Lễ đón cấp Nhà nước và thông điệp nâng tầm quan hệ Việt Nam – Canada
Chuyến thăm cấp Nhà nước của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tới Canada là chuyến công tác cấp Nhà nước thể hiện mức độ coi trọng lẫn nhau giữa hai nước, đánh dấu bước phát triển mới của quan hệ Việt Nam Canada, đồng thời gửi đi thông điệp rõ ràng về ý chí nâng cấp quan hệ đối tác và tăng cường hợp tác Thái Bình Dương trong bối cảnh khu vực biến động.
Điểm nhấn đầu tiên và quan trọng nhất của chuyến đi là nghi thức đón tiếp. Sáng 24.9 (giờ địa phương), Toàn quyền Canada Louise Arbour chủ trì Lễ đón trọng thể Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam tại Phủ Toàn quyền ở thủ đô Ottawa theo nghi thức cao nhất dành cho nguyên thủ quốc gia. Điều này không chỉ là thông lệ ngoại giao, mà là tín hiệu chính trị mạnh mẽ: Canada nhìn nhận vai trò của Việt Nam như một đối tác quan trọng ở châu Á – Thái Bình Dương. Hình ảnh Đội kỵ binh hộ tống, quân nhạc cử quốc thiều hai nước và nghi thức duyệt đội danh dự cho thấy rõ quyết tâm đưa quan hệ song phương lên tầm cao mới, vượt khỏi khuôn khổ xã giao thông thường.
Vì sao thời điểm này mang ý nghĩa chiến lược cho quan hệ Việt Nam – Canada?
Chuyến Tô Lâm thăm Canada diễn ra đúng lúc quan hệ Việt Nam Canada hội tụ đủ độ chín để bước sang giai đoạn hợp tác mới, sâu rộng và thực chất hơn. Sau hơn nửa thế kỷ thiết lập quan hệ ngoại giao và gần một thập kỷ triển khai khuôn khổ Đối tác toàn diện, hai nước đã tích lũy đủ lòng tin chính trị, kinh nghiệm phối hợp và mạng lưới hợp tác đa kênh để sẵn sàng cho một bước nhảy chiến lược.
Từ góc nhìn chiến lược, bối cảnh Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương đang thay đổi nhanh chóng khiến cả Việt Nam và Canada đều cần thêm những đối tác đáng tin cậy, có cùng cam kết về hòa bình, đối thoại và hợp tác. Cả hai cùng hướng tới một khu vực Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương ổn định, rộng mở, thịnh vượng và dựa trên luật lệ, nên lợi ích an ninh – phát triển có mức độ giao thoa ngày càng cao. Chính vì vậy, chuyến công tác cấp Nhà nước lần này không chỉ là chuyến thăm song phương thông thường, mà là bước đi nhằm “chốt” một tầm nhìn chung dài hạn, chuẩn bị cho khả năng nâng cấp quan hệ đối tác lên mức cao hơn trong tương lai gần.
Từ khuôn khổ Đối tác toàn diện tới mục tiêu hình mẫu hợp tác hai bờ Thái Bình Dương
Trong phát biểu với báo chí, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh Việt Nam đặc biệt coi trọng quan hệ với Canada, đồng thời đánh giá quan hệ Việt Nam Canada đã đạt những bước tiến quan trọng trên hàng loạt lĩnh vực, từ kinh tế, thương mại, đầu tư đến quốc phòng – an ninh, khoa học – công nghệ, giáo dục – đào tạo và giao lưu nhân dân. Đây là nền tảng để hai bên tính đến việc nâng cấp khuôn khổ quan hệ, không chỉ dừng ở “Đối tác toàn diện” mà còn hướng tới mức độ hợp tác sâu sắc và ràng buộc hơn.
