APEC 2027 Việt Nam và cuộc chạy đua 24 tháng
APEC 2027 Việt Nam là bối cảnh khiến Phú Quốc biến thành đại công trường, nơi hàng loạt dự án hạ tầng sân bay, giao thông, hội nghị và lưu trú được triển khai đồng thời với mục tiêu hoàn thành trong khoảng 18–24 tháng để phục vụ Tuần lễ Cấp cao và đón các đoàn lãnh đạo, doanh nhân hàng đầu khu vực. Đây không phải câu chuyện xây thêm vài khách sạn, mà là nỗ lực tái cấu trúc toàn bộ năng lực đón khách của một điểm đến du lịch thành trung tâm hội nghị quốc tế. Điểm đáng nói là Việt Nam chọn cách chạy nước rút: thời gian thi công chưa đầy 24 tháng cho các công trình phục vụ hội nghị, trong khi nhiều nước mất 3–5 năm cho hạ tầng tương tự. Đó là lựa chọn táo bạo, vừa thể hiện tham vọng, vừa đặt ra câu hỏi về năng lực quản lý, chất lượng và sức chịu đựng của hệ thống xây dựng.
So với chuẩn quốc tế: Việt Nam đang tăng tốc đến mức nào?
Nếu nhìn ra thế giới, có thể thấy Việt Nam đang cố gắng bẻ cong đường thời gian. Nhà ga T4 sân bay Changi rộng 225.000 m², khởi công đầu 2014 và hoàn thành xây dựng vào tháng 12/2016, tức gần 3 năm, với cao điểm hơn 4.000 công nhân trên công trường. Sân bay Istanbul cần khoảng 42 tháng cho giai đoạn đầu, công suất thiết kế 90 triệu hành khách mỗi năm. Trong khi đó, các dự án hạ tầng tại Phú Quốc – từ nhà ga T2, nhà ga VIP, đường băng số 2 đến tuyến tàu điện nhẹ LRT – đều đặt mục tiêu về đích trong chưa đầy 24 tháng. Câu hỏi không phải là Việt Nam có dám làm nhanh hay không, mà là liệu hệ thống pháp lý, năng lực nhà thầu, chuỗi cung ứng vật liệu và nhân lực có đủ dày để bảo đảm chất lượng tương đương các chuẩn mực quốc tế trong khoảng thời gian bị nén lại như vậy.
Theo Ban Quản lý dự án Cảng hàng không quốc tế Phú Quốc, riêng ngày 25/9/2026, công trường sân bay huy động 7.671 kỹ sư, công nhân cho các hạng mục nhà ga T2, nhà ga VIP, nhà máy suất ăn hàng không, sân đỗ, đường băng số 2 và hạ tầng liên quan. Con số này cho thấy để rút ngắn tiến độ xuống còn 18–24 tháng, Việt Nam đang trả giá bằng cường độ lao động cực cao và tổ chức thi công đa mũi, đa tầng. Về mặt tích cực, đó là minh chứng cho khả năng huy động nguồn lực; nhưng về dài hạn, nếu không kiểm soát tốt an toàn lao động, chất lượng và bảo trì, tốc độ có thể trở thành con dao hai lưỡi, để lại rủi ro vận hành sau APEC 2027 Việt Nam.
Đại lộ APEC và đại lộ khách sạn: tham vọng tái định vị Phú Quốc
Trái tim của chiến lược hạ tầng lần này là tổ hợp công trình phục vụ hội nghị và lưu trú được thiết kế như một hệ sinh thái khép kín. Đại lộ APEC dài khoảng 3 km, rộng 68 m, kết nối các trục giao thông chính với khu tổ hợp hội nghị ở Nam đảo Phú Quốc, được xếp vào danh mục công trình phục vụ APEC 2027. Dọc tuyến này, "đại lộ khách sạn" Ruby Beach với 17 tòa tháp dự kiến cung cấp khoảng 7.000 phòng trong giai đoạn đầu, với các tòa mang thương hiệu quốc tế như JW Marriott Marquis đã xây đến tầng 22 và W Hotels đạt tầng 32, thi công với nhịp 3,5 ngày/sàn. Đây là bước nhảy từ một đảo du lịch nghỉ dưỡng sang hình ảnh điểm đến hội nghị cấp cao, đồng thời đặt Phú Quốc vào bản đồ các trung tâm MICE khu vực.
