Đầu tư 2 tàu container mới: Hải An chọn tăng tốc thay vì phòng thủ
Quyết định của Xếp dỡ Hải An đầu tư đóng hai tàu container Việt Nam mới với sức chở gần 2.000 TEU mỗi chiếc là một bước đi chiến lược nhằm củng cố vị thế dẫn đầu vận tải container nội địa, đồng thời chuẩn bị năng lực cạnh tranh dài hạn trên các tuyến nội Á và khu vực. Ngày 16/10, Công ty cổ phần Vận tải và Xếp dỡ Hải An (HAH) thông qua kế hoạch đóng mới hai tàu container loại khoảng 1.900 TEU, với tổng mức đầu tư không quá một khoản chi lớn so với quy mô hiện tại của doanh nghiệp. Giá trị hợp đồng đóng tàu được xác định trong thư ý định ký ngày 18/8/2026 với Guangzhou Wenchong Shipyard và China Shipbuilding Trading của Trung Quốc. Hai tàu mang số hiệu H2692 và H2693, dự kiến bàn giao chậm nhất vào ngày 31/10/2029 và 30/11/2029. Việc chấp nhận chờ tới ba năm cho thấy Hải An không chạy theo lợi ích ngắn hạn, mà đặt cược vào chu kỳ mới của ngành.
Đội tàu lớn nhất Việt Nam và tham vọng “khóa chặt” thị phần nội địa
Hải An hiện là doanh nghiệp sở hữu đội tàu container lớn nhất Việt Nam, xét cả số lượng tàu và tổng sức chở. Theo hệ thống quản lý đội tàu, công ty có 20 tàu container với tổng sức chở 33.077 TEU, chiếm gần 70% tổng sức chở đội tàu container Việt Nam và khoảng 30% thị phần vận tải container nội địa. Một nguồn đánh giá khác ghi nhận Hải An đang sở hữu và khai thác 21 tàu container với tổng sức chở khoảng 33.100 TEU, nằm trong Top 100 hãng vận tải container thế giới theo xếp hạng Alphaliner. Đội tàu này hoạt động trên các tuyến Bắc – Nam và nội Á, giúp doanh nghiệp tạo lợi thế về quy mô và mạng lưới khai thác trên thị trường vận tải container nội địa. Nói cách khác, Hải An không chỉ dẫn đầu, mà còn đang xây dựng “rào chắn” quy mô khiến đối thủ khó bắt kịp.
Vì sao đầu tư ngay lúc tàu cũ đắt gần bằng tàu mới?
Điểm đáng chú ý là Hải An quyết định đặt đóng tàu mới trong bối cảnh thị trường có nghịch lý: dư cung toàn cầu nhưng tàu nhỏ vẫn khan hiếm. Quyết định đầu tư của Hải An diễn ra khi ngành vận tải container thế giới đang chứng kiến sự mất cân đối giữa các phân khúc tàu. Ở phân khúc tàu feeder 1.000–3.000 TEU, đội tàu toàn cầu đã già hóa, hơn một nửa đã bước vào giai đoạn cần tính toán thay thế, trong khi đơn hàng đóng mới lại không nhiều. Sự chênh lệch giữa lượng tàu đóng mới và đội tàu già hóa khiến nguồn cung tàu nhỏ có nguy cơ bị thu hẹp, ngay cả khi tổng công suất vận tải container toàn cầu tiếp tục tăng. Trong bối cảnh tàu cũ có giá gần bằng tàu mới, việc đặt đóng sớm giúp Hải An “khóa” chi phí đầu tư và chủ động cấu hình tàu theo nhu cầu khai thác, thay vì phụ thuộc vào thị trường tàu cũ biến động.
Chiến lược mở rộng đội tàu: từ nội địa ra nội Á
Hai tàu container Việt Nam mới với sức chở thiết kế 1.928 TEU, chiều dài tối đa 172 m, rộng 27,5 m, tốc độ khoảng 18,5 hải lý/giờ và tầm hoạt động 11.000 hải lý cho thấy Hải An đang nhắm tới cả tuyến nội địa lẫn nội Á. Mỗi tàu có khả năng tiếp nhận tối đa 280 TEU container lạnh, được trang bị 313 giắc cắm điện chuyên dụng – cấu hình phù hợp với nhu cầu xuất khẩu hàng nông sản, thủy sản. Kế hoạch này nối dài chương trình mở rộng đội tàu của Hải An trong những năm gần đây. Doanh nghiệp đã ký hợp đồng đóng mới bốn tàu container 3.000 TEU, cùng hai tàu 7.100 TEU thông qua liên doanh Hải An Green Shipping Lines. Tính cả hai tàu 1.900 TEU, chương trình bổ sung tổng cộng 8 tàu container với sức chở thiết kế khoảng 30.000 TEU.
Từ 20 lên khoảng 30 tàu: Hải An đang chơi “trận dài”
Tại đại hội cổ đông thường niên, Chủ tịch Vũ Thanh Hải cho biết doanh nghiệp kỳ vọng đội tàu đạt khoảng 30 chiếc sau khi tiếp nhận các tàu đóng mới. Đây là thông điệp rõ ràng: Hải An không chỉ muốn giữ thị phần vận tải container nội địa, mà còn muốn nâng tầm ảnh hưởng trên các tuyến khu vực. Hai tàu H2692 và H2693, dự kiến bàn giao vào tháng 10 và 11/2029, sẽ bổ sung năng lực vận tải cho doanh nghiệp dẫn đầu thị trường container nội địa. Về nguồn vốn, Hải An dự kiến huy động từ các khoản vay tổ chức tín dụng, tổ chức tài chính và có thể phát hành thêm cổ phiếu hoặc trái phiếu khi cần. Việc chấp nhận thời gian chờ ba năm để nhận tàu mới cho thấy doanh nghiệp đang “chơi trận dài”: đặt cược vào chu kỳ thay tàu feeder toàn cầu, củng cố đội tàu trước khi cạnh tranh bước sang giai đoạn khốc liệt hơn.
