Cơ hội làm lại cần đi cùng việc làm
Đào tạo nghề gắn với hỗ trợ việc làm là cách giúp người từng chấp hành án hoặc cai nghiện có kỹ năng thực tế, cơ hội kiếm sống và nền tảng để tái hòa nhập cộng đồng bền vững. Đây không chỉ là việc mở lớp học, mà còn là tạo con đường từ học nghề đến công việc có thu nhập.
Ngày 21/10, Trường Cao đẳng Kỹ thuật II thuộc Bộ Công an khai giảng khóa học nghề dành cho người từng chấp hành án và người đã hoàn thành nghĩa vụ trong lực lượng Công an nhân dân. Một học viên đến từ Hậu Giang trước đây kể rằng sau khi trở về, anh khó tìm việc và phải đối mặt với ánh nhìn kỳ thị. Anh theo học sửa chữa, sơn thân xe ô tô, đồng thời giao nước đóng chai để trang trải cuộc sống; thu nhập hiện khoảng 4,5 triệu đồng mỗi tháng.
Điểm đáng chú ý là nhà trường đã có doanh nghiệp cam kết tuyển dụng anh sau tốt nghiệp nếu đáp ứng yêu cầu. Với người đang gây dựng lại cuộc đời, sự kết nối đó biến việc học thành một lựa chọn có đích đến, thay vì một khóa đào tạo thiếu bảo đảm về sinh kế.
Từ kỹ năng đến cơ hội tuyển dụng
Mô hình này còn mở rộng tới học viên tại cơ sở cai nghiện. Một khóa nghề cơ bản khai giảng ngày 16/10 tại Cơ sở cai nghiện ma túy số 6 có hơn 200 học viên, với các nghề hàn, sửa chữa và lắp đặt điều hòa, cùng xoa bóp bấm huyệt. Thời gian học ba tháng, hướng tới trang bị kỹ năng để người học có thể tìm việc và tạo thu nhập sau khi hoàn thành chương trình.
Theo số liệu đến ngày 21/10/2026, trường đã tuyển sinh 1.597 học viên thuộc các nhóm đối tượng cụ thể; nhà trường cũng ký thỏa thuận với doanh nghiệp về tuyển dụng sau đào tạo và chuẩn bị vị trí việc làm. Kế hoạch tiếp theo là tiếp tục thúc đẩy hoạt động này để người học có cơ hội tìm việc ổn định.
Đây là phần không thể thiếu của đào tạo nghề: người học cần được biết kỹ năng nào đang có nhu cầu và được kết nối với nơi tuyển dụng. Khi doanh nghiệp tham gia từ đầu, chương trình có thể sát việc hơn; với học viên, một cam kết tuyển dụng có điều kiện tạo động lực nhưng không thay thế yêu cầu rèn tay nghề.
Học gần nhà giảm gánh nặng, tăng tính thực tế
Với lao động ở vùng khó khăn, chi phí sinh hoạt và chỗ ở khi phải lên thành phố học có thể khiến cơ hội nghề nghiệp vượt ngoài khả năng của gia đình. Học nghề tại địa phương giúp người học giảm áp lực ấy, rút ngắn quãng đường đi lại và vẫn có thể sắp xếp việc nhà hoặc làm thêm phù hợp.
Lê Hoài Phong, sinh năm 2007, đang học cơ điện tử tại Trường Cao đẳng Long An, cho biết học tại địa phương thay vì TP.HCM giúp gia đình giảm đáng kể chi phí sinh hoạt và lưu trú. Quãng đường ngắn hơn cũng giúp em giữ sức khỏe, quản lý thời gian, phụ giúp gia đình và tìm việc làm thêm để trang trải học phí.
Tính thực tế còn đến từ nội dung đào tạo gắn với nhu cầu tuyển dụng quanh nơi học. Trường tăng thời lượng thực hành tại xưởng lên 70–80% chương trình; đồng thời tổ chức định kỳ hội chợ và ngày hội việc làm trực tiếp tại các cơ sở để kết nối doanh nghiệp với sinh viên. Khi kỹ năng được rèn trong môi trường gần với công việc thực tế, học viên có cơ sở tốt hơn để bước vào thị trường lao động địa phương.
Lớp may và xây dựng mở cửa học tập ở Đắk Lắk
Các lớp nghề tại Ea Trang và Cư Pui, Đắk Lắk, cho thấy học gần nhà có thể đưa cơ hội học tập tới người vốn khó rời công việc và trách nhiệm gia đình. Lớp may dân dụng ở thôn Ea Bra, xã Ea Trang có 22 học viên, diễn ra từ ngày 25/6 đến 15/10/2026. Học viên được tiếp cận kỹ năng dùng máy may, đo, cắt và hoàn thiện sản phẩm thông dụng.
Một học viên cho biết học tại chỗ thuận tiện để thu xếp việc gia đình và dự định nhận may, sửa quần áo khi tay nghề tốt hơn. Ở xã Cư Pui, Hoàng Văn Tăng, 31 tuổi, từng làm lao động phổ thông tại các công trình địa phương rồi tham gia khóa đào tạo nghề xây dựng để nâng kỹ năng. Anh mong sau khóa học được làm cùng người có kinh nghiệm để tiếp tục rèn nghề.
Những ví dụ này cũng nhắc rằng mở lớp mới chỉ là bước đầu. Cần có cơ hội thực hành, kết nối với tổ đội hoặc doanh nghiệp và hỗ trợ người học vượt qua khó khăn tài chính để kỹ năng mới chuyển thành việc làm. Khi đào tạo nghề được đặt gần nơi người dân sống và gắn với nhu cầu thật, con đường ổn định cuộc sống sẽ thiết thực hơn.
