MICE – phân khúc du lịch cao cấp được chọn làm “mũi nhọn” mới
Du lịch MICE Việt Nam là loại hình gắn kết hội họp, khen thưởng, hội nghị và hội nghị triển lãm trong cùng một hành trình, hướng tới nhóm du khách cao cấp sử dụng đồng thời nhiều dịch vụ lưu trú, hội trường, ăn uống, giải trí và tham quan, qua đó tạo ra giá trị kinh tế cao hơn hẳn so với các chuyến du lịch thuần túy nghỉ dưỡng thông thường. Điểm đáng chú ý là Việt Nam không tiếp cận MICE như một thị trường ngách, mà xác định đây là sản phẩm chiến lược để nâng tầm thương hiệu du lịch quốc gia. Tại Diễn đàn du lịch cấp cao "Du lịch MICE trong kỷ nguyên mới: Bền vững – kết nối – cơ hội" diễn ra ngày 27-8 tại TP.HCM, ngành du lịch đã chính thức tuyên bố mục tiêu phát triển MICE trở thành thương hiệu du lịch quốc gia. Động thái này cho thấy tư duy dịch chuyển từ cạnh tranh bằng giá sang cạnh tranh bằng chất lượng, sự khác biệt và năng lực sáng tạo.
Quy mô thị trường 6 tỉ USD: vì sao MICE được “ưu ái”?
Việc MICE được đưa lên vị trí mũi nhọn không phải là khẩu hiệu, mà dựa trên quy mô thị trường và mức chi tiêu của du khách. Báo cáo từ các tổ chức quốc tế cho thấy thị trường MICE Việt Nam đã tiệm cận mốc 6 tỉ USD, đóng góp đáng kể vào tổng thu hàng trăm nghìn tỉ đồng của toàn ngành du lịch. Ở cấp độ toàn cầu, MICE được dự báo hướng tới quy mô khoảng 2.400 tỉ USD vào năm 2031, biến đây trở thành “chiếc bánh” khổng lồ mà Việt Nam buộc phải giành lấy phần xứng đáng. Quan trọng hơn, du khách MICE là nhóm du khách cao cấp: họ thường sử dụng nhiều dịch vụ trong cùng một chuyến đi, từ vé máy bay, khách sạn, trung tâm hội nghị triển lãm, đến nhà hàng và trải nghiệm bản địa. Theo Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, khách MICE có mức chi tiêu cao gấp 3–6 lần khách du lịch thông thường. Với cấu trúc chi tiêu như vậy, mỗi đoàn MICE mang lại giá trị gia tăng lớn cho hàng loạt ngành dịch vụ liên quan.
Bối cảnh phục hồi và FDI: MICE trở thành “trạm trung chuyển” kinh tế
Điều khiến chiến lược MICE lúc này có sức nặng là bối cảnh phục hồi kinh tế và dòng vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài. Theo đánh giá, Việt Nam hiện ghi nhận tốc độ phục hồi mạnh của thị trường khách quốc tế; đà tăng được duy trì, thể hiện sức hấp dẫn ngày càng lớn của điểm đến Việt Nam. Sự phục hồi này không chỉ đến từ nhu cầu nghỉ dưỡng, mà gắn chặt với tăng trưởng kinh tế và các dự án FDI đang mở rộng. Khi dự án FDI tăng lên, nhu cầu di chuyển của chuyên gia, nhà đầu tư, đối tác và nhân sự doanh nghiệp cũng tăng, kéo theo chi tiêu cho chuyến bay, lưu trú, ăn uống, hội họp và khảo sát thị trường. Nói cách khác, MICE là nơi du lịch gặp thương mại, đầu tư, công nghệ và đổi mới sáng tạo. Các trung tâm như TP.HCM, Hà Nội giữ vai trò cửa ngõ, trong khi Đà Nẵng, Phú Quốc, Nha Trang và các cực động lực mới đang dần tham gia mạng lưới khách công tác – hội nghị, khiến bản đồ du lịch MICE trở nên đa cực hơn.
Từ lợi thế riêng lẻ đến thương hiệu du lịch quốc gia và khu vực
Mục tiêu của cơ quan quản lý không dừng ở việc tăng số lượng sự kiện, mà là nâng tầm mỗi sự kiện MICE thành điểm nhấn thương hiệu. Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch khẳng định: “Mục tiêu của chúng tôi là phát triển MICE trở thành một thương hiệu quốc gia của du lịch Việt Nam, tăng cường hợp tác chiến lược với các tổ chức uy tín thế giới để chủ động đăng cai các hội nghị, diễn đàn kinh tế – xã hội lớn quốc tế”. MICE không chỉ tạo doanh thu mà còn định hình rõ nét thương hiệu điểm đến trên bản đồ hội nghị triển lãm toàn cầu. Ở góc độ địa phương, TP.HCM được quy hoạch theo mô hình siêu đô thị đa cực, trong đó du lịch MICE được phân bổ giữa cực lõi trung tâm quốc tế, cực đổi mới sáng tạo phía Đông và cực biển – du lịch phía Nam, gắn với các điểm như Cần Giờ, Vũng Tàu, Hồ Tràm, Côn Đảo. Đồng thời, lãnh đạo Chính phủ nhấn mạnh Đông Nam Á và khu vực Mekong cần chuyển từ phát triển riêng lẻ sang cùng kiến tạo không gian MICE chung có sức cạnh tranh cao. Nếu làm được, thương hiệu du lịch quốc gia sẽ gắn liền với vị thế mắt xích quan trọng trong chuỗi MICE khu vực.
Cơ hội và việc phải làm của doanh nghiệp, điểm đến và du khách
Chiến lược đưa du lịch MICE Việt Nam thành thương hiệu du lịch quốc gia mở ra ba lớp cơ hội – nhưng cũng đặt ra yêu cầu thay đổi. Với doanh nghiệp tổ chức sự kiện và lữ hành, MICE là phân khúc cho phép thiết kế sản phẩm sâu, kết hợp hội nghị triển lãm, khen thưởng và nghỉ dưỡng cao cấp, thay vì những tour “mì ăn liền”. Với điểm đến, áp lực không nằm ở khâu xây thêm trung tâm hội nghị, mà ở việc xây dựng hệ sinh thái đủ sức phục vụ du khách cao cấp, từ hàng không, lưu trú, dịch vụ thương mại đến cộng đồng địa phương. Về phía cơ quan quản lý, nhiệm vụ sắp tới là hoàn thiện hành lang pháp lý, đơn giản hóa thủ tục xuất nhập cảnh và visa sự kiện, chuẩn hóa tiêu chuẩn “MICE xanh” phù hợp chuẩn quốc tế, đồng thời nghiên cứu cơ chế ưu đãi cho nhà tổ chức sự kiện quốc tế. Cuối cùng, du khách MICE – chính là chuyên gia, nhà đầu tư, lãnh đạo doanh nghiệp – cũng cần coi trải nghiệm điểm đến là một phần giá trị chuyến công tác, qua đó tạo sức ép lành mạnh để doanh nghiệp và địa phương nâng chất dịch vụ. Nếu ba bên cùng thay đổi, MICE sẽ không chỉ là một phân khúc cao cấp, mà trở thành “chữ ký” nhận diện của thương hiệu du lịch quốc gia.
