Mẫu Sơn – vùng núi lạnh nhất Việt Nam bước vào cuộc chơi lớn
Dự án quần thể du lịch sinh thái và cáp treo Mẫu Sơn là kế hoạch Sun Group đầu tư hơn 7.350 tỷ đồng để biến vùng núi cao lạnh nhất Việt Nam thành trung tâm du lịch núi cao, kết hợp nghỉ dưỡng bốn mùa, săn tuyết và trải nghiệm văn hóa bản địa, với mục tiêu đón khoảng 1 triệu lượt khách mỗi năm.
Mẫu Sơn nằm ở phía Đông Bắc Lạng Sơn, sở hữu khoảng 80 đỉnh núi lớn nhỏ, với các đỉnh Phia Pò và Phia Mè cao trên 1.500m. Nhờ độ cao và vị trí địa lý, nơi đây có khí hậu mát mẻ quanh năm, nhiệt độ trung bình chỉ khoảng 15,6°C, mùa hè là điểm trốn nóng, mùa đông thường xuyên rét sâu, nhiều đợt nhiệt độ xuống dưới 0°C, xuất hiện băng giá và tuyết rơi Mẫu Sơn. Không phải ngẫu nhiên mà vùng này được ví như “vùng đất lạnh nhất Việt Nam” – và cũng không ngẫu nhiên khi các nhà đầu tư lớn nhìn thấy tương lai của du lịch núi cao Việt Nam ở đây.
Sun Group đầu tư 7.352 tỷ đồng: Cơ hội bứt phá cho du lịch núi cao
Điểm đáng chú ý nhất là quy mô và tham vọng của dự án: quần thể du lịch sinh thái, cáp treo Mẫu Sơn có tổng vốn đầu tư 7.352 tỷ đồng, quy mô khoảng 692ha và được chia thành hai giai đoạn. Giai đoạn I dự kiến đầu tư 4.898 tỷ đồng trên gần 122ha, với các hạng mục ga đi, ga đến, tuyến cáp treo Mẫu Sơn, khách sạn nghỉ dưỡng, trung tâm sự kiện, khu thương mại dịch vụ, vui chơi giải trí và ẩm thực. Giai đoạn II tiếp tục mở rộng hơn 570ha cho hệ thống lưu trú, nghỉ dưỡng, thương mại dịch vụ, thể thao và văn hóa.
Theo mục tiêu đã được phê duyệt, quần thể này hướng tới các loại hình nghỉ dưỡng, chăm sóc sức khỏe, sinh thái, vui chơi giải trí và du lịch văn hóa tâm linh mang bản sắc vùng núi phía Bắc, đáp ứng nhu cầu khoảng 1 triệu lượt khách mỗi năm. Đây là con số đủ lớn để thay đổi bản đồ du lịch núi cao Việt Nam, nếu địa phương và nhà đầu tư phối hợp tốt trong hạ tầng, dịch vụ và bảo tồn cảnh quan. Nói cách khác, Sun Group đầu tư mạnh tay nhưng lợi ích không chỉ nằm ở doanh thu, mà còn ở việc định vị Mẫu Sơn thành “thủ phủ” mới của du lịch núi cao phía Bắc.
Cáp treo Mẫu Sơn: Rút ngắn hành trình, kéo dài trải nghiệm
Với địa hình núi cao, đường đèo quanh co, việc xây dựng cáp treo Mẫu Sơn không chỉ là “trang sức” cho du lịch mà là hạ tầng then chốt. Các hạng mục trọng tâm như ga đi, ga đến, tuyến cáp treo, đỉnh Mẫu Sơn và núi Phặt Chỉ được yêu cầu tập trung giải phóng mặt bằng trong năm 2026. Khi hoàn thành, tuyến cáp treo sẽ kết nối các điểm du lịch chính, giúp rút ngắn đáng kể thời gian di chuyển, giảm phụ thuộc vào đường bộ dốc và tiềm ẩn nguy hiểm, đồng thời mở ra trải nghiệm ngắm biển mây, rừng núi, băng giá từ trên cao cho du khách.
