TTDI: Chỉ số nhìn vào năng lực phát triển, không chỉ là lượng khách
Chỉ số năng lực phát triển du lịch toàn cầu (Travel & Tourism Development Index – TTDI) là bộ thước đo đánh giá môi trường, chính sách, hạ tầng, tài nguyên và tính bền vững để xem một điểm đến có khả năng thu hút, phục vụ và duy trì hoạt động du lịch trong dài hạn, thay vì chỉ nhìn vào số lượng khách hay doanh thu, qua đó phản ánh sức cạnh tranh tổng thể của ngành du lịch quốc gia. Việt Nam du lịch xếp hạng 52/110 nền kinh tế với 4,15 điểm trong TTDI 2026, tăng 7 bậc so với kỳ đánh giá trước. Đây không phải là con số mang tính trang trí báo cáo; nó cho thấy du lịch Việt Nam tăng trưởng ở tầng nền tảng – nơi các quyết định về đầu tư hạ tầng, cải thiện chính sách và nâng chất lượng trải nghiệm du khách bắt đầu phát huy tác dụng.
Nhảy 7 bậc: bước tiến về hạ tầng, an toàn và tài nguyên
Theo báo cáo WEF du lịch 2026, Việt Nam đạt 4,15 điểm TTDI, tăng 6,1% so với năm 2024 và tăng 11 bậc so với năm 2019, xếp thứ 52/110 nền kinh tế. Tốc độ tăng điểm 6,1% nhanh hơn Singapore, Indonesia, Malaysia và Thái Lan, cho thấy cải thiện không phải mang tính chậm rãi mà khá quyết đoán. Những gì đứng sau bước nhảy này? Bảy trụ cột nằm trong nhóm 35 nền kinh tế dẫn đầu: sức cạnh tranh về giá (thứ 7), an toàn – an ninh (thứ 9), tài nguyên văn hóa (21), tài nguyên tự nhiên (22), mức độ bền vững về nhu cầu du lịch (27), tài nguyên phi giải trí (30) và hạ tầng vận tải hàng không (34). Cách nói dễ trích dẫn là: "Việt Nam tăng 7 bậc trên bảng xếp hạng TTDI, đạt 4,15 điểm và có 7/17 trụ cột thuộc nhóm dẫn đầu thế giới".
Ý nghĩa thực tế đối với du khách quốc tế
Đối với du khách quốc tế, việc Việt Nam du lịch xếp hạng cao hơn trong chỉ số phát triển du lịch có nghĩa là hành trình đến Việt Nam ngày càng dễ tiếp cận, an toàn và đáng tiền. Sức cạnh tranh về giá xếp thứ 7 cho thấy Việt Nam vẫn là điểm đến hấp dẫn về chi phí, nhưng nay được hỗ trợ bởi hạ tầng vận tải hàng không tốt hơn (tăng 9 bậc lên thứ 34) và hạ tầng mặt đất, cảng tăng 10 bậc lên thứ 43. An toàn, an ninh tăng 18 bậc lên thứ 9 giúp du khách có thêm lý do tin tưởng, trong khi tài nguyên văn hóa và tự nhiên ở vị trí 21 và 22 khẳng định trải nghiệm không bị “hạ chuẩn” khi giá còn dễ chịu. Nói cách khác, thứ hạng TTDI mới là lời cam kết ngầm: Việt Nam không chỉ rẻ, mà ngày càng bài bản hơn trong việc đón và giữ chân khách.
Những điểm yếu còn tồn tại: cảnh báo không thể bỏ qua
Điểm số cao hơn không che lấp được những khoảng tối vẫn rất rõ. Bốn trụ cột của Việt Nam nằm trong nhóm trung bình thấp hoặc thấp: hạ tầng và dịch vụ du lịch (hạng 74), sự bền vững về môi trường (76), mức độ ưu tiên cho du lịch (97) và tác động kinh tế – xã hội của du lịch (106). Việc tác động kinh tế – xã hội xếp hạng 106 cho thấy du lịch chưa lan tỏa đủ mạnh tới cộng đồng địa phương, việc làm và đời sống người dân – một nghịch lý nếu nhìn vào tốc độ du lịch Việt Nam tăng trưởng. Hạ tầng và dịch vụ du lịch ở hạng 74 cũng là lời nhắc rằng nhiều điểm đến vẫn chưa theo kịp kỳ vọng của một thị trường quốc tế ngày càng khó tính. Nếu chỉ chăm lo số lượng khách mà bỏ qua chất lượng hạ tầng, Việt Nam sẽ dễ bị mắc kẹt trong phân khúc “giá rẻ nhưng thiếu tiện nghi”.
Từ thứ hạng đến chiến lược: cần dịch chuyển sang phát triển bền vững
Kết quả TTDI 2026 cho thấy nền tảng hạ tầng, an toàn và tài nguyên của Việt Nam đã bước sang một giai đoạn mới, nhưng chiến lược phát triển du lịch cần đi tiếp một đoạn đường dài. Sự bền vững về môi trường tăng 18 bậc và mức độ bền vững về nhu cầu du lịch tăng 24 bậc, lên vị trí 27, là tín hiệu tốt cho tương lai. Tuy vậy, thứ hạng thấp về mức độ ưu tiên cho du lịch và tác động kinh tế – xã hội cho thấy chính sách vẫn chưa coi du lịch là “ngành dẫn dắt” đúng mức, và giá trị mang lại cho cộng đồng còn hạn chế. Nếu Việt Nam muốn TTDI tiếp tục nhảy vọt, điều quan trọng không chỉ là xây thêm sân bay hay mở rộng cảng, mà phải thiết kế du lịch như một hệ sinh thái bền vững, nơi người dân bản địa là nhân vật trung tâm chứ không chỉ là người đứng ngoài phục vụ khách.
