Con số lớn, nhưng cơ hội cần được cụ thể hóa
Hợp tác lao động Việt Nam–Saskatchewan là nỗ lực kết nối người lao động Việt Nam với các vị trí tuyển dụng tại tỉnh bang Canada, đi kèm quy trình tuyển chọn và cơ chế bảo vệ quyền lợi. Saskatchewan cần bổ sung khoảng 130.000 lao động trong 5 năm tới, tạo ra một hướng đi đáng chú ý cho nhân lực Việt Nam, nhưng không đồng nghĩa từng ấy việc làm sẽ dành cho ứng viên Việt Nam. Từ ngày 26 đến 30/10, đoàn công tác Bộ Nội vụ do Thứ trưởng Vũ Chiến Thắng dẫn đầu làm việc tại Canada nhằm thúc đẩy hợp tác với Saskatchewan. Chuyến đi triển khai Bản ghi nhớ ký ngày 4/8/2026, trong bối cảnh tỉnh bang cần nhân lực cho các dự án lớn và ứng phó tình trạng già hóa dân số. Ý nghĩa của con số 130.000 vì thế nằm ở tiềm năng thị trường; cơ hội thực tế còn phụ thuộc vào ngành nghề, tiêu chuẩn và quy trình tiếp nhận đang được hai bên xây dựng.
Nhu cầu tập trung ở ngành thiết yếu và người có nghề
Sản xuất chế tạo, khai khoáng, y tế, nông nghiệp và năng lượng là những lĩnh vực được nêu trong nhóm có nhu cầu tuyển dụng. Saskatchewan đặc biệt quan tâm người có tay nghề và chuyên môn phù hợp; tỉnh bang hiện có khoảng 6.000 người sử dụng lao động được cấp phép tuyển lao động nước ngoài. Đây là tín hiệu cho thấy nhu cầu có quy mô, nhưng không phải lời mời làm việc đại trà. Ứng viên cần chuẩn bị ngoại ngữ, học vấn phổ thông, kỹ năng nghề đã qua đào tạo và hiểu biết về pháp luật, văn hóa sở tại. Vì vậy, muốn biến cơ hội việc làm Canada thành kế hoạch khả thi, người lao động nên đối chiếu kinh nghiệm của mình với vị trí cụ thể, thay vì chỉ dựa vào con số tổng. Hai bên cũng đang bàn về tiêu chuẩn tuyển chọn và công nhận văn bằng, chứng chỉ — những khâu có thể quyết định nhân lực Việt Nam phù hợp đến đâu.
Điểm đáng chú ý: người lao động không trả phí tuyển dụng
Một nguyên tắc có lợi cho ứng viên đã được nêu rõ: người lao động Việt Nam không phải trả phí tuyển dụng và vé máy bay từ Việt Nam sang Saskatchewan; các khoản này do người sử dụng lao động chi trả. Đây là điểm cần được giữ chặt trong quy trình triển khai, bởi tuyển dụng minh bạch không chỉ nằm ở lời hứa có việc mà còn ở việc phân định trách nhiệm chi phí ngay từ đầu. Đoàn công tác đã làm việc với các cơ quan phụ trách di trú, đào tạo nghề, quan hệ lao động và an toàn nơi làm việc để trao đổi về tiêu chuẩn tiếp nhận, hợp đồng, tiền lương, thời giờ làm việc, bảo hiểm và cơ chế giải quyết tranh chấp. Với người lao động, cần kiểm tra kỹ hợp đồng và thông tin tuyển dụng qua đầu mối chính thức, không tự gánh khoản phí trái với nguyên tắc đã thống nhất. Cơ chế bảo vệ phải đi cùng cơ hội, chứ không thể là phần bổ sung sau khi đã sang làm việc.
Cơ hội dài hạn có điều kiện, không phải lối tắt định cư
Người lao động đủ điều kiện có thể tìm hiểu Chương trình Đề cử Người nhập cư Saskatchewan (SINP), một con đường để ứng viên được tỉnh bang đề cử nộp hồ sơ xin thường trú nhân. Một số hồ sơ đủ điều kiện có thể bao gồm vợ hoặc chồng và con phụ thuộc, nhưng chương trình đặt ra yêu cầu về ngoại ngữ, học vấn, kinh nghiệm, năng lực chuyên môn, thư mời làm việc hợp lệ và điều kiện nhập cư liên bang. Vì vậy, không nên xem cơ hội việc làm Canada như cam kết tự động về thường trú. Bước tiếp theo là hai bên xây dựng kế hoạch thực hiện, thiết lập đầu mối trao đổi nhu cầu tuyển dụng và số lượng lao động theo ngành nghề; đồng thời làm rõ vị trí việc làm, tiêu chuẩn tiếp nhận. Các cuộc làm việc với cơ sở đào tạo và đơn vị tuyển dụng cũng mở hướng phối hợp đào tạo, phát triển kỹ năng theo nhu cầu địa phương. Kết luận cần giữ tỉnh táo: 130.000 lao động là tín hiệu đáng quan tâm, còn cơ hội bền vững cho nhân lực Việt Nam phụ thuộc vào chuẩn bị nghề nghiệp, thông tin đáng tin cậy và quyền lợi được thực thi.
