Cam kết phải thể hiện bằng hành động
Bạo lực học đường là hành vi gây tổn hại về thể chất, tinh thần hoặc danh dự trong môi trường giáo dục, đòi hỏi nhà trường ngăn chặn kịp thời, bảo vệ người bị ảnh hưởng và xử lý đúng thẩm quyền. Tại họp báo Chính phủ thường kỳ sáng 4/11/2026, Thứ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Đoàn Trung Kiên cho biết Bộ đang phối hợp với các cơ quan, địa phương và cơ sở giáo dục triển khai bốn nhóm giải pháp phòng ngừa. Trước loạt vụ việc nghiêm trọng gần đây, đại diện Bộ khẳng định không bao che, che giấu bạo lực học đường; vụ việc có dấu hiệu tội phạm phải được chuyển cơ quan có thẩm quyền, không giải quyết nội bộ. Đây là cam kết cần được đánh giá bằng cách từng trường tiếp nhận tin báo và ứng phó, chứ không chỉ bằng tuyên bố sau sự việc.
Quy mô phối hợp đã được đặt ra: kế hoạch liên ngành được triển khai tại cả 34 tỉnh, thành phố, còn 95,66% cơ sở giáo dục đã ký thỏa thuận phối hợp với công an địa phương. Con số này cho thấy nền tảng liên lạc đã có ở phần lớn trường học, nhưng bản thân một thỏa thuận không bảo đảm phản ứng kịp thời. Điều quan trọng là nhân viên biết ai tiếp nhận thông tin, ai bảo vệ học sinh và giáo viên, cũng như khi nào cần chuyển vụ việc cho cơ quan chức năng.
Trình tự ứng phó không được để trống
Khi xảy ra bạo lực, nhà trường cần ưu tiên chấm dứt hành vi và bảo đảm an toàn, thay vì vội tìm cách giữ yên chuyện trong trường. Hướng xử lý được nêu tại họp báo yêu cầu trường sơ cứu, tổ chức cấp cứu khi cần, hỗ trợ người bị ảnh hưởng, đồng thời thông báo và phối hợp với gia đình cùng cơ quan liên quan. Nhà trường cũng cần bảo toàn thông tin, tài liệu cần thiết để việc xác minh dựa trên chứng cứ thay vì lời đồn hoặc những đoạn clip bị chia sẻ thiếu bối cảnh.
Trách nhiệm tiếp nhận thông tin phải được tổ chức sao cho học sinh, phụ huynh và giáo viên có thể trình báo mà không bị gây áp lực phải im lặng. Minh bạch không có nghĩa là công khai danh tính hay phát tán hình ảnh của trẻ em; quy trình xử lý và cung cấp thông tin phải bảo vệ quyền riêng tư, danh dự, nhân phẩm và quyền lợi hợp pháp của giáo viên, học sinh, nhất là trẻ em.
Với các vụ việc có dấu hiệu phạm tội, ranh giới thẩm quyền phải rõ: trường chuyển cơ quan chức năng xử lý, không tự dàn xếp. Cách nhà trường xử lý ngay từ phút đầu có thể quyết định người bị hại có được bảo vệ và sự việc có được xác minh đầy đủ hay không.
Xử lý nghiêm phải đi cùng hỗ trợ lâu dài
Xử lý bạo lực không nên dừng ở kỷ luật người gây ra hành vi. Bộ nêu yêu cầu phối hợp với gia đình, cơ sở y tế và chuyên gia để hỗ trợ tâm lý cho giáo viên, học sinh bị ảnh hưởng, theo dõi quá trình hồi phục và bảo đảm điều kiện an toàn để tiếp tục dạy, học. Với người có hành vi bạo lực, kỷ luật cần đi cùng giáo dục, tư vấn, giám sát và điều chỉnh hành vi nhằm hạn chế tái diễn.
Cách tiếp cận này không làm nhẹ trách nhiệm; nó giúp nhà trường xử lý cả hậu quả lẫn nguy cơ lặp lại. Trường cũng cần rà soát an ninh, kiểm soát việc ra vào, nhận diện rủi ro ở cổng trường, trong khuôn viên và trên mạng. Khi phản ứng chậm hoặc xử lý không đúng, trách nhiệm của lãnh đạo và cá nhân liên quan cần được làm rõ, thay vì để quy trình mơ hồ che khuất sai sót.
Minh bạch là thước đo của cam kết
Bộ cho biết sẽ xem xét góp ý từ giáo viên, cơ sở giáo dục, phụ huynh và chuyên gia để sửa đổi, bổ sung hoặc thay thế quy định về khen thưởng, kỷ luật học sinh cho phù hợp thực tế và pháp luật. Các đơn vị chuyên môn cũng tiếp tục rà soát quy định hiện hành, nghiên cứu đề xuất Chính phủ sửa đổi, bổ sung Nghị định 80/2017/NĐ-CP về môi trường giáo dục an toàn, lành mạnh, thân thiện và phòng, chống bạo lực học đường.
Những điều chỉnh quy định có thể giúp làm rõ trách nhiệm và quy trình, nhưng không thể thay thế sự chủ động của từng trường. Cam kết không bao che chỉ đáng tin khi tin báo được tiếp nhận, nạn nhân được bảo vệ, chứng cứ được gìn giữ và vụ việc được chuyển đúng thẩm quyền. Với bạo lực học đường, minh bạch không phải lựa chọn truyền thông; đó là điều kiện để xử lý công bằng và khôi phục an toàn cho môi trường giáo dục.
