Mùa hè không chỉ để ôn toán, mà để học sống an toàn
Lớp bơi miễn phí học sinh, khóa võ thuật tự vệ miễn phí và chương trình chữa cháy cứu nạn cộng đồng là những hoạt động rèn kỹ năng sống cho trẻ em, giúp các em biết bảo vệ bản thân, hỗ trợ người khác và sử dụng mùa hè cho những trải nghiệm thực tế ngoài sách vở. Thay vì để trẻ ôn thêm hàng loạt môn văn hóa, các địa phương đang âm thầm tạo ra một “chương trình học” khác: học bơi để không đuối nước, học võ để không bị động trước bạo lực, học phòng cháy để không hoảng loạn khi có sự cố. Đây không phải phong trào nhất thời, mà là câu trả lời trực diện cho nỗi lo an toàn học đường và an toàn trong cộng đồng, nhất là với các em có hoàn cảnh khó khăn ít điều kiện tiếp cận dịch vụ trả phí.
Lớp bơi miễn phí: Từ nỗi sợ nước đến kỹ năng sinh tồn
Một lớp bơi miễn phí học sinh dành cho các em có hoàn cảnh khó khăn được tổ chức với lịch học 12 buổi, từ thứ Ba đến Chủ nhật hằng tuần, khung giờ 8h đến 10h sáng. Nội dung không dừng ở kỹ thuật bơi cơ bản; các em được hướng dẫn kỹ năng nổi và thở dưới nước, kỹ năng sinh tồn, phòng chống đuối nước và cách xử lý tình huống khẩn cấp khi xảy ra sự cố dưới nước. Ban tổ chức còn trao kính bơi, phao tay để các em yên tâm rèn luyện, giảm bớt rào cản kinh tế cho những gia đình yếu thế. Một phát biểu có thể trích dẫn là: “Ban Tổ chức cam kết các học viên tham gia đầy đủ, nghiêm túc và thực hiện đúng hướng dẫn của giáo viên sẽ biết bơi và nắm được những kỹ năng sinh tồn cơ bản dưới nước”. Đó là cam kết rất cụ thể cho mục tiêu kỹ năng sống cho trẻ em, chứ không phải một lớp năng khiếu lấy lệ.
Võ thuật tự vệ miễn phí: Kỷ luật, tự tin và bản lĩnh cho trẻ
Tại bãi biển Đại Lãnh, lớp dạy bơi, võ thuật 0 đồng do Công an xã phối hợp Đoàn Thanh niên tổ chức đã biến không gian biển thành một “sân tập kỹ năng” sôi động. Ngay từ tên gọi “0 đồng”, thông điệp đã rõ: mọi đứa trẻ, kể cả không có điều kiện, đều xứng đáng được học kỹ năng sống cho trẻ em. Ban đầu, nhiều em còn e ngại, không dám xuống nước, động tác võ còn vụng về; qua từng buổi, các em vượt qua nỗi sợ, biết nổi, đạp chân, điều hòa nhịp thở và thực hành kỹ năng bơi an toàn cũng như xử lý tình huống dưới nước. Song song với đó là các buổi võ thuật tự vệ miễn phí, nơi các em rèn thể lực, tính kỷ luật, sự tự tin và những kỹ năng tự vệ cơ bản, dần thực hiện động tác chính xác, dứt khoát, hình thành tác phong nhanh nhẹn và tinh thần đoàn kết. Lớp bơi, võ thuật 0 đồng không chỉ phòng chống đuối nước, nâng cao sức khỏe mà còn tạo một sân chơi hè lành mạnh, khiến hình ảnh chiến sĩ công an trở nên gần gũi, thân thiện với thiếu nhi.
Học chữa cháy cứu nạn: Khi trẻ được tập làm người ứng cứu đầu tiên
Ở xã Tam Xuân, gần 500 người dân, đoàn viên thanh niên và học sinh đã cùng tham gia một chương trình trải nghiệm kỹ năng phòng cháy, chữa cháy cứu nạn cứu hộ do UBND xã phối hợp Đội Chữa cháy và cứu nạn cứu hộ Khu vực 9 tổ chức ngày 2-8. Lực lượng Cảnh sát PCCC và CNCH trực tiếp tuyên truyền, phát tờ rơi, trình chiếu hình ảnh, hướng dẫn kỹ năng PCCC và CNCH, đồng thời tổ chức diễn tập phương án chữa cháy, cứu nạn, cứu hộ với các tình huống giả định. Người tham gia được phổ biến quy định pháp luật về PCCC, trách nhiệm hộ gia đình, nguyên nhân cháy nổ, sử dụng điện an toàn, kỹ năng thoát nạn, sơ cấp cứu, cách dùng bình chữa cháy thông dụng và cả kiến thức phòng, chống đuối nước. Quan trọng hơn, họ còn thực hành thoát nạn trong môi trường nhiều khói, dùng bình chữa cháy xách tay, phun nước, thoát hiểm bằng dây từ trên cao, sơ cấp cứu người bị nạn và sử dụng kìm cộng lực, dụng cụ phá dỡ phục vụ cứu nạn, cứu hộ. Đây là kiểu lớp học kỹ năng sống cho trẻ em và cộng đồng mà bất kỳ khu dân cư nào cũng nên có, vì giúp mỗi người dân trở thành mắt xích của một “tổ liên gia an toàn PCCC” đúng nghĩa.
Vì sao cần nhân rộng các lớp kỹ năng sống miễn phí cho trẻ
Nhìn từ những lớp bơi miễn phí học sinh, võ thuật tự vệ miễn phí và chương trình chữa cháy cứu nạn nói trên, có thể thấy điểm chung: chúng tập trung vào kỹ năng thiết yếu, do lực lượng chuyên nghiệp trực tiếp hướng dẫn, lại mở cửa cho cả những em ít điều kiện kinh tế. Trong bối cảnh tai nạn đuối nước, hỏa hoạn, bạo lực học đường vẫn xuất hiện trên mặt báo, việc để trẻ “tự lớn” mà không trang bị kỹ năng sống cho trẻ em là một rủi ro mà gia đình và xã hội phải trả giá. Các mô hình cộng đồng như lớp dạy bơi, lớp võ 0 đồng, hay buổi thực hành chữa cháy cứu nạn cứu hộ đã chứng minh: chỉ cần có sự chủ động của chính quyền, công an, đoàn thanh niên, mùa hè lập tức trở nên an toàn và ý nghĩa hơn với trẻ em. Điều cần làm ngay bây giờ là nhân rộng các chương trình này, bố trí thêm địa điểm, khung giờ phù hợp, đồng thời khuyến khích phụ huynh xem đây là “môn bắt buộc” của con trong mỗi kỳ nghỉ hè.