Ở các điểm du lịch núi cao Việt Nam khác, như đỉnh Lảo Thẩn cao 2.860m từng ghi nhận nhiệt độ -5°C với băng phủ trắng núi rừng, du khách chủ yếu phải trekking nhiều giờ, chỉ phù hợp với người có sức khỏe tốt. Lảo Thẩn dù được đánh giá dễ tiếp cận hơn một số cung trekking dài và kỹ thuật cao khác ở Tây Bắc, vẫn là thử thách không dành cho số đông. Mẫu Sơn chọn con đường khác: dùng cáp treo để “dân chủ hóa” trải nghiệm núi cao, đưa cả gia đình, người lớn tuổi, trẻ nhỏ tiếp cận băng giá, tuyết rơi Mẫu Sơn mà không cần leo núi gian khổ.
Đòn bẩy kinh tế địa phương và bài toán môi trường
Nếu đạt mục tiêu khoảng 1 triệu lượt khách mỗi năm, Mẫu Sơn sẽ trở thành một trong những cực tăng trưởng du lịch quan trọng của Lạng Sơn. Lượng khách lớn đồng nghĩa với nhu cầu lưu trú, ẩm thực, dịch vụ trải nghiệm, sản phẩm bản địa – tạo thêm việc làm, tăng thu nhập cho người dân vùng núi. Việc tỉnh Lạng Sơn yêu cầu các sở, ngành tập trung tháo gỡ vướng mắc, đẩy nhanh tiến độ dự án cho thấy địa phương coi đây là dự án động lực, không chỉ cho du lịch mà còn cho hạ tầng và thu ngân sách.
Tuy nhiên, một quần thể rộng tới 692ha trên vùng núi nhạy cảm về sinh thái không thể phát triển theo kiểu “bê tông hóa”. Du lịch núi cao Việt Nam đã nhiều lần trả giá khi phá vỡ cảnh quan, gây quá tải rác thải và xung đột với cộng đồng. Bài học từ những điểm săn mây như Y Tý, nơi du khách leo Lảo Thẩn theo lịch trình 2 ngày 1 đêm và vẫn còn giữ được vẻ hoang sơ, cho thấy nếu quản lý tốt, du lịch và thiên nhiên có thể cùng tồn tại. Mẫu Sơn cần đi theo hướng đó: giới hạn mật độ xây dựng, bảo vệ rừng, giữ bản sắc văn hóa, thay vì chạy theo số lượng phòng và công trình.
Kết luận: Mẫu Sơn có trở thành “thủ phủ” du lịch núi cao?
Câu hỏi không còn là “có nên làm” mà là “làm như thế nào”. Sun Group đầu tư lớn, chính quyền quyết tâm, thiên nhiên ưu đãi với khí hậu mát mẻ quanh năm, mùa đông băng giá và tuyết rơi Mẫu Sơn – tất cả tạo nên nền tảng hiếm có cho một điểm đến núi cao tầm cỡ. Nếu cáp treo Mẫu Sơn được triển khai đúng tiến độ, kết nối hợp lý các điểm tham quan, đồng thời giữ được rừng, biển mây và bản sắc văn hóa, nơi đây hoàn toàn có thể trở thành biểu tượng mới của du lịch núi cao Việt Nam.
Ngược lại, nếu đánh đổi cảnh quan lấy bê tông, biến đỉnh núi thành khu đô thị trên mây, Mẫu Sơn sẽ mất đi điều quý giá nhất: cảm giác chạm vào thiên nhiên hoang sơ trong giá lạnh miền biên viễn. Lựa chọn nằm trong tay nhà đầu tư và chính quyền, nhưng hệ quả sẽ thuộc về nhiều thế hệ người dân địa phương. Đó là lý do dự án này vừa là cơ hội vàng, vừa là bài kiểm tra lớn cho cách chúng ta phát triển du lịch núi cao trong tương lai.
