Hợp tác cần chuyển từ lời mời sang dự án cụ thể
Hợp tác đầu tư Hải Phòng – Hoa Kỳ là nỗ lực kết nối doanh nghiệp Mỹ với các cơ hội sản xuất công nghệ cao, phát triển cảng biển và logistics tại thành phố, nhằm đưa quan hệ kinh tế song phương vào những dự án có thể triển khai thực tế. Sáng 29/10, Chủ tịch UBND thành phố Đỗ Thành Trung tiếp và làm việc với Đại sứ Hoa Kỳ tại Việt Nam Jennifer Wicks cùng đoàn công tác. Ông đề nghị Đại sứ phát huy vai trò kết nối, hỗ trợ doanh nghiệp Mỹ tìm hiểu môi trường đầu tư và triển khai dự án tại Hải Phòng. Đây là đề nghị đúng trọng tâm: thành phố đã có nền tảng công nghiệp và hạ tầng, nhưng sức hút mới sẽ được đánh giá qua khả năng biến những cuộc gặp ngoại giao thành quyết định khảo sát, hợp tác và đầu tư. Chuyến thăm chính thức đầu tiên của bà Wicks tới Hải Phòng tạo cơ hội mở đầu cho tiến trình đó, chứ chưa phải bằng chứng rằng dòng vốn mới đã hình thành.
Bán dẫn và công nghệ cao là phép thử nâng cấp công nghiệp
Hải Phòng không chỉ muốn tăng số dự án; thành phố cần những khoản đầu tư giúp nâng chất lượng sản xuất và gắn doanh nghiệp địa phương với chuỗi cung ứng công nghệ. Lãnh đạo thành phố nêu công nghiệp bán dẫn, công nghệ cao, năng lượng và hạ tầng công nghệ là những hướng ưu tiên để doanh nghiệp Mỹ nghiên cứu mở rộng đầu tư. Định hướng cụ thể hơn gồm chip bán dẫn, vi mạch điện tử, trí tuệ nhân tạo, điện toán đám mây, dữ liệu lớn và năng lượng sạch; thành phố cũng khuyến khích đầu tư trực tiếp, liên kết với doanh nghiệp trong nước và lập trung tâm nghiên cứu, phát triển tại các khu công nghiệp, khu kinh tế và Khu Thương mại tự do. Đây là cách tiếp cận đáng chú ý: thay vì chỉ săn dự án sản xuất, Hải Phòng có thể nhắm tới năng lực nghiên cứu và đổi mới. Nhưng tham vọng ấy đòi hỏi nguồn nhân lực, hạ tầng và môi trường triển khai đủ sức thuyết phục nhà đầu tư.
Cảng biển thông minh gắn với tham vọng logistics
Lợi thế cảng biển chỉ tạo khác biệt lâu dài nếu hàng hóa được lưu chuyển nhanh, thông tin được kết nối và dịch vụ logistics theo kịp nhu cầu của chuỗi cung ứng hiện đại. Vì vậy, cảng biển thông minh không phải một đề xuất bên lề mà là phần thiết yếu trong kế hoạch nâng vị thế logistics của Hải Phòng. Thành phố mong doanh nghiệp Mỹ khảo sát cơ hội ở các dự án năng lượng gắn với hệ thống phân phối, cảng thông minh và logistics hiện đại. Các hướng được nêu gồm kho bãi tự động hóa, chuỗi cung ứng lạnh, mô hình Smart Port và hợp tác công – tư trong điện gió ngoài khơi, năng lượng tái tạo. Khu Thương mại tự do đang được triển khai với mục tiêu mở rộng không gian kinh tế, tăng kết nối chuỗi cung ứng và tiến tới vai trò trung tâm logistics quốc tế. Muốn lời mời đầu tư Hải Phòng có sức nặng, thành phố cần cho thấy những hạng mục này có thể phối hợp thành hệ thống vận hành thực tế.
Kết quả phải chạm tới nhân lực và đời sống người dân
Thước đo của hợp tác Việt Mỹ không nên dừng ở vốn hay công nghệ được đưa vào thành phố; cơ hội việc làm, kỹ năng nghề và chất lượng sống cũng cần được tính đến. Hải Phòng đề xuất mở rộng hợp tác giữa trường đại học, viện nghiên cứu và doanh nghiệp Mỹ với Trường Đại học Hàng hải Việt Nam cùng các cơ sở đào tạo trên địa bàn, trong bối cảnh nhu cầu tuyển dụng tại khu công nghiệp và khu kinh tế được dự báo khoảng 400.000 lao động giai đoạn 2026–2030. Thành phố cũng nêu các lĩnh vực giáo dục, y tế, giao lưu văn hóa và phát triển nguồn nhân lực như những hướng hợp tác gắn với đời sống người dân. Hai bên thống nhất tiếp tục trao đổi và thúc đẩy hoạt động thiết thực; Đại sứ quán Mỹ cho biết sẽ tiếp tục làm cầu nối để doanh nghiệp, viện nghiên cứu khảo sát và xúc tiến hợp tác dài hạn. Bước tiếp theo là biến cam kết kết nối thành chương trình đào tạo và dự án có lộ trình rõ ràng.
