Kỳ thi tốt nghiệp THPT bước vào giai đoạn chuyển đổi số
Kỳ thi tốt nghiệp THPT là kỳ đánh giá cuối cấp quan trọng, vừa để công nhận tốt nghiệp trung học phổ thông, vừa làm căn cứ xét tuyển vào nhiều trường đại học, nên mọi thay đổi về hình thức tổ chức, quy chế, cách ra đề đều tác động trực tiếp đến chiến lược học tập và ôn luyện của học sinh lớp 12. Đề án tổ chức thi tốt nghiệp THPT trên máy tính giai đoạn 2026-2036 đang được Bộ GD&ĐT trình Thủ tướng xem xét, tính toán khả năng tổ chức nhiều ca, nhiều đợt thi trong năm và từng bước chuyển từ thi trên giấy sang thi THPT trên máy tính. Điều này cho thấy kỳ thi tốt nghiệp THPT không còn là một kỳ kiểm tra cố định, mà dần trở thành hệ thống đánh giá linh hoạt, gắn với ngân hàng đề thi THPT mới chuẩn hóa và hạ tầng công nghệ tại các địa phương.
Thi trên máy tính, nhiều đợt thi: Giảm áp lực nhưng tăng yêu cầu công bằng
Việc chuyển sang thi THPT trên máy tính không chỉ là câu chuyện kỹ thuật, mà là thay đổi cả triết lý đánh giá. Mô hình này được kỳ vọng giảm áp lực “một lần quyết định”, bởi thí sinh có thêm lựa chọn về thời điểm thi. Tuy vậy, khi tổ chức nhiều ca, nhiều đợt trong năm, vấn đề công bằng giữa các đề thi trở thành thách thức lớn. Theo Cục trưởng Cục Quản lý chất lượng Huỳnh Văn Chương, các đề thi ở những ca khác nhau có thể không giống hệt, nhưng phải tương đương về độ khó và khả năng đánh giá năng lực, điều chỉ khả thi nếu ngân hàng câu hỏi đủ lớn, được chuẩn hóa và kiểm định khoa học, đồng thời có nhiều lớp bảo mật và mã hóa đề thi trước giờ thi. Quan điểm này nhấn mạnh: kỳ thi tốt nghiệp THPT sẽ không nhẹ đi về chất lượng, mà chuyển sang kiểm soát chặt bằng công nghệ và tiêu chuẩn ngân hàng câu hỏi.
Quy chế thi 2026 điều chỉnh và bài học về sự cẩn trọng
Trong khi chuẩn bị cho giai đoạn thi trên máy tính, kỳ thi tốt nghiệp THPT 2026 vẫn mang tính bản lề với một số điều chỉnh quy chế. Bộ GD&ĐT đã sửa nội dung kế hoạch và hướng dẫn công tác kiểm tra: thay vì Chủ tịch UBND tỉnh, nay Giám đốc Sở GD&ĐT là người thành lập đoàn kiểm tra việc xét công nhận tốt nghiệp tại địa phương. Thay đổi này chuyển trách nhiệm sâu hơn về phía ngành giáo dục, đồng thời diễn ra đúng thời điểm các trường đang chạy nước rút chuẩn bị cho kỳ thi. Lịch thi cũng được ấn định sớm hơn, trong hai ngày 11 và 12/6, khiến ôn tập THPT 2026 trở thành cuộc đua thời gian. Đăng ký dự thi và xét tốt nghiệp được thực hiện trực tuyến, nên mọi sai sót về mã tỉnh, mã trường, môn thi đăng ký hay thông tin cá nhân có thể ảnh hưởng trực tiếp đến quyền lợi thí sinh. Nói cách khác, chuẩn bị thi tốt nghiệp không chỉ là học bài, mà còn là đọc kỹ quy chế và thao tác chính xác trên hệ thống.
Từ tâm lý nước rút sang chiến lược ôn tập dài hơi
Trong bối cảnh đề thi THPT mới có thể xuất hiện ở nhiều ca thi, thói quen “nước đến chân mới nhảy” của nhiều học sinh lớp 12 trở nên lỗi thời. Nếu cứ đợi đến vài tháng cuối mới luyện đề, các em sẽ phải cùng lúc hệ thống lại kiến thức, làm quen cấu trúc đề, rèn tốc độ và chữa mọi điểm yếu, dễ rơi vào trạng thái học dồn và căng thẳng, thiên về ghi nhớ ngắn hạn hơn là hiểu sâu và vận dụng. Ngược lại, khi ôn tập THPT 2026 và các năm sau theo kiểu dài hơi, làm quen với dạng bài và cấu trúc đề thi từ đầu năm, học sinh có thời gian nhận diện chính xác trình độ từng giai đoạn, từ đó điều chỉnh kế hoạch học và phân bổ thời gian đa môn hợp lý. Nhịp học ổn định, không dồn vào phút chót cũng phù hợp với xu hướng thi nhiều đợt, nơi năng lực bền vững quan trọng hơn “nước rút may mắn”.
Chiến lược cụ thể: luyện đề thông minh và dùng công nghệ đúng cách
Nếu kỳ thi tốt nghiệp THPT tiến tới nhiều đề thi THPT mới theo ngân hàng câu hỏi lớn, cách chuẩn bị thi tốt nghiệp hiệu quả nhất không phải làm càng nhiều đề càng tốt, mà là luyện đề có phân tích. Các giáo viên kinh nghiệm khuyến nghị mỗi vòng luyện tập gồm ba bước: làm bài, phân tích kết quả, điều chỉnh kế hoạch học. Mọi câu sai phải được truy ngược về nguyên nhân: hổng khái niệm, đọc đề vội, phân bổ thời gian kém hay thiếu kỹ năng vận dụng. Đây là cách biến mỗi đề thành một vòng học tròn chỉnh, thay vì chỉ đoán điểm. Nền tảng học trực tuyến với bộ đề luyện thi tốt nghiệp THPT có hơn 3.000 tổ hợp câu hỏi cho phép luyện theo nhiều mức độ, bám sát chương trình và theo dõi tiến bộ theo thời gian. Kết hợp công nghệ với kế hoạch tự đánh giá đều đặn hàng tuần giúp học sinh chủ động thích nghi với hình thức thi THPT trên máy tính, không bị bất ngờ trước cấu trúc và dạng câu hỏi mới.
