Hợp tác PV GAS – Gazprom: mũi nhọn mới của khai thác khí ngoài khơi Việt Nam
Hợp tác chiến lược giữa PV GAS và Gazprom International trong khai thác khí ngoài khơi Việt Nam là việc hai bên cùng phát triển, tối ưu vận hành và bảo đảm cung ứng dài hạn nguồn khí tự nhiên từ cụm mỏ Hải Thạch - Mộc Tinh, nhằm giữ ổn định an ninh năng lượng và tạo dư địa tăng trưởng cho nền kinh tế trong bối cảnh nhu cầu khí tăng và các nguồn mỏ truyền thống suy giảm. Đây không phải một thỏa thuận kỹ thuật thuần túy, mà là bước đi mang tính lựa chọn chiến lược: Việt Nam chấp nhận gắn kết sâu hơn với "ông lớn" khí Nga để khóa chặt nguồn cung quan trọng cho hệ thống khí - điện - đạm. Khi tranh chấp địa chính trị khiến chuỗi cung ứng năng lượng toàn cầu biến động khó lường, việc chủ động có thêm 11,27 tỷ m3 khí cho giai đoạn 2026-2039 cho thấy Việt Nam chọn cách bảo vệ mình bằng năng lực khai thác và hợp tác ngoài khơi, thay vì chờ đợi thị trường quốc tế.
11,27 tỷ m3 khí từ Hải Thạch - Mộc Tinh: ý nghĩa vượt ra ngoài các con số
Theo kế hoạch, cụm mỏ Hải Thạch - Mộc Tinh sẽ cung cấp thêm khoảng 11,27 tỷ m3 khí trong giai đoạn 2026-2039, trong đó riêng chương trình khoan đan dày (infill) đóng góp ước 8,88 tỷ m3. Trước đó, từ 2013 đến 2025, mỏ này đã bơm vào nền kinh tế Việt Nam tổng cộng 20,1 tỷ m3 khí, nuôi sống các nhà máy điện và đạm Đông Nam Bộ, qua đó bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia. Một câu nói đáng trích dẫn ở đây là: "Ngay từ khi dòng khí thương mại đầu tiên được khai thác năm 2013, Biển Đông 01 đã đóng góp sản lượng khí trung bình 2 tỷ m3/năm và 2,5 triệu thùng condensate/năm". Đây là minh chứng rằng Biển Đông 01 không chỉ là dự án kỹ thuật phức tạp bậc nhất Đông Nam Á, mà còn là trụ cột an niên năng lượng Việt Nam. Việc Gazprom tiếp tục đồng hành trong giai đoạn khoan đan dày cho thấy đối tác Nga cũng nhìn thấy giá trị lâu dài của mỏ Hải Thạch - Mộc Tinh, thay vì coi đây là tài sản ngắn hạn.
Tối ưu hạ tầng sau Sư Tử Trắng 2B: Việt Nam đang chủ động "dựng đường" cho nguồn khí mới
Dòng khí đầu tiên từ Sư Tử Trắng giai đoạn 2B, Lô 15-1, được đưa vào hệ thống từ giếng ST-9P vào cuối tháng 6/2026, ngay lập tức tạo áp lực tích cực buộc các doanh nghiệp phải nâng cấp hạ tầng tiếp nhận khí. PV GAS đã làm việc riêng với PVEP và Vietsovpetro để bàn các giải pháp tối ưu hệ thống thu gom, nén và vận chuyển khí, sẵn sàng đón thêm nguồn khí mới trong những năm tới. Đây là cách tiếp cận đáng khen: không chờ khí về mới lo nâng đường ống, mà chủ động điều chỉnh hợp đồng thu gom, nén khí cho giai đoạn 2027-2030 để mở không gian tiếp nhận. Việc linh hoạt vận hành các tuyến ống tại khu vực Bể Cửu Long, mỏ Rồng, Thiên Ưng và tăng công suất giàn nén trung tâm CCP cho thấy chiến lược khí không chỉ nằm ở các mỏ lớn như Hải Thạch - Mộc Tinh, mà còn ở việc kết nối thông minh toàn bộ mạng lưới ngoài khơi xuyên khu vực Nam Côn Sơn và Cửu Long.
‘Kho báu’ khí tự nhiên mới và bài toán an niên năng lượng trong bối cảnh căng thẳng địa chính trị
Phát hiện "kho báu" gồm khoảng 17,05 tỷ m3 khí và 74 triệu thùng dầu, condensate ở khu vực Sư Tử Trắng giai đoạn 2 cho thấy tiềm năng khai thác khí ngoài khơi Việt Nam còn rất lớn nếu được tiếp tục đầu tư bài bản. Tổng Giám đốc Petrovietnam Lê Ngọc Sơn đã nhấn mạnh đây là dự án mang ý nghĩa chiến lược trong bảo đảm nguồn khí cho Đông Nam Bộ, nhất là khi sản lượng từ các mỏ hiện hữu đang giảm rõ rệt. Khi đặt phát hiện này bên cạnh câu chuyện PV GAS – Gazprom ở Hải Thạch - Mộc Tinh, có thể thấy một hướng đi nhất quán: gia tăng nội lực nguồn khí tự nhiên trong nước, đồng thời đa dạng hóa đối tác quốc tế để giảm phụ thuộc vào bất kỳ tuyến cung cấp nào. Ở thời điểm căng thẳng địa geopolitcal có thể chuyển hóa thành rủi ro nguồn cung, Việt Nam đang chọn xây hàng rào bằng chính các mỏ ngoài khơi của mình, thay vì trông chờ vào thị trường giao ngay đầy biến động.
Từ công nghệ nước sâu đến chủ quyền năng lượng: hướng đi nào cho thập kỷ tới?
Biển Đông 01 – dự án phát triển cụm mỏ khí condensate Hải Thạch - Mộc Tinh ở Lô 05-2 và 05-3, bể Nam Côn Sơn – là minh chứng rằng Việt Nam có thể làm chủ khai thác nước sâu, xa bờ trong điều kiện địa chất khắc nghiệt, với nhiệt độ vỉa tới khoảng 170°C và áp suất trên 400 atm. Quyết định tiếp tục phát triển dự án bằng nguồn lực trong nước sau khi các đối tác nước ngoài rút lui không chỉ là tính toán kinh tế mà còn là khẳng định chủ quyền trên Biển Đông. Hợp tác PV GAS – Gazprom hôm nay diễn ra trên nền tảng bản lĩnh đó: Việt Nam không “bán” mỏ, mà tìm đối tác để cùng khai thác hiệu quả trong khi vẫn giữ quyền lợi và chủ động chiến lược. Trong thập kỷ tới, nếu tiếp tục dùng khai thác khí ngoài khơi làm công cụ gắn kết an niên năng lượng với phát triển công nghiệp, Việt Nam có cơ hội bước sang trạng thái mới: từ một bên đi mua giải pháp sang một quốc gia đồng thiết kế cuộc chơi năng lượng khu vực.
