Động thái đầu tư: bước đi chủ động của đội tàu container Việt Nam
Việc Xếp dỡ Hải An phê duyệt kế hoạch đóng mới hai tàu container sức chở 1.928 TEU mỗi chiếc là một quyết định đầu tư chiến lược nhằm mở rộng đội tàu, củng cố vị thế hãng vận tải container hàng đầu và chuẩn bị cho những biến động dài hạn của chuỗi cung ứng khu vực lẫn toàn cầu. Đây không phải thương vụ mua sắm đơn lẻ, mà là mắt xích tiếp theo trong chương trình tăng quy mô đội tàu lên khoảng 30 chiếc mà ban lãnh đạo đã công khai với cổ đông. Khi một doanh nghiệp đang nắm gần 70% tổng sức chở đội tàu container Việt Nam quyết định tăng tốc đầu tư, đó là tín hiệu cho thấy cuộc chơi đang thay đổi và ai chậm chân sẽ bị bỏ lại.
Chi tiết hai tàu mới: nâng cấp năng lực, chấp nhận chờ đợi
Hai tàu mới mang số hiệu H2692 và H2693 được đặt đóng tại Guangzhou Wenchong Shipyard và China Shipbuilding Trading, với sức chở thiết kế 1.928 TEU, chiều dài tối đa 172 m, rộng 27,5 m, tốc độ khai thác khoảng 18,5 hải lý/giờ và tầm hoạt động khoảng 11.000 hải lý. Đáng chú ý, mỗi tàu có khả năng tiếp nhận tối đa 280 TEU container lạnh, được trang bị 313 giắc cắm điện chuyên dụng, cho thấy Hải An đang nhắm vào phân khúc hàng giá trị cao, nhạy cảm thời gian. Tuy nhiên, doanh nghiệp chấp nhận thời gian chờ đợi dài: tàu đầu tiên dự kiến bàn giao chậm nhất 31/10/2029, tàu thứ hai 30/11/2029. Đây là lựa chọn mang tính đánh cược: hy sinh tính linh hoạt ngắn hạn để đổi lấy đội tàu hiện đại hơn, phù hợp các chuẩn môi trường và nhu cầu thị trường tương lai.
Giá tàu tăng, tàu cũ khan hiếm: vì sao Hải An vẫn chọn đóng mới?
Giá đóng mỗi tàu trong kế hoạch mới cao hơn khoảng 23,1% so với đơn hàng tàu Haian Opus năm 2022, trong khi sức chở chỉ tăng khoảng 8,3%. Tính theo chi phí trên mỗi TEU, mức giá mới cao hơn gần 14% – một con số đủ khiến nhiều doanh nghiệp chùn tay. Nhưng bối cảnh thị trường tàu container lại đầy nghịch lý: tổng sức chở tàu đang được đặt đóng toàn cầu tương đương 39,8% đội tàu hiện hữu, báo hiệu nguy cơ dư cung, trong khi phân khúc tàu feeder 1.000–3.000 TEU chỉ có đơn hàng mới bằng 17,6% đội tàu hiện hữu và hơn một nửa số tàu đã bước vào giai đoạn cần thay thế. Nguồn cung tàu nhỏ khan hiếm, tàu cũ có giá gần bằng tàu mới, thậm chí đắt hơn ở một số phân khúc, khiến chiến lược săn tàu đã qua sử dụng không còn là lựa chọn hấp dẫn. Trong bối cảnh đó, đóng tàu mới là cách Hải An chủ động kiểm soát chất lượng tài sản và chi phí dài hạn.
Chiến lược đội tàu 30 chiếc: tham vọng và rủi ro
Hải An hiện sở hữu 20 tàu container với tổng sức chở 33.077 TEU, chiếm gần 70% tổng sức chở đội tàu container Việt Nam và khoảng 30% thị phần vận tải container nội địa. Không dừng lại ở đó, doanh nghiệp đã ký hợp đồng đóng mới bốn tàu 3.000 TEU, với chiếc đầu tiên dự kiến bàn giao tháng 12/2027, cùng hai tàu 7.100 TEU thông qua liên doanh Hải An Green Shipping Lines, nhận bàn giao vào tháng 6 và tháng 9/2028. Tính cả hai tàu 1.928 TEU vừa phê duyệt, chương trình bổ sung đội tàu lên tổng cộng 8 chiếc với sức chở khoảng 30.000 TEU. Chủ tịch Vũ Thanh Hải từng chia sẻ kỳ vọng đội tàu đạt khoảng 30 chiếc sau khi tiếp nhận các tàu đóng mới và nhấn mạnh doanh nghiệp thường đầu tư nhiều hơn kế hoạch trình cổ đông. Tham vọng này giúp Hải An củng cố vị thế trong phân khúc tàu container Việt Nam, nhưng cũng kéo theo rủi ro nợ vay, áp lực khai thác và yêu cầu quản trị vận hành ở tầm khu vực.
Tác động dài hạn: chuẩn bị cho chuỗi cung ứng biến động
Quyết định đóng tàu mới của Hải An diễn ra trong bối cảnh ngành vận tải container thế giới mất cân đối giữa các phân khúc tàu, với đội tàu feeder già hóa nhanh và các quy định môi trường ngày càng khắt khe. Việc bổ sung các tàu cỡ nhỏ và trung bình, có khả năng chở nhiều container lạnh, giúp doanh nghiệp linh hoạt hơn trong việc phục vụ các tuyến nội địa và khu vực, đồng thời kết nối tốt hơn với mạng lưới tàu lớn của liên doanh và đối tác. Về bản chất, đây là bước chuẩn bị để tàu container Việt Nam không bị lệ thuộc hoàn toàn vào hãng ngoại trong những đợt đứt gãy chuỗi cung ứng tương lai. Tuy vậy, nếu dư cung toàn cầu kéo dài và giá thuê tàu quay đầu giảm mạnh, Hải An sẽ phải chứng minh rằng chiến lược mở rộng đội tàu không chỉ là cuộc chạy đua quy mô, mà là bài toán tối ưu lợi nhuận và sức chống chịu trước biến động.
