Tăng lượt khách chưa đồng nghĩa tăng giá trị
Giá trị du lịch là phần lợi ích kinh tế tạo ra từ mỗi chuyến đi, thể hiện qua mức chi tiêu, thời gian lưu trú, chất lượng trải nghiệm và khả năng khiến du khách quay trở lại. Vì thế, tăng trưởng bền vững đòi hỏi nhiều hơn những con số lượt khách.
Tháng 9/2026, Việt Nam đón hơn 1,76 triệu lượt khách quốc tế, tăng 16,1% so với cùng kỳ. Trong 9 tháng, lượng khách quốc tế vượt 17,68 triệu lượt, khách nội địa ước đạt 126 triệu lượt, còn tổng thu du lịch khoảng 874 nghìn tỷ đồng, tăng 10%. Khoảng cách giữa tốc độ tăng khách và tăng thu là lời nhắc rằng sức hút điểm đến chưa tự động chuyển thành hiệu quả kinh tế tương xứng.
Nếu hành trình chủ yếu xoay quanh tham quan ngắn ngày và dịch vụ cơ bản, du khách có ít lý do để ở lại lâu hơn hoặc chi thêm cho trải nghiệm. Du lịch Việt Nam cần chuyển trọng tâm từ đếm lượt sang tạo ra chuyến đi có chiều sâu: nhiều ngày hơn, nhiều hoạt động đặc sắc hơn và giá trị được giữ lại nhiều hơn trong cộng đồng địa phương.
Điểm nghẽn nằm ở sản phẩm và quyền tiếp cận khách
Một chuyến đi dài hơn không thể được tạo ra chỉ bằng lời mời gọi. Điểm đến phải có sản phẩm đủ hấp dẫn để lấp đầy lịch trình ngoài các điểm tham quan quen thuộc, từ văn hóa, ẩm thực, làng nghề đến nghỉ dưỡng và giải trí ban đêm. Đây là những trải nghiệm có thể khuyến khích du khách ở lại lâu hơn, tăng chi tiêu du lịch và muốn quay lại.
Nhưng doanh nghiệp trong nước còn gặp một điểm nghẽn khác: chưa làm chủ tốt nguồn khách quốc tế. Nhiều đơn vị chủ yếu tổ chức dịch vụ tại điểm đến, trong khi đối tác nước ngoài hoặc nền tảng đặt dịch vụ nắm khâu bán tour và quan hệ trực tiếp với khách. Theo số liệu được nêu, các kênh đối tác nước ngoài có thể chiếm 75–85% nguồn khách của doanh nghiệp cung cấp dịch vụ tại điểm đến; khách đến từ kênh bán riêng, website và khách quay lại chỉ chiếm 15–25%.
Hệ quả không chỉ là phần lợi nhuận phân phối chảy ra ngoài. Doanh nghiệp Việt khó chủ động định giá, hiểu thói quen và khả năng chi trả của khách, hay tiếp thị lại sau chuyến đi. Du khách có thể được phục vụ suốt một tuần nhưng khi về nhà chỉ nhớ ứng dụng hoặc công ty ở nước họ đã bán tour. Khi thiếu dữ liệu và thương hiệu trực tiếp, cơ hội bán thêm trải nghiệm và xây dựng lòng trung thành cũng bị thu hẹp.
Xúc tiến chiều sâu phải dẫn đến đặt dịch vụ
Xúc tiến du lịch không nên dừng ở việc làm cho hình ảnh điểm đến xuất hiện nhiều hơn. Trong cuộc cạnh tranh ngày càng gay gắt, quảng bá cần xác định rõ thị trường mục tiêu, sản phẩm phù hợp và đối tác phân phối có khả năng chuyển sự quan tâm thành lượt đặt dịch vụ và doanh thu. Các hoạt động như quảng bá qua điện ảnh, đại sứ du lịch và hệ sinh thái số mở rộng cách tiếp cận, nhưng chỉ có ý nghĩa khi gắn với sản phẩm và kênh bán cụ thể.
Cách làm này cũng đòi hỏi phối hợp chặt hơn giữa cơ quan trung ương, địa phương và doanh nghiệp, cùng nguồn lực xúc tiến ổn định để xây dựng thông điệp nhất quán. Trong môi trường số, dữ liệu, nền tảng trực tuyến, nhà sáng tạo nội dung và mạng lưới đối tác quốc tế có thể giúp đưa đúng sản phẩm đến đúng nhóm khách, thay vì quảng bá dàn trải.
Khi chiến dịch được nối với khả năng đặt tour, dữ liệu khách hàng và trải nghiệm tại chỗ, xúc tiến mới góp phần tăng sức cạnh tranh của điểm đến. Thước đo cần hướng tới không chỉ là độ nhận diện hay số người tiếp cận, mà còn là booking, thời gian lưu trú, mức chi tiêu bình quân và mức độ hài lòng.
Thước đo tăng trưởng phải thay đổi
Muốn tăng giá trị, ngành du lịch cần nối liền ba việc: tạo sản phẩm khiến khách muốn ở lại, giúp doanh nghiệp Việt tiếp cận và hiểu khách hàng, rồi xúc tiến có mục tiêu để chuyển nhu cầu thành đặt dịch vụ. Nếu thiếu một mắt xích, lượng khách đông vẫn có thể đi kèm thời gian lưu trú ngắn, chi tiêu hạn chế và lợi ích kinh tế phân tán.
Đánh giá du lịch Việt Nam bằng số lượt khách là cần thiết nhưng chưa đủ. Khi đặt mức chi tiêu, thời gian lưu trú, trải nghiệm và phần giá trị doanh nghiệp trong nước giữ lại vào cùng một hệ đo lường, tăng trưởng mới phản ánh sức khỏe thực của ngành. Đích đến không chỉ là đón thêm khách quốc tế, mà là tạo thêm lý do để họ ở lâu, chi tiêu nhiều hơn và nhớ đến những đơn vị đã phục vụ họ tại Việt Nam.