Điểm đáng bàn là cách Việt Nam dùng APEC 2027 như chất xúc tác để đẩy nhanh quá trình nâng cấp hạ tầng. Trung tâm Hội nghị và Triển lãm APEC cùng Nhà biểu diễn đa năng cách sân bay khoảng 17 km đang tăng tốc, với tỷ lệ hoàn thành kết cấu bê tông cốt thép lần lượt khoảng 98% và 97%, trong khi kết cấu thép Trung tâm Hội nghị đạt khoảng 93%. Song song, tuyến tàu điện nhẹ LRT dài khoảng 17,5 km nối sân bay với trung tâm hội nghị đã bắt đầu lắp ray, các hạng mục cầu, hầm, nhà ga và nền đường triển khai đồng thời. Nếu vận hành trơn tru, người dân và du khách sẽ hưởng lợi từ một mạng lưới giao thông, hội nghị, đại lộ khách sạn liên hoàn, thay đổi hoàn toàn trải nghiệm đến Phú Quốc sau APEC.
Nhà ga "Phượng hoàng lửa" và áp lực về đích đúng hẹn
Ở trung tâm của các dự án hạ tầng hàng không là nhà ga T2 mang hình tượng "Phượng hoàng lửa" tại Cảng hàng không quốc tế Phú Quốc. Sau khoảng một năm triển khai, kết cấu bê tông nhà ga T2 đã hoàn thành khoảng 95%, mái thép chính đã xong, nhiều hạng mục chuyển sang lắp đặt thiết bị và hoàn thiện. Nhà ga cùng các hạng mục giai đoạn một dự kiến phục vụ khai thác từ tháng 4/2027. Đây là mốc thời gian mang tính sống còn: nếu nhà ga không vận hành ổn định trước Tuần lễ Cấp cao, toàn bộ kế hoạch đón VIP bằng hệ thống mới sẽ bị ảnh hưởng. Việc huy động tới hơn 7.600 người cho một ngày thi công cho thấy áp lực khổng lồ để bảo đảm tiến độ, nhưng cũng đặt ra yêu cầu kiểm định nghiêm ngặt trước khi đưa vào khai thác.
Từ góc nhìn người dùng, các công trình này đang từng bước hình thành hệ thống giao thông, hội nghị và lưu trú liên hoàn, không chỉ phục vụ APEC 2027 mà còn mở rộng năng lực đón khách của Phú Quốc trong tương lai. Nếu mọi thứ đi đúng quỹ đạo, cư dân địa phương sẽ hưởng lợi từ hạ tầng tốt hơn, cơ hội việc làm mới, còn du khách có thêm lựa chọn di chuyển bằng LRT, lưu trú trên đại lộ khách sạn và tham dự các sự kiện quốc tế ngay trên đảo. Tuy vậy, bài toán vận hành sau APEC mới là phép thử thực sự: liệu các công trình phục vụ hội nghị có được sử dụng thường xuyên, hay trở thành những khối bê tông khổng lồ ít khách sau khi ánh đèn hội nghị tắt?
Kết luận: Tốc độ là lợi thế, chất lượng mới là di sản
Từ những công trường sáng đèn xuyên đêm đến các tòa tháp vươn cao bên bờ biển, Phú Quốc đang thay đổi diện mạo trước thềm APEC 2027. Việt Nam đã chứng minh khả năng huy động nguồn lực khổng lồ, rút ngắn tiến độ các dự án hạ tầng xuống còn chưa đầy 24 tháng – điều mà nhiều quốc gia phải mất 3–5 năm. Nhưng tốc độ chỉ là bước khởi đầu. Di sản thật sự của APEC 2027 Việt Nam sẽ không nằm ở số tầng của đại lộ khách sạn hay hình dáng "Phượng hoàng lửa" của nhà ga, mà ở việc các công trình này có vận hành an toàn, hiệu quả, phục vụ người dân và du khách lâu dài hay không. Nếu làm được, cuộc chạy đua hôm nay sẽ không chỉ là màn trình diễn trước bạn bè quốc tế, mà là bước ngoặt đưa Phú Quốc trở thành một trung tâm hội nghị – du lịch bền vững của khu vực.