Điểm đáng chú ý là kỳ vọng hai nước sẽ trở thành hình mẫu hợp tác giữa hai quốc gia ở hai bờ Thái Bình Dương. Điều này cho thấy mục tiêu không chỉ là tăng kim ngạch thương mại hay số dự án đầu tư, mà là xây dựng một cấu trúc hợp tác mang tính kiểu mẫu, cân bằng lợi ích, tôn trọng lẫn nhau và có thể truyền cảm hứng cho các cặp quan hệ xuyên Thái Bình Dương khác. Nếu thành công, hợp tác Thái Bình Dương giữa Việt Nam và Canada sẽ là minh chứng rằng các nước tầm trung vẫn có thể cùng nhau định hình luật chơi khu vực theo hướng hòa bình và bao trùm, thay vì bị cuốn vào cạnh tranh nước lớn.
Những trụ cột hợp tác tiềm năng: từ kinh tế xanh tới giáo dục và khoa học – công nghệ
Từ nền tảng hiện có, câu hỏi quan trọng là Việt Nam và Canada nên ưu tiên những trụ cột nào để thực sự mở ra chương mới cho quan hệ song phương. Về kinh tế, hai nền kinh tế có tính bổ trợ lớn: Canada có thế mạnh về nông nghiệp công nghệ cao, năng lượng, tài nguyên và dịch vụ, trong khi Việt Nam là trung tâm sản xuất, có lực lượng lao động trẻ và vị trí chiến lược trong các chuỗi cung ứng khu vực. Dưới góc độ hợp tác Thái Bình Dương, hai nước hoàn toàn có thể cùng liên kết để tham gia sâu hơn vào các hiệp định thương mại thế hệ mới và mạng lưới chuỗi cung ứng bền vững.
Bên cạnh kinh tế, khoa học – công nghệ và giáo dục – đào tạo là những lĩnh vực có tiềm năng bứt phá. Canada có hệ thống đại học và viện nghiên cứu chất lượng cao, trong khi Việt Nam đang cần nhân lực chất lượng cao cho quá trình chuyển đổi số và phát triển kinh tế xanh. Giao lưu nhân dân – nơi cộng đồng người Việt tại Canada đã được ghi nhận là đóng góp tích cực cho xã hội sở tại – cũng là “chất keo” gắn kết, giúp các cam kết chính trị và kinh tế có chiều sâu bền vững. Nếu biết biến các tuyên bố chính trị trong chuyến thăm thành chương trình hợp tác cụ thể, đây sẽ là trụ cột bền vững nhất cho tương lai quan hệ.
Tín hiệu cho tương lai: Từ biểu tượng nghi lễ tới chương trình hành động
Nghi lễ đón trọng thể tại Phủ Toàn quyền theo nghi thức cao nhất dành cho nguyên thủ quốc gia là hình ảnh giàu tính biểu tượng, nhưng ý nghĩa chiến lược thật sự sẽ chỉ được khẳng định nếu hai nước nhanh chóng chuyển hóa biểu tượng đó thành chương trình hành động cụ thể. Chính Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cũng nhấn mạnh kỳ vọng chuyến thăm sẽ mở ra chương mới, phản ánh tầm cao mới của tin cậy chính trị và sự gắn kết ngày càng sâu sắc về lợi ích và tầm nhìn, hướng tới một mối quan hệ lâu dài, ổn định, thực chất.
Từ góc nhìn bình luận, nếu hai bên tận dụng tốt động lực sau chuyến công tác cấp Nhà nước này, quan hệ Việt Nam – Canada có thể bước vào giai đoạn chiến lược hơn, toàn diện hơn, hiệu quả hơn, đúng như niềm tin mà lãnh đạo hai nước đã bày tỏ. Trọng tâm trong thời gian tới phải là ba chữ “thực chất”: thực chất trong ưu tiên chiến lược (gắn với Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương), thực chất trong các hiệp định và dự án hợp tác, và thực chất trong lợi ích mang lại cho người dân hai nước. Khi đó, Tô Lâm thăm Canada sẽ được nhìn lại không chỉ như một sự kiện ngoại giao, mà như bước ngoặt định hình lại cấu trúc quan hệ đối tác giữa hai quốc gia ở hai bờ Thái Bình Dương.
