Cầu vượt biển Hòn Khoai: Biểu tượng mới của tham vọng vươn ra biển
Cầu vượt biển Hòn Khoai là công trình giao thông dài hơn 18km, nối đất liền Cà Mau với cảng và đảo Hòn Khoai, được thiết kế 4 làn xe với tốc độ 80km/h, đóng vai trò trục xương sống cho kết nối cao tốc, cảng biển và không gian phát triển kinh tế biển của vùng cực Nam Tổ quốc. Nhìn ở góc độ dự án hạ tầng Việt Nam, đây không chỉ là một cây cầu mới trên bản đồ giao thông, mà là phép thử cho khả năng tổ chức thi công trong điều kiện khắc nghiệt, cũng như cho quyết tâm đưa hạ tầng vươn ra biển. Khởi công ngày 19/8/2025, chỉ sau một năm, câu hỏi lớn không phải là cầu dài bao nhiêu, mà là tiến độ xây dựng cầu có đang đi kịp với kỳ vọng và tham vọng mà nó đại diện.
Một năm khởi công: Những con số biết nói trên công trường
Nếu muốn đánh giá tiến độ xây dựng cầu vượt biển Hòn Khoai một cách nghiêm túc, phải nhìn vào hai thứ: khối lượng đã hoàn thành và sức người đang được huy động. Trên công trường, Binh đoàn 12 đã triển khai hơn 1.000 cán bộ, chiến sĩ, công nhân cùng 220 phương tiện, thiết bị cơ giới – một mật độ nhân lực cho thấy dự án được đặt ở mức ưu tiên rất cao trong hệ thống dự án hạ tầng Việt Nam. Về khối lượng, đến nay đã khoan xong 263/2.408 cọc khoan nhồi trên cạn và 157/2.210 cọc khoan nhồi trên biển, đồng thời đổ bê tông 17/413 bệ trụ và thi công 7/413 thân trụ. Một lãnh đạo dự án cho biết giá trị thực hiện đã đạt hơn 1.300 tỷ đồng, phản ánh một năm thi công không hề chậm chạp. Những con số này cho thấy bộ khung móng của cây cầu đang dần lộ diện, dù đoạn đường phía trước vẫn còn rất dài.
Thách thức thi công: Biển động, đầm lầy và áp lực tiến độ
Cầu vượt biển Hòn Khoai không phải một dự án dễ dàng; nó là bài toán khó bậc nhất trong số các dự án hạ tầng Việt Nam hiện nay. Phần lớn chiều dài công trình nằm trên biển, trong khi khu vực đất liền lại là vùng đầm lầy, xa nguồn vật liệu, buộc nhà thầu phải tổ chức vận chuyển và thi công trong điều kiện mất cân đối về hậu cần. Mùa mưa bão ở cực Nam với gió mạnh, sóng lớn và tầm nhìn hạn chế làm việc trên biển trở nên rủi ro, kéo theo áp lực bảo đảm an toàn cho cả con người lẫn thiết bị. Cùng lúc, yêu cầu huy động nhân lực, máy móc trên phạm vi rộng khiến bài toán điều phối trở nên phức tạp. Thực tế này giải thích vì sao dù tiến độ được đánh giá là đáp ứng kế hoạch, từng bước tiến về phía hoàn thành đều phải trả giá bằng sự căng sức của lực lượng thi công, đặc biệt là các chiến sĩ Trường Sơn đang "bám biển, bám đảo" ngày đêm.
Ý nghĩa chiến lược: Từ cây cầu vượt biển đến không gian phát triển mới
Điều quan trọng nhất của cầu vượt biển Hòn Khoai không nằm ở danh hiệu cầu dài nhất Việt Nam, mà ở chuỗi giá trị nó kích hoạt khi hoàn thành. Tuyến cầu – đường này là một dự án thành phần trong nhóm công trình trọng điểm quốc gia trên địa bàn Cà Mau, có nhiệm vụ nối tuyến cao tốc với cảng biển Hòn Khoai, hình thành trục giao thông từ đất liền ra đảo. Khi đi vào sử dụng, tuyến kết nối trực tiếp từ trục Bắc – Nam đến Hòn Khoai sẽ mở ra không gian logistics và dịch vụ cảng mới, giúp Cà Mau khai thác tốt hơn lợi thế về vị trí địa lý, kinh tế biển, đồng thời nâng cao vai trò trong mạng lưới giao thương khu vực phía Nam. Đối với người dân và doanh nghiệp, đó là khả năng di chuyển nhanh hơn, chuỗi cung ứng thông suốt hơn và cơ hội kinh tế biển rõ ràng hơn. Như nhận định của lãnh đạo địa phương, công trình là "niềm tự hào dân tộc, hiện thực hóa khát vọng hướng ra biển, làm giàu từ biển của đất nước trong kỷ nguyên mới".
Có kịp về đích cuối năm 2028?
Kế hoạch đặt ra cho cầu vượt biển Hòn Khoai là hoàn thành vào cuối năm 2028. Với những gì đã diễn ra trong một năm, câu trả lời hiện nay là: mục tiêu có vẻ khả thi, nhưng không có chỗ cho sự chủ quan. Tỷ lệ cọc khoan nhồi hoàn thành mới chỉ chiếm một phần trong tổng khối lượng, trong khi phía trước còn hạng mục kết cấu nhịp, dầm, mặt cầu và hệ thống phụ trợ vốn phức tạp không kém. Dù vậy, đơn vị thi công khẳng định tiến độ dự án đang được bảo đảm và đặt mục tiêu tiếp tục tăng tốc để bám sát mốc thời gian đã cam kết. Về phía địa phương, lãnh đạo Cà Mau nhiều lần nhấn mạnh sẽ đồng hành, tháo gỡ vướng mắc, song trách nhiệm cuối cùng vẫn nằm ở kỷ luật tiến độ trên công trường. Nếu đội ngũ giữ được nhịp công việc như hiện tại, cầu vượt biển Hòn Khoai có cơ hội trở thành một điểm sáng hiếm hoi về tiến độ trong bức tranh các dự án hạ tầng Việt Nam quy mô lớn. Ngược lại, bất kỳ sự chậm trễ nào cũng sẽ khiến chi phí cơ hội của vùng cực Nam tăng lên từng ngày.
