệp. Nếu được triển khai đồng bộ, đây sẽ là mô hình kết hợp khu công nghiệp – dự án khu dân cư khá “gọn” cho phát triển hạ tầng miền Bắc.
Cuộc đua hạ tầng: từ Thượng Đình đến Yên Bình 2
Hai dự án mới không đứng một mình, mà nằm trong chiến lược lớn đưa Thái Nguyên trở thành trung tâm công nghiệp hiện đại của vùng Trung du và miền núi phía Bắc, với phát triển hài hòa công nghiệp – đô thị – dịch vụ. Song hành với Thượng Đình, tỉnh đang dồn lực cho Khu công nghiệp Yên Bình 2 hơn 299 ha, vốn đăng ký 3.650 tỷ đồng, nơi nhiều nhà đầu tư điện tử và công nghiệp hỗ trợ đã đăng ký, đàm phán thuê khoảng 150 ha đất. Chủ tịch UBND tỉnh đã yêu cầu hoàn thành thống kê, kiểm đếm toàn bộ tài sản trên đất dự án chậm nhất ngày 30/8, coi giải phóng mặt bằng là nhiệm vụ quyết định tiến độ và hiệu quả dự án. Ban quản lý khu công nghiệp được giao làm việc cụ thể với nhà đầu tư để khởi công ngay khi có mặt bằng. Thái độ “chạy đua với thời gian” này cho thấy động lực phát triển toàn tỉnh, nhưng cũng phơi bày điểm yếu: nếu tái định cư, bồi thường và thủ tục giao đất không được giải quyết dứt điểm, lợi thế hạ tầng giao thông kết nối sẽ bị triệt tiêu bởi chậm trễ trên mặt đất.
Liệu Thái Nguyên đã đủ sức cạnh tranh với các tỉnh công nghiệp hàng đầu?
Nhìn tổng thể, Thái Nguyên đang đi đúng hướng: mở rộng khu công nghiệp Thượng Đình, cải thiện hạ tầng công nghiệp, đồng thời phát triển dự án khu dân cư Homie Parkia để đảm bảo không gian sống cho người lao động. Cách tiếp cận gắn khu công nghiệp với khu dân cư giúp tỉnh tránh mô hình “công nghiệp không người ở” – nhà máy hiện đại nhưng thiếu đô thị, dịch vụ. Tuy nhiên, để đủ sức cạnh tranh với các cực công nghiệp mạnh trong vùng, Thái Nguyên cần biến quyết tâm chính trị thành kết quả cụ thể: mặt bằng được giao đúng hẹn, khu tái định cư hoàn thiện, thủ tục thông suốt như chỉ đạo tại Yên Bình 2. Nếu tốc độ triển khai thực tế bám sát các mốc đã đặt ra, cộng với lợi thế kết nối cao tốc, Quốc lộ 37 và Vành đai 5, Thái Nguyên có cơ sở để trở thành điểm đến đáng chú ý trong bản đồ phát triển hạ tầng miền Bắc. Ngược lại, các dự án gần 3.000 tỷ đồng sẽ mới chỉ là tín hiệu, chưa phải bước ngoặt.
